Interpelacja nr 20753
Interpelacja w sprawie weryfikacji zagranicznych dokumentów w systemie SYRENA i przekazywania zawiadomień o podejrzeniu fałszerstw
Adresat: minister nauki i szkolnictwa wyższego
Data wpływu: 2026-10-28
W skrócie
Poseł Dariusz Matecki interpeluje ministra nauki i szkolnictwa wyższego w sprawie weryfikacji zagranicznych dokumentów w systemie SYRENA, wskazując na brak przejrzystości i skuteczności procedur w przypadku podejrzeń fałszerstw oraz niedostateczne przekazywanie informacji ostrzegawczych do uczelni i organów wizowych. Posel domaga się szczegółowych danych, rozliczenia spraw oraz oceny efektywności systemu w kontekście przeciwdziałania nadużyciom migracyjnym.
Opis wygenerowany automatycznie na podstawie danych Sejmu RP · jak powstają opisy AI
Treść interpelacji
27 października 2026 r. ujawniono dane przekazane przez Narodową Agencję Wymiany Akademickiej dotyczące dokumentów składanych w systemie SYRENA od 1 maja do 30 września 2026 r. Spośród 22 769 wniosków około 1100 zawierało dokumenty budzące wątpliwości, między innymi co do autentyczności. W kilkuset przypadkach zawiadomiono polskie organa o podejrzeniu przestępstwa. Część osób wezwanych do zalegalizowania dokumentów nie uzupełniła wniosków.
SYRENA obsługuje informacje o zagranicznych świadectwach i dyplomach wykorzystywane przy ubieganiu się o przyjęcie na polskie uczelnie. NAWA wyjaśnia, że informacja o świadectwie potwierdza uprawnienie do kontynuowania nauki. Kontrola autentyczności dokumentu musi więc skutecznie poprzedzać wydanie informacji, na której następnie opierają się inne instytucje. Samo pozostawienie nieuzupełnionego wniosku nie wyjaśnia, czy dokument został wcześniej wykorzystany w innej procedurze.
Rząd Donalda Tuska odpowiada za sprawność instytucji, które mają przeciwdziałać obchodzeniu procedur migracyjnych pod pozorem podejmowania studiów. Jako poseł opozycji oceniam, że podanie przybliżonej liczby podejrzanych dokumentów jest dalece niewystarczające. Minister powinien rozliczyć każdą kategorię spraw i wykazać, czy ostrzeżenia trafiają do uczelni oraz organów prowadzących postępowania wizowe i pobytowe.
Wnoszę o przedstawienie pełnego bilansu tych spraw oraz dokumentów określających obieg informacji. Kontrola parlamentarna powinna objąć także koszty i obsadę weryfikacji, ponieważ przeciążenie systemu nie może prowadzić do wydawania informacji bez rzetelnego sprawdzenia dokumentów. Dane o uczelniach proszę przedstawić z wyodrębnieniem województwa zachodniopomorskiego.
Zwracam się o odpowiedź na następujące pytania:
1. Ile dokładnie wniosków złożonych od 1 maja do 30 września 2026 r. zakwalifikowano jako budzące wątpliwości co do autentyczności dokumentów, w podziale na miesiąc, państwo wydania i rodzaj dokumentu?
2. Jak zakończyło się rozpatrywanie tych wniosków według stanu na dzień udzielenia odpowiedzi, z podaniem liczby spraw w toku, nieuzupełnionych, zakończonych odmową oraz zakończonych wydaniem informacji dyrektora NAWA?
3. Ile zawiadomień o podejrzeniu przestępstwa przekazała NAWA w związku z tymi wnioskami, ze wskazaniem dat przekazania i właściwych organów w zestawieniu bez danych osobowych wnioskodawców?
4. Jakie obowiązujące procedury regulują przekazywanie ostrzeżeń o podejrzanych dokumentach uczelniom, konsulom i organom właściwym w sprawach pobytowych, z podaniem podstaw prawnych oraz dat zatwierdzenia tych procedur?
5. Ile informacji o uznawalności dokumentów cofnięto, sprostowano lub objęto ponowną weryfikacją w 2026 r. z powodu podejrzenia fałszerstwa, w podziale na instytucję, do której wcześniej trafiła informacja?
6. Jakie zasoby finansowe i kadrowe przeznaczono w 2026 r. na badanie autentyczności dokumentów w NAWA, ze wskazaniem osoby lub stanowiska odpowiedzialnego za nadzór nad tym zadaniem?
Proszę o osobną, merytoryczną odpowiedź na każde pytanie. Dane liczbowe i wykazy proszę przedstawić w tabelach, z oznaczeniem okresu, którego dotyczą, oraz źródła danych. Proszę załączyć dokumenty wskazane w pytaniach.
Inne interpelacje: Dariusz Matecki
- Interpelacja w sprawie drastycznych cięć w finansowaniu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (PFRON) i Funduszu Solidarnościowego w…
16.11.2026 · nr 21080 · minister rodziny, pracy i polityki społecznej
- Interpelacja w sprawie dalszego odtwarzania i modernizacji posterunków i komisariatów Policji, stanu kadrowego, współpracy z samorządami oraz bezpieczeństwa…
16.11.2026 · nr 21079 · minister spraw wewnętrznych i administracji
- Interpelacja w sprawie zagrożonej ciągłości państwowych i samorządowych inwestycji drogowych w związku z drastycznym deficytem i wzrostem cen lepiszcza…
16.11.2026 · nr 21078 · minister infrastruktury
- Interpelacja w sprawie wdrożenia unijnych przepisów dotyczących substancji pochodzenia ludzkiego (SoHO), nowelizacji ustawy o publicznej służbie krwi oraz…
16.11.2026 · nr 21072 · minister zdrowia
- Interpelacja w sprawie strategicznej roli, stanu kadrowego oraz wizji rozwoju Straży Ochrony Kolei w kontekście ochrony infrastruktury krytycznej państwa
16.11.2026 · nr 21071 · minister infrastruktury
Czym jest interpelacja? · Najnowsze interpelacje · Tematy interpelacji