Interpelacja nr 20911

Interpelacja w sprawie naruszenia procedur bezpieczeństwa teleinformatycznego oraz nadzoru nad działalnością służbową Akademii Wojsk Lądowych we Wrocławiu

Adresat: minister obrony narodowej

Data wpływu: 2026-11-05

Treść interpelacji

Szanowny Panie Ministrze,

do mojego biura poselskiego dotarły informacje o poważnym incydencie bezpieczeństwa teleinformatycznego, do którego doszło w Akademii Wojsk Lądowych we Wrocławiu. Incydent polegał na zalogowaniu się pracownika wojska, zatrudnionego jednocześnie w 16. Dolnośląskiej Brygadzie Obrony Terytorialnej, do systemu teleinformatycznego SI Arcus innej jednostki z terminala stacji roboczej 16 DBOT oraz prawdopodobnie odwrotnie.

System SI Arcus funkcjonuje jako system teleinformatyczny przetwarzający informacje w resorcie obrony narodowej. Zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 lipca 2011 r. w sprawie podstawowych wymagań bezpieczeństwa teleinformatycznego (dalej: „rozporządzenie PWBT”), każdy system teleinformatyczny przeznaczony do przetwarzania informacji niejawnych działa w oparciu o zatwierdzoną dokumentację bezpieczeństwa obejmującą szczególne wymagania bezpieczeństwa (SWB) i procedury bezpiecznej eksploatacji (PBE). Dokumentacja ta określa między innymi uprawnienia dostępu do systemu, identyfikację i uwierzytelnianie użytkowników oraz zasady korzystania ze stacji roboczych (§ 6 pkt 14 rozporządzenia PWBT).

Stacja robocza w jednostce „A” nie może autoryzować sesji użytkownika przypisanego do zasobów i serwerów jednostki „B” bez wdrożenia specjalnej, scentralizowanej procedury wymagającej wiedzy i zgody administratorów bezpieczeństwa teleinformatycznego obu jednostek. Logowanie cross-jednostkowe bez takiego uzgodnienia stanowi naruszenie dokumentacji bezpieczeństwa SWB i PBE, a z punktu widzenia systemów monitoringu jest traktowane jak próba nieautoryzowanego dostępu z zewnątrz, automatycznie generująca incydent bezpieczeństwa teleinformatycznego w rozumieniu rozporządzenia PWBT.

Kierownik jednostki organizacyjnej, na której terenie doszło do incydentu, obowiązany jest zapewnić ochronę informacji niejawnych przetwarzanych w systemach teleinformatycznych, w tym niezwłocznie reagować na stwierdzone naruszenia (art. 14 ust. 1 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 5 sierpnia 2010 r. o ochronie informacji niejawnych, dalej: „u.o.i.n.”). W przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów o ochronie informacji niejawnych pełnomocnik ochrony zawiadamia niezwłocznie kierownika jednostki i podejmuje działania zmierzające do wyjaśnienia okoliczności naruszenia oraz ograniczenia jego skutków (art. 17 ust. 1 u.o.i.n.). Przy klauzuli „poufne” lub wyższej niezbędne jest również niezwłoczne zawiadomienie Służby Kontrwywiadu Wojskowego (art. 17 ust. 2 u.o.i.n.). System teleinformatyczny eksploatowany w jednostce wojskowej musi ponadto posiadać aktualną akredytację bezpieczeństwa teleinformatycznego udzieloną przez SKW (art. 48 u.o.i.n.); brak takiej akredytacji w dniu incydentu stanowi samodzielne, poważne naruszenie przepisów o ochronie informacji niejawnych i wyklucza legalną eksploatację systemu.

Incydent teleinformatyczny polegający na nieuprawnionym logowaniu cross-jednostkowym może wyczerpywać znamiona czynu zabronionego, co rodzi obowiązek niezwłocznego zawiadomienia organu powołanego do ścigania przestępstw, ciążący, zgodnie z art. 304 § 2 Kodeksu postępowania karnego, na instytucji państwowej, która w związku ze swoją działalnością dowiedziała się o popełnieniu przestępstwa ściganego z urzędu, a więc i na rektorze AWL jako kierowniku tej instytucji.

Wobec powyższego zachodzą uzasadnione wątpliwości, czy ówczesny rektor AWL dr M. Tomaszycki wykonał ciążące na nim ustawowe obowiązki proceduralne po stwierdzeniu lub powzięciu wiadomości o opisanym incydencie. Zmiana na stanowisku rektora, do której doszło z dniem 30 września 2026 r., nie zwalnia Ministerstwa Obrony Narodowej z obowiązku wyjaśnienia tej sprawy w oparciu o dokumentację jednostki, która pozostaje w dyspozycji akademii i resortu niezależnie od zmian kadrowych.

Uprzedzam, że odmowa udzielenia odpowiedzi na którekolwiek z poniższych pytań z powołaniem się na niejawny charakter sprawy będzie bezpodstawna w zakresie, w jakim pytania dotyczą wyłącznie faktu zakwalifikowania zdarzenia jako incydentu, dat podjętych czynności oraz wskazania, czy dopełniono obowiązków ustawowych, a nie treści samej dokumentacji niejawnej. Brak odpowiedzi lub odpowiedź wymijająca w tym zakresie będzie odczytana jako potwierdzenie zaniechania obowiązków wynikających z art. 14, art. 15 ust. 1 pkt 2, art. 17 ust. 1 i 2 oraz art. 48 u.o.i.n., a także jako niedopełnienie obowiązku z art. 304 § 2 Kodeksu postępowania karnego.

W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z następującymi pytaniami:

1. Czy w AWL we Wrocławiu miało miejsce naruszenie procedury bezpieczeństwa teleinformatycznego polegające na zalogowaniu się do systemu SI Arcus innej jednostki wojskowej lub komórki organizacyjnej MON przez pracownika wojska zatrudnionego równocześnie w dwóch jednostkach, z terminala stacji roboczej 16 DBOT lub odwrotnie, i czy zdarzenie to zostało zakwalifikowane jako incydent bezpieczeństwa teleinformatycznego? Proszę o jednoznaczną odpowiedź potwierdzającą lub zaprzeczającą, a nie opisową.

2. Czy rektor AWL dr M. Tomaszycki polecił przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego w tej sprawie pełnomocnikowi ds. ochrony informacji niejawnych oraz administratorowi bezpieczeństwa teleinformatycznego, zgodnie z obowiązkami wynikającymi z art. 14 ust. 1 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 2 i art. 17 ust. 1 u.o.i.n. oraz rozporządzenia PWBT? Proszę o wskazanie daty wszczęcia i daty zakończenia tego postępowania.

3. Czy stacja robocza, z której dokonano opisanego logowania, była włączona do właściwej resortowej sieci teleinformatycznej i posiadała w dniu incydentu aktualną akredytację bezpieczeństwa teleinformatycznego udzieloną przez SKW, zgodnie z art. 48 u.o.i.n.? Proszę o wskazanie daty wydania i daty ważności akredytacji.

4. Czy rektor AWL dr M. Tomaszycki powiadomił dowódcę lub kierownika jednostki, z której systemu teleinformatycznego SI Arcus dokonano logowania z nieuprawnionej stacji roboczej, o zaistniałym incydencie teleinformatycznym, zgodnie z wymogami procedur SWB i PBE? Proszę o wskazanie daty powiadomienia.

5. Czy rektor AWL dr M. Tomaszycki powiadomił Służbę Kontrwywiadu Wojskowego o zaistniałym incydencie teleinformatycznym, zgodnie z art. 17 ust. 2 u.o.i.n.? Jeżeli tak, proszę o wskazanie daty zawiadomienia. Jeżeli nie, proszę o wskazanie przyczyn zaniechania tego obowiązku.

6. Czy zalogowanie się pracownika wojska zatrudnionego równocześnie w dwóch jednostkach wojskowych do konta w SI Arcus jednostki „A” ze stacji roboczej jednostki „B”, bez uprzednio uzgodnionej i zaakceptowanej przez administratorów bezpieczeństwa teleinformatycznego obu jednostek procedury, wpisanej do dokumentacji SWB i PBE, było zgodne z obowiązującymi przepisami o ochronie informacji niejawnych oraz procedurami bezpiecznej eksploatacji systemu SI Arcus? Proszę o jednoznaczną odpowiedź.

Zgodnie z art. 115 ust. 1 Konstytucji RP oraz art. 193 ust. 1 Regulaminu Sejmu RP wnoszę o udzielenie odpowiedzi w ustawowym, nieprzekraczalnym terminie 21 dni od dnia otrzymania niniejszej interpelacji, z podaniem dla każdego pytania konkretnych dat i faktów, bez ograniczania się do zapewnień ogólnych.

Z poważaniem

Michał Jach

Poseł na Sejm RP

Inne interpelacje: Waldemar Andzel

Wszystkie interpelacje

Czym jest interpelacja? · Najnowsze interpelacje · Tematy interpelacji