Interpelacja w sprawie finansowania z budżetu państwa Ordynariatu Polowego Wojska Polskiego
Data wpływu: 2025-04-16
Co to jest interpelacja? To formalne pytanie posła do organu władzy (np. ministra) w konkretnej sprawie publicznej.
Przeglądaj też tematy interpelacji, profile posłów i druki sejmowe.
Posłanka Klaudia Jachira kwestionuje celowość i gospodarność finansowania Ordynariatu Polowego Wojska Polskiego z budżetu państwa, zwłaszcza w kontekście obecnych wyzwań dla obronności kraju. Pyta o szczegóły dotyczące kosztów utrzymania obiektów, wynagrodzeń kapelanów i biskupa oraz o sposób kontroli wydatkowanych środków.
HTML źródłowy dostępny także bez JavaScript
Interpelacja w sprawie finansowania z budżetu państwa Ordynariatu Polowego Wojska Polskiego Interpelacja nr 9289 do ministra obrony narodowej w sprawie finansowania z budżetu państwa Ordynariatu Polowego Wojska Polskiego Zgłaszający: Klaudia Jachira Data wpływu: 16-04-2025 Szanowny Panie Ministrze, z informacji przekazanych przez Ministerstwo Obrony Narodowej [1] wynika, że w strukturach resortu obrony narodowej pełniło służbę lub zatrudnionych było w 2004 r.
173 kapelanów wojskowych, z tego: - w Ordynariacie Polowym (Kościół Katolicki) – 131, w tym 111 żołnierzy zawodowych, - w Prawosławnym Ordynariacie Wojska Polskiego (Polski Autokefaliczny Kościół Prawosławny) – 19, w tym 14 żołnierzy zawodowych, - w Ewangelickim Duszpasterstwie Wojskowym (Kościół Ewangelicko-Augsburski) – 14, w tym 9 żołnierzy zawodowych. Z tytułu utrzymania kapelanów resort ponosił następujące wydatki (w skali rocznej): - w Ordynariacie Polowym – około 6,8 mln zł, - w Prawosławnym Ordynariacie Wojska Polskiego – ok. 1,1 mln zł, - w Ewangelickim Duszpasterstwie Wojskowym – około 0,8 mln zł.
Według posła na Sejm Sławomira Kopycińskiego liczba kapelanów jest zbyt duża, co oddają jego słowa: „Daje to imponujący na tle innych państw NATO współczynnik liczby kapelanów w przeliczeniu na liczbę żołnierzy. Podczas gdy w pozostałych krajach NATO standardem jest, że jeden kapelan przypada na około 1000 żołnierzy, w Polsce współczynnik ten wynosi: jeden kapelan na 631 wojskowych. Wygląda zatem na to, że w razie konfliktu zbrojnego jesteśmy w stanie znacząco wesprzeć siły NATO, przynajmniej jeżeli chodzi o posługę duszpasterską. Imponująco wygląda również zaplecze logistyczne dla duszpasterstwa wojskowego.
Katolicki Ordynariat Polowy Wojska Polskiego dysponuje 86 kościołami i kaplicami garnizonowymi i 29 izbami modlitwy” [2] . Każdy z kapelanów otrzymuje stopień oficerski po trzymiesięcznym przeszkoleniu i zdaniu egzaminu, choć wcześniej stopień kapitana otrzymywali kapelani po dwóch dniach służby. Dla porównania pozostali oficerowie w celu otrzymania pierwszego stopnia oficerskiego muszą odbyć kilkuletnie studia. Kapelani, oprócz wynagrodzenia miesięcznego, posiadają pozostałe uprawnienia oficerów służby czynnej: prawo do emerytury po 15 latach służby, zakwaterowanie, świadczenia socjalno-bytowe.
Kapelani wojskowi traktowani są tak jak żołnierze zawodowi, nawet ci najwyżsi rangą. Pierwszym biskupem polowym odnowionego w 1991 r. Ordynariatu Polowego był biskup polowy ks. bp gen. dyw. Leszek Sławoj Głódź, który pełnił zawodową służbę wojskową do dnia 2.10.2004 r. W ostatnim okresie pełnienia czynnej służby wojskowej – od dnia 1.07.2004 r. do dnia zwolnienia z zawodowej służby wojskowej – wymieniony biskup otrzymywał uposażenie miesięczne w wysokości 9271,18 zł. Z tytułu zwolnienia z zawodowej służby wojskowej gen. dyw.
Lechowi Sławojowi Głódziowi wypłacono, na zasadach dotyczących ogółu żołnierzy zawodowych, odprawę w wysokości 360% kwoty ostatnio należnego uposażenia, dodatkowe uposażenie roczne (za 10 miesięcy służby wojskowej w 2004 r.) oraz gratyfikację urlopową i ekwiwalent za niewykorzystany przejazd w roku zwolnienia [3] . Zgodnie ze Statutem Ordynariatu Polowego w Polsce nadanym przez Stolicę Apostolską w 2021 roku art. 16. Przewiduje: Biskup i kapelani wojskowi mogą przyjmować wojskowe stopnie, honory, uposażenie i emeryturę po uprzednim uzgodnieniu tego z właściwymi władzami państwowymi.
Kapelani pełniący zawodową służbę wojskową należą do korpusu oficerskiego. Natomiast biskup polowy, zgodnie z wieloletnią tradycją, należy do korpusu generalskiego. 15 stycznia 2022 r. papież Franciszek mianował bp. dr. Wiesława Lechowicza biskupem Ordynariatu Polowego. Przejęcie kanoniczne ordynariatu i ingres do katedry polowej Wojska Polskiego odbyło się 12 lutego 2022 r. Mianowanie na stopień generała brygady nastąpiło po tygodniu służby w wojsku! Status majątkowy formacji kościelnych w służbach mundurowych jest pochodną statusu majątkowego zawodowego korpusu oficerskiego i generalskiego.
Kapelanom w Wojsku Polskim przysługuje takie wynagrodzenie jak żołnierzom zawodowym, chociaż trudno mówić o ich obowiązkach typowo żołnierskich, które zastępowane są posługą duszpasterską [4] . Wracając zaś do informacji udzielonych przez Ministerstwo Obrony Narodowej z dnia 14 listopada 2024 roku według stanu na dzień 1 października 2024 r. w Ordynariacie Polowym WP służbę pełni 120 żołnierzy zawodowych – od stopnia starszego szeregowego specjalisty do pułkownika, z czego 112 to żołnierze księża.
Posłowie wyrażają sprzeciw wobec uznania złoża skalenia Proszowa-Kwieciszowice za strategiczne, argumentując to zagrożeniem dla środowiska, sprzeciwem samorządów i potencjalną niekonstytucyjnością przepisów. Pytają ministerstwo o analizy wpływu kopalni na środowisko, zasoby wodne, zabytki i o rozważenie wycofania się z procedury.
Interpelacja dotyczy zmian w dostępie do opieki zdrowotnej dla obywateli Ukrainy ze statusem UKR, które doprowadziły do utraty możliwości korzystania ze świadczeń finansowanych przez NFZ dla osób, które nie mogą podjąć pracy z powodu ciężkiej choroby. Poseł pyta o analizę sytuacji pacjentów z chorobami przewlekłymi i rozważane rozwiązania systemowe, które zapewnią im dostęp do opieki zdrowotnej.
Posłowie wyrażają zaniepokojenie detencją dzieci cudzoziemskich w Polsce, szczególnie po nowelizacji ustawy o cudzoziemcach, co stoi w sprzeczności z orzecznictwem ETPC i standardami ochrony praw dziecka. Zadają pytania o uzasadnienie dla detencji małoletnich bez opieki i działania podjęte w celu zapewnienia im alternatywnej opieki.
Interpelacja dotyczy zaostrzenia praktyki przymusowych powrotów cudzoziemców do państw niebezpiecznych, z naruszeniem zasady non-refoulement, oraz wykonywania deportacji przed zapewnieniem realnej kontroli sądowej. Posłowie pytają o procedury i przypadki deportacji pomimo ryzyka naruszenia praw człowieka i braku skutecznej kontroli sądowej.
Posłanka pyta o ochronę siedlisk chomika europejskiego na Górkach Czechowskich w Lublinie w kontekście planowanych inwestycji i zgodności procedur z prawem krajowym i unijnym. Wyraża zaniepokojenie spadkiem populacji chomika i prosi o informacje dotyczące działań ministerstwa w tej sprawie.
Senat wprowadza poprawki do ustawy o Finansowym Instrumencie Zwiększenia Bezpieczeństwa SAFE (FIZB). Kluczowe zmiany dotyczą wyłączenia spłaty pożyczki SAFE, kredytów, pożyczek i obligacji (wraz z odsetkami i kosztami) z minimalnego limitu wydatków obronnych, co oznacza, że nie będą one pokrywane z budżetu Ministerstwa Obrony Narodowej. Zamiast tego, na ten cel zostanie utworzona rezerwa celowa w budżecie państwa. Ponadto, rozszerzono obowiązek sprawozdawczy Ministra Obrony Narodowej o senackie komisje oraz wprowadzono obowiązek kontroli antykorupcyjnej i kontrwywiadowczej wykorzystania środków z FIZB przez ABW, SKW i CBA.
Projekt ustawy o Finansowym Instrumencie Zwiększenia Bezpieczeństwa SAFE ma na celu wzmocnienie potencjału obronnego Sił Zbrojnych UE w obliczu zagrożenia ze strony Rosji. Proponowane poprawki, odrzucone przez Komisję, obejmują m.in. dodanie preambuły wykluczającej mechanizm warunkowości środków SAFE, zapewnienie dodatkowego charakteru tych środków względem budżetu państwa, zagwarantowanie wysokiego udziału polskiego przemysłu zbrojeniowego w modernizacjach oraz wprowadzenie kontroli parlamentarnej nad wykorzystaniem środków. Istotną zmianą jest również ustanowienie Komitetu Sterującego oraz obowiązek składania sprawozdań Sejmowi przez różne organy. Celem poprawek jest wzmocnienie kontroli nad wydatkowaniem środków i zapewnienie, że służą one interesom polskiego bezpieczeństwa narodowego.
Ustawa o Finansowym Instrumencie Zwiększenia Bezpieczeństwa SAFE ustanawia ramy prawne dla działania tego instrumentu, mającego na celu finansowanie inwestycji w europejskim przemyśle obronnym. Określa zasady kontroli i audytu wykorzystania środków z pożyczki SAFE, udzielanej na podstawie rozporządzenia UE. Tworzy FIZB w Banku Gospodarstwa Krajowego, precyzuje źródła finansowania i przeznaczenie środków, a także zasady współpracy między ministrem obrony, innymi ministrami i BGK. Ustawa wprowadza zmiany w Prawie bankowym, ustawie o finansach publicznych i ustawie o Krajowej Administracji Skarbowej, dostosowując je do funkcjonowania FIZB.
Projekt uchwały Sejmu dotyczy sfinansowania polskiego udziału w pożyczce udzielanej Ukrainie przez Unię Europejską w wysokości 90 miliardów euro. Środki na ten cel mają pochodzić z zamrożonych aktywów rosyjskich na terytorium Polski, należących do osób i podmiotów wpisanych na listę sankcyjną. Celem uchwały jest wsparcie Ukrainy oraz osłabienie Rosji, co Sejm postrzega jako polską rację stanu. Sejm wzywa Rząd RP do niezwłocznego wypracowania mechanizmów prawnych i organizacyjnych w celu realizacji tego finansowania.
Projekt ustawy o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw ma na celu dostosowanie przepisów do wymogów Krajowego Planu Odbudowy (KPO) oraz wprowadzenie szeregu zmian technicznych i doprecyzowujących w zakresie finansów publicznych. Nowelizacja dotyczy m.in. klasyfikacji dochodów i wydatków publicznych, zasad planowania i wykonywania budżetu, gospodarowania środkami europejskimi, a także kontroli nad wydatkami inwestycyjnymi. Wprowadza się obowiązek sporządzania oceny inwestycji dla projektów finansowanych ze środków publicznych powyżej określonej kwoty, a także zmiany w zakresie rezerw celowych i dotacji. Celem jest zwiększenie efektywności i transparentności w zarządzaniu środkami publicznymi.