Interpelacja w sprawie rosnących kosztów ponoszonych przez pracowników w związku z wykorzystywaniem prywatnych pojazdów do wykonywania obowiązków zawodowych

Panie Ministrze,

do mojego biura coraz częściej zgłaszają się pracownicy, którzy wskazują na narastający problem związany z kosztami ponoszonymi przez nich w związku z wykonywaniem obowiązków zawodowych z wykorzystaniem prywatnych samochodów.

Są to osoby, których charakter pracy wymaga regularnego przemieszczania się, często pomiędzy wieloma miejscowościami i miejscami wykonywania obowiązków. Dla części z nich korzystanie z własnego samochodu nie jest kwestią wygody, lecz warunkiem faktycznego wykonywania pracy.

Pracownicy wskazują przede wszystkim na rosnące koszty paliwa, ale również na koszty eksploatacji pojazdów, w tym serwisowania, wymiany części, ogumienia, ubezpieczenia oraz stopniową utratę wartości samochodu.

Problem jest szczególnie dotkliwy dla osób, które każdego miesiąca przejeżdżają setki lub tysiące kilometrów w związku z wykonywaniem obowiązków zawodowych. W ich przypadku koszty związane z wykorzystywaniem prywatnego samochodu nie są pojedynczym, incydentalnym wydatkiem, lecz stałym obciążeniem domowego budżetu.

Obowiązujące zasady zwrotu kosztów używania prywatnych pojazdów do celów służbowych zostały określone w rozporządzeniu ministra infrastruktury. Obecne stawki zostały ustalone w grudniu 2022 r. i wynoszą 0,89 zł za kilometr dla samochodów osobowych o pojemności silnika do 900 cm3 oraz 1,15 zł za kilometr dla samochodów o większej pojemności. Dla motocykli jest to 0,69 zł, a dla motorowerów 0,42 zł.

Od czasu ustanowienia tych stawek zmieniły się warunki ekonomiczne, a pracownicy ponoszą dziś koszty wynikające z użytkowania swoich samochodów w warunkach innych niż w momencie ustalania obecnych wartości.

W praktyce może to prowadzić do sytuacji, w której część kosztów wykonywania obowiązków zawodowych zostaje przeniesiona na pracownika.

Nie można bowiem sprowadzać kosztu przejazdu wyłącznie do ceny paliwa. Każdy dodatkowy kilometr oznacza również zużycie samochodu, szybszą konieczność wykonania przeglądów i napraw, zużycie opon i innych elementów eksploatacyjnych, a także utratę wartości pojazdu.

Z perspektywy pracownika oznacza to bardzo prosty problem: im więcej kilometrów musi przejechać w związku z pracą, tym większą część kosztów użytkowania własnego samochodu może faktycznie ponosić z własnego budżetu.

W związku z tym zasadne jest pytanie, czy obecny system nadal właściwie realizuje swój cel i czy wysokość zwrotu odpowiada rzeczywistym kosztom ponoszonym przez pracowników.

Ceny paliw a sytuacja pracowników

Szczególnego znaczenia nabiera w tym kontekście poziom cen paliw.

W czerwcu 2022 r. Donald Tusk, zapytany, ile kosztowałoby paliwo następnego dnia po objęciu przez niego funkcji premiera, odpowiedział: 5,19 zł za litr . Deklaracja ta była następnie publicznie powtarzana i stała się punktem odniesienia dla oczekiwań kierowców dotyczących cen paliw.

W grudniu 2025 r. premier Donald Tusk odniósł się ponownie do tej kwestii, publikując zdjęcie stacji z ceną 5,18 zł za litr benzyny. Jednocześnie dane dotyczące średnich cen na rynku wskazywały, że tak niska cena nie była ceną przeciętną na większości stacji.

Dla pracowników, którzy codziennie wykorzystują samochód w pracy, nie jest jednak najważniejsze, czy na pojedynczej stacji można znaleźć określoną cenę. Istotny jest rzeczywisty, przeciętny koszt paliwa ponoszony przez nich w miejscu zamieszkania i wykonywania pracy .

To właśnie ten koszt wpływa bezpośrednio na ich wynagrodzenie pozostające do dyspozycji.

Jeżeli pracownik otrzymuje określony zwrot za przejechane kilometry, a jednocześnie cena paliwa i pozostałe koszty eksploatacji pozostają wysokie, różnica pomiędzy kwotą otrzymywaną a rzeczywistym kosztem użytkowania samochodu staje się realnym obciążeniem pracownika.

Dlatego wysokość stawek zwrotu kosztów oraz ceny paliw powinny być analizowane również z perspektywy osób, które samochód wykorzystują do pracy, a nie tylko osób, które używają go prywatnie.

W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z następującymi pytaniami: