Interpelacja nr 21061

Interpelacja w sprawie możliwości uznawania międzynarodowych certyfikatów językowych jako podstawy zwolnienia z egzaminu maturalnego z języka obcego nowożytnego

Adresat: minister edukacji

Data wpływu: 2026-11-15

Treść interpelacji

Szanowna Pani Minister ,

problem uznawania międzynarodowych certyfikatów językowych w polskim systemie oświaty, w szczególności możliwość wykorzystania certyfikatów potwierdzających zaawansowaną i biegłą znajomość języka obcego jako podstawy zwolnienia z egzaminu maturalnego lub jego części, wymaga analizy obowiązujących rozwiązań prawnych.

Na zagadnienie to zwrócił mi uwagę nauczyciel języków obcych jednego z liceów ogólnokształcących, wskazując na różnice w znaczeniu nadawanym międzynarodowym certyfikatom językowym w przepisach dotyczących kwalifikacji nauczycieli oraz w zasadach przeprowadzania egzaminu maturalnego. Zgodnie z § 12 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia Ministra Edukacji i Nauki z dnia 14 września 2023 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli, świadectwo zdania egzaminu z danego języka obcego w stopniu zaawansowanym lub biegłym może stanowić jeden z elementów kwalifikacji do nauczania tego języka w szkołach ponadpodstawowych, pod warunkiem spełnienia pozostałych wymagań określonych w przepisach, w tym dotyczących wykształcenia i przygotowania pedagogicznego.

W wykazie egzaminów stanowiącym załącznik do rozporządzenia znajdują się między innymi Certificate in Advanced English (CAE), funkcjonujący obecnie pod nazwą Cambridge C1 Advanced, oraz Certificate of Proficiency in English (CPE), znany obecnie jako Cambridge C2 Proficiency. W obu przypadkach rozporządzenie uwzględnia świadectwa z ocenami A, B lub C. Jednocześnie posiadanie takich certyfikatów, nawet potwierdzających znajomość języka na poziomie C1 lub C2, nie stanowi podstawy zwolnienia z egzaminu maturalnego z języka obcego nowożytnego.

Powstaje zatem pytanie o merytoryczne uzasadnienie utrzymywania tego zróżnicowania oraz o możliwość opracowania zasad uznawania zaawansowanych kompetencji językowych potwierdzonych w międzynarodowych systemach egzaminacyjnych. Odmienność funkcji egzaminu maturalnego i międzynarodowych egzaminów certyfikacyjnych nie wyklucza możliwości porównania ich wymagań oraz uznawania potwierdzonych kompetencji językowych na zasadach określonych w przepisach.

Warto również zauważyć, że ustawodawca przewidział w art. 44zzh ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty szczególny mechanizm zwolnienia z egzaminu maturalnego laureatów i finalistów określonych olimpiad przedmiotowych. Rozwiązanie to nie oznacza równoważności osiągnięć olimpijskich i certyfikatów językowych, wskazuje jednak, że system egzaminacyjny dopuszcza możliwość zwolnienia z egzaminu na podstawie osiągnięć edukacyjnych potwierdzonych w odrębnej procedurze. W tym kontekście zasadne wydaje się przeanalizowanie, czy możliwe byłoby ustanowienie odrębnego mechanizmu uznawania wybranych międzynarodowych certyfikatów językowych, opartego na obiektywnych kryteriach i zapewniającego zachowanie standardów egzaminacyjnych.

Ewentualna zmiana wymagałaby nie tylko określenia zasad zwolnienia z obowiązku przystąpienia do egzaminu lub jego części, ale również sposobu ustalania i dokumentowania wyniku maturalnego, zapewniającego porównywalność osiągnięć absolwentów w rekrutacji na studia wyższe. Niezbędne byłoby także uwzględnienie dostępności egzaminów certyfikacyjnych i zagwarantowanie równych szans edukacyjnych, niezależnie od sytuacji materialnej oraz miejsca zamieszkania uczniów.

Pani Minister, w związku z powyższym zwracam się z prośbą o odpowiedzi na następujące pytania:

Uznawanie zaawansowanych kompetencji językowych potwierdzonych w międzynarodowych systemach certyfikacyjnych powinno być przedmiotem kompleksowej analizy, uwzględniającej zarówno standardy egzaminacyjne, jak i zasadę równego traktowania absolwentów. Nie chodzi o obniżenie wymagań maturalnych ani o automatyczne zastępowanie egzaminu państwowego dowolnym certyfikatem. Celem jest ustalenie, czy obowiązujące standardy certyfikacji, zakres sprawdzanych kompetencji oraz stosowane procedury oceniania pozwalają na stworzenie prawnie i organizacyjnie uzasadnionego rozwiązania.

Proszę o jednoznaczne stanowisko Ministerstwa Edukacji Narodowej uwzględniające aktualne uwarunkowania prawne, wyniki dostępnych analiz oraz możliwość podjęcia działań legislacyjnych w przedstawionym zakresie.

Z poważaniem

Iwona Krawczyk

Posłanka na Sejm RP

Inne interpelacje: Sylwia Bielawska

Wszystkie interpelacje

Czym jest interpelacja? · Najnowsze interpelacje · Tematy interpelacji