Interpelacja nr 20755

Interpelacja w sprawie kosztów podwyżki opłaty cukrowej dla konsumentów i krajowego rolnictwa i przemysłu spożywczego

Adresat: minister finansów i gospodarki

Data wpływu: 2026-10-28

W skrócie

Poseł Dariusz Matecki krytykuje planowaną podwyżkę opłaty cukrowej, podnosząc obawy dotyczące jej wpływu na ceny dla konsumentów oraz sytuację rolnictwa i przemysłu spożywczego, i żąda szczegółowych wyjaśnień oraz dokumentacji ekonomicznej. Interpelacja domaga się transparentności w procesie decyzyjnym oraz uzasadnienia ekonomicznych i zdrowotnych skutków podwyżki, podkreślając brak dostępnych danych potwierdzających jej uzasadnienie.

Opis wygenerowany automatycznie na podstawie danych Sejmu RP · jak powstają opisy AI

Treść interpelacji

27 października 2026 r. rolnicy oraz przedstawiciele przemysłu spożywczego protestowali w Warszawie przeciwko planowanemu podniesieniu opłaty cukrowej. Publiczny sprzeciw dotyczy obciążenia cen napojów i sytuacji producentów, w tym gospodarstw dostarczających surowiec do cukrowni. Minister finansów i gospodarki powinien przedstawić wyliczenia odnoszące się bezpośrednio do tych skutków.

Rząd 29 września 2026 r. przyjął projekt UD417. Ministerstwo Finansów zapowiedziało podwyższenie stałej części opłaty z 0,50 zł do 0,70 zł za litr oraz maksymalnej stawki z 1,20 zł do 1,80 zł za litr. W komunikacie wskazano około 1,3 mld zł dodatkowych rocznych wpływów do NFZ i planowany termin wejścia zmian w życie 1 stycznia 2027 r. To wielkości, które pozwalają żądać szczegółowego rachunku kosztów po stronie obywateli i przedsiębiorstw.

Rząd proponuje zwiększenie stałej części opłaty o 40 procent. Rząd Donalda Tuska musi ujawnić, jak oszacował przenoszenie opłaty na ceny i zmianę popytu. Jako poseł opozycji oceniam, że powoływanie się na cele zdrowotne nie zwalnia ministra z rozliczenia gospodarczych skutków podwyżki.

Żądam przedstawienia danych o rzeczywistym wykorzystaniu dotychczasowych wpływów oraz analiz wykonanych przed przyjęciem nowych stawek. Kontrola powinna pokazać, jakie mierzalne efekty zdrowotne uzyskano za pobrane pieniądze i dlaczego rząd uznał proponowaną skalę obciążenia za uzasadnioną. Przedsiębiorcy i plantatorzy mają prawo poznać dokumenty, na podstawie których podjęto decyzję.

Zwracam się o odpowiedź na następujące pytania:

1. Kto zatwierdził w Ministerstwie Finansów rekomendację podwyższenia stawek w projekcie UD417, z podaniem nazwisk, stanowisk i dat zatwierdzenia?

2. Jak obliczono prognozę około 1,3 mld zł dodatkowych rocznych wpływów do NFZ, z przekazaniem modelu kalkulacji i przyjętych wielkości sprzedaży dla poszczególnych kategorii napojów?

3. Jaki wzrost cen detalicznych przewiduje rząd wskutek proponowanych stawek, z przedstawieniem tabeli prognoz dla kategorii produktów objętych zmianami?

4. Jakie skutki dla krajowego popytu na cukier, produkcji napojów i zatrudnienia oszacowano przed przyjęciem projektu przez Radę Ministrów, z przekazaniem dokumentu tej analizy?

5. Ile środków z opłaty cukrowej przekazano NFZ w latach 2024-2025 oraz od stycznia do września 2026 r., z wykazaniem w tabeli wydatków funduszu finansowanych z tego źródła według ich przeznaczenia?

6. Jakie wyniki badań skuteczności dotychczasowej opłaty wykorzystano do uzasadnienia nowych stawek, ze wskazaniem dat badań, mierników zdrowotnych i podmiotu odpowiedzialnego za ich ocenę?

Proszę o osobną, merytoryczną odpowiedź na każde pytanie. Dane liczbowe i wykazy proszę przedstawić w tabelach, z oznaczeniem okresu, którego dotyczą, oraz źródła danych. Proszę załączyć dokumenty wskazane w pytaniach.

Inne interpelacje: Dariusz Matecki

Wszystkie interpelacje

Czym jest interpelacja? · Najnowsze interpelacje · Tematy interpelacji