Interpelacja w sprawie liczby ławników w polskich sądach

Szanowny Panie Ministrze,

z prośbą o interwencję w sprawie niewystarczającej liczby ławników w polskich sądach zwróciło się do mnie Stowarzyszenie Ławników Polskich.

Jednym z kluczowych elementów wymiaru sprawiedliwości jest uczestnictwo obywateli w postępowaniach sądowych przy wykorzystaniu czynnika społecznego, jakim są ławnicy. Niestety obserwujemy narastającą tendencję, w której liczba nowo powołanych ławników może nie sprostać zapotrzebowaniu wymiaru sprawiedliwości, co prowadzić będzie do trudności w wyznaczaniu składu orzekającego, a to z kolei – do potencjalnych opóźnień w procesach sądowych. Z końcem 2023 roku upływa kadencja ławników wybranych na lata 2020–2023, a obecnie po ogłoszeniu wyników naborów brakuje w Polsce ok. 35% ławników.

Zważywszy na poważne konsekwencje takiego stanu rzeczy dla szybkości rozstrzygania spraw, pragnę zwrócić się do Pana Ministra z następującymi pytaniami:

1. Czy ministerstwo rozważa intensyfikację działań ukierunkowanych na promowanie udziału obywateli jako ławników? Czy rozważane są programy edukacyjne i informacyjne, które zachęcą większą liczbę osób do wzięcia udziału w tym ważnym procesie?

2. Czy ministerstwo planuje wprowadzenie zmian w obecnych procedurach rekrutacji, aby pozyskać większą liczbę kandydatów? Czy rozważa się zniesienie ograniczenia wiekowego dla ławników w przypadku zgody lekarskiej i przy rozszerzonych badaniach kwalifikujących?

3. Czy ministerstwo jest świadome, że wysokość rekompensaty pieniężnej ławników może mieć wpływ na ich zainteresowanie sprawowaniem tej funkcji? Czy istnieje plan podwyższenia rekompensaty w celu zachęcenia większej liczby osób do zgłaszania swojej chęci do pełnienia roli ławnika?

4. Czy ministerstwo rozważa wprowadzenie procentowego dodatku do emerytur dla ławników?

5. Czy ministerstwo ma w planach podwyższanie kwalifikacji ławników poprzez wprowadzenie obowiązkowych rekompensowanych szkoleń w zakresie pełnionych przez nich funkcji?

Z poważaniem

Grzegorz Rusiecki Poseł na Sejm RP