Interpelacja w sprawie rządowego programu "Czyste Powietrze"
Data wpływu: 2024-06-27
Co to jest interpelacja? To formalne pytanie posła do organu władzy (np. ministra) w konkretnej sprawie publicznej.
Przeglądaj też tematy interpelacji, profile posłów i druki sejmowe.
Interpelacja dotyczy nieuczciwych praktyk operatorów programu "Czyste Powietrze" i barier w dostępie do programu dla gospodarstw jednoosobowych oraz braku waloryzacji wycen. Posłowie pytają o analizę tych praktyk, monitoring operatorów, oraz planowane zmiany w programie.
HTML źródłowy dostępny także bez JavaScript
Interpelacja w sprawie rządowego programu "Czyste Powietrze" Interpelacja nr 3560 do ministra klimatu i środowiska w sprawie rządowego programu "Czyste Powietrze" Zgłaszający: Maciej Konieczny, Adrian Zandberg, Joanna Wicha, Paulina Matysiak, Dorota Olko, Daria Gosek-Popiołek Data wpływu: 27-06-2024 Szanowna Pani Minister, mając na uwadze poprawę jakości powietrza i zmniejszenie emisji gazów cieplarnianych został wprowadzony przez rząd program „Czyste Powietrze” na wymianę źródła ciepła w istniejących budynkach mieszkalnych jednorodzinnych. W programie wyróżniono 3 poziomy dofinansowania uzależnione od dochodów.
Celem programu jest, zwiększenie liczby wymian nieefektywnych źródeł ciepła na paliwo stałe oraz termomodernizacji budynków mieszkalnych jednorodzinnych oraz bezpośrednią pomoc w realizacji przedsięwzięć w ramach 2. i 3. części programu priorytetowego „Czyste Powietrze” przez operatorów. Zadaniem operatorów jest prowadzenie potencjalnych beneficjentów podwyższonego i najwyższego poziomu dofinansowania programu „Czyste Powietrze”, którzy bez dodatkowego wsparcia nie są w stanie samodzielnie udźwignąć organizacji inwestycji realizowanej w ramach programu.
Z założenia pomagają w identyfikacji potencjalnych beneficjentów, przekonaniu ich o niezbędności podjęcia działań związanych z wymianą nieefektywnego źródła ciepła lub termomodernizacją budynku mieszkalnego oraz przeprowadzeniu przez cały proces począwszy od wniosku o dotację, realizację przedsięwzięcia, aż do całkowitego rozliczenia dotacji. Na rynku branżowym pojawia się coraz więcej podmiotów “operatorów”, którzy oferują swoje wsparcie.
Mieszkańcy różnych miejscowości zgłaszają wątpliwe praktyki polegające na: proponowaniu im podziału nieruchomości na części, aby uzyskać większą liczbę dofinansowań, sugerowaniu potrzeby domeldowania innych członków rodziny, aby otrzymać maksymalne wsparcie, podpisywaniu umowy in blanco tylko z podaniem danych właściciela obiektu bez doprecyzowania szczegółowego zakresu wsparcia w umowie. Praktyki te mają na celu zmaksymalizować dofinansowanie zanim jeszcze zbadane zostaną faktyczne potrzeby danego budynku oraz zakres koniecznego działania i możliwości finansowe inwestora.
Wprowadzona konieczność posiadania pełnomocnictwa notarialnego jest w tej chwili jedynym możliwym zabezpieczeniem - zwłaszcza dla osób starszych - przed nie zawsze uczciwymi firmami i praktykami. Powyższe działania zmierzają do maksymalizowania zysków operatorów i zwiększenia szansy uzyskania wsparcia finansowego oraz dopasowania ich wyceny do jego wysokości bez względu na faktyczne potrzeby konkretnego obiektu i inwestora. Tymczasem rolą programu jest dotarcie z koniecznym dofinansowaniem do jak największej liczby gospodarstw domowych w ramach dostępnej puli środków.
Równocześnie osoby zainteresowane skorzystaniem z programu “Czyste Powietrze” zgłaszają następujące bariery: różnica dochodów warunkująca uzyskanie dofinansowania w poszczególnych progach dla osób samotnych prowadzących jednoosobowe gospodarstwo domowe wynosi zaledwie 600 zł. Tymczasem jest to ta grupa osób, która musi samodzielnie opłacać wszystkie koszty stałe. Grupa ta przy zbyt niskim poziomie określonego progu w większości przypadków zobowiązana będzie do finansowej partycypacji w inwestycji. W takich okolicznościach zmuszeni są z niej zrezygnować ze względu na brak zdolności kredytowych i możliwości opłacenia raty.
W przypadku osób starszych są to głównie kobiety, których średnia długość życia jest wyższa, a średnia emerytura niższa niż w przypadku mężczyzn, dochody uwzględniane w dofinansowaniach w br. dokumentowane są za rok 2022. Takie rozwiązanie sprawia, że obecna sytuacja wielu osób jest nieadekwatna do ich faktycznych możliwości finansowania inwestycji, bądź też braku tych możliwości, obecnie program zapewnia pewną waloryzację dochodów (2 lata wstecz), nie zapewnia jednak waloryzacji wycen objętych dofinansowaniem, które sporządzono w 2019 r. To sprawia, że siła nabywcza dofinansowania spada.
W związku z powyższym zwracam się poniższymi pytaniami: Czy powyższe praktyki były/są obecnie przedmiotem analiz, jeśli tak, czy zostały opracowane wytyczne/zalecenia/instrukcje? Czy prowadzony jest wykaz bądź monitoring przedsiębiorstw - operatorów, którzy działają na podstawie pełnomocnictw notarialnych inwestorów w ramach wsparcia 2. i 3. programu? Jaki procent w ogólnej liczbie obecnie uzyskanych dofinansowań stanowią gospodarstwa jednoosobowe z podziałem na lata? Czy planowane są zmiany w programie dla jednoosobowych gospodarstw domowych mające na celu zwiększenie partycypacji tej grupy w programie "Czyste Powietrze"?
Posłanka Gosek-Popiołek pyta o działania ministerstwa w związku z problemami lokatorów programu "Mieszkanie Plus", którzy nie mogą dojść do własności mieszkań na obiecanych warunkach. Pyta także, czy rozważane jest wprowadzenie mechanizmu odszkodowań dla poszkodowanych najemców.
Posłanka pyta o stanowisko MSZ wobec przyjęcia przez Kneset ustawy rozszerzającej stosowanie kary śmierci, wskazując na potencjalną sprzeczność z prawem międzynarodowym i standardami ochrony praw człowieka. Wyraża zaniepokojenie i oczekuje od MSZ potępienia tych rozwiązań oraz podjęcia działań dyplomatycznych.
Posłanka pyta o działania rządu RP na rzecz utworzenia korytarzy humanitarnych w Strefie Gazy i wsparcia polskich organizacji humanitarnych działających w tym regionie. Wyraża wątpliwości co do spójności polskiej polityki pomocowej wobec tego obszaru i pyta o konkretne działania i środki finansowe.
Posłanka Daria Gosek-Popiołek wyraża zaniepokojenie praktyką stosowania procedur wobec cudzoziemców ubiegających się o ochronę międzynarodową na przejściu granicznym w Terespolu, szczególnie w kontekście osób wrażliwych i przepisów ograniczających dostęp do azylu. Pyta o statystyki dotyczące identyfikacji osób wrażliwych, szkolenia funkcjonariuszy Straży Granicznej oraz mechanizmy nadzoru nad przestrzeganiem prawa.
Posłowie pytają o trudności w uzyskiwaniu stopni i tytułów naukowych przez osoby zajmujące się dydaktyką przedmiotową oraz o działania ministerstwa w celu rozwiązania tego problemu, w tym o stanowisko wobec propozycji zmiany przepisów. Interpelacja zwraca uwagę na negatywny wpływ obecnej sytuacji na rozwój dydaktyk przedmiotowych i kształcenie nauczycieli.
Projekt wprowadza czasową stawkę 0% VAT na podstawowe artykuły spożywcze od 1 kwietnia do 31 grudnia 2026 r. Jego celem jest obniżenie cen żywności i poprawa sytuacji gospodarstw domowych. Rozwiązanie ma wyraźnie interwencyjny, antyinflacyjny charakter.
Sprawozdanie komisji dotyczy rządowego projektu zmian w ustawie o zapobieganiu zanieczyszczaniu morza przez statki i wskazuje na rekomendację odrzucenia projektu. Dokument nie wprowadza samodzielnych regulacji, lecz zamyka etap pierwszego czytania w komisji. Jego wpływ jest zatem proceduralny, z tłem środowiskowo-morskim.
Uchwała ma charakter polityczno-deklaratywny i wzywa do likwidacji unijnego systemu EU ETS albo wyłączenia Polski z tego mechanizmu. Dokument akcentuje wpływ ETS na koszty energii i bezpieczeństwo energetyczne oraz zobowiązuje premiera do przedstawienia planu działań. Nie wprowadza samodzielnie zmian w prawie, ale wyznacza ostrą linię stanowiska Sejmu.
Przedstawiony dokument to sprawozdanie Komisji do Spraw Energii, Klimatu i Aktywów Państwowych oraz Komisji do Spraw Deregulacji dotyczące uchwały Senatu w sprawie ustawy o zmianie ustawy Prawo energetyczne oraz niektórych innych ustaw. Komisje po rozpatrzeniu uchwały Senatu wnoszą o przyjęcie przez Sejm poprawek zawartych w druku. Sprawozdanie wskazuje również, które poprawki powinny być głosowane łącznie. Celem ustawy jest prawdopodobnie zmiana regulacji w sektorze energetycznym.
Projekt ustawy ma na celu uproszczenie procedur administracyjnych poprzez wprowadzenie mechanizmu milczącej zgody w różnych obszarach prawa. Wprowadza się terminy, po których upływie brak decyzji administracyjnej będzie traktowany jako zgoda na wniosek. Dotyczy to m.in. opinii gminnych komisji rozwiązywania problemów alkoholowych, ulg w podatku rolnym, umorzeń zaległości podatkowych, wpisów do rejestrów działalności gospodarczej, pozwoleń na imprezy masowe oraz przedłużania zezwoleń na zbieranie i przetwarzanie odpadów. Ma to przyspieszyć procesy decyzyjne i zmniejszyć obciążenie administracyjne dla obywateli i przedsiębiorców.