Wystąpienie w Sejmie · 22 października 2026

Sprawozdanie Komisji Obrony Narodowej o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o Żandarmerii Wojskowej i wojskowych organach porządkowych oraz niektórych innych ustaw (druki nr 2869 i 3131)

Mówi: Poseł Andrzej Tomasz Zapałowski (Konfederacja) · 67. posiedzenie Sejmu, punkt 47. porządku obrad

Dotyczy: druk nr 2869, druk nr 3131

Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Żandarmeria Wojskowa oczywiście musi mieć narzędzia do swoich działań. To nie ulega żadnej wątpliwości. Jednak należy pamiętać i ciągle to przypominać, iż w okresie tzw. COVID-u absolutnie nie stanęła na wysokości zadania. Prawo żołnierzy to było jedno, a represje wobec nich za odmowę szczepienia to była norma. Żandarmeria tego nie widziała, choć działo się to w garnizonach i jednostkach, gdzie miała swoją siedzibę. Nie widziano mobbingu, prawie nic nie widziano. To już nigdy nie powinno się powtórzyć, gdyż tysiące żołnierzy wtedy odeszło z wojska, nie godząc się na takie traktowanie. Mam nadzieję, iż w przyszłości odpowiedzialni za to co najmniej publicznie przeproszą. Stany Zjednoczone się z tego rozliczyły. Polska nie.

Procedowana ustawa zawiera wiele obszarów, które powinny się w niej znaleźć. Dotyczą one zwłaszcza zadań ochronnych Żandarmerii Wojskowej, w tym poszerzenia katalogu osób ochranianych i systemu ochrony. Pewien niesmak powstaje po informacji przedstawionej na posiedzeniu Komisji Obrony Narodowej przez komendanta głównego żandarmerii, który odpowiadając na moje pytania o cel powstania pionu operacyjno-rozpoznawczego, stwierdził, cytuję i dwa razy przesłuchiwałem z posiedzenia, czy się nie pomyliłem: Od lat istnieje pion operacyjno-rozpoznawczy. Nowelizacja ma na celu uporządkowanie stanu faktycznego i zapisów ustawy w stosunku do tego, co faktycznie funkcjonuje.

Nie wiem, na podstawie jakich przepisów, jeżeli potrzeba teraz ustawy, powstał ten pion, ale nie wiem, po co my w ogóle procedujemy te artykuły, jeżeli one już faktycznie funkcjonują.

Mam nadzieję, że dodatkowe uprawnienia Żandarmerii Wojskowej, które zapewne zostaną przegłosowane, zwłaszcza w stosunku do osób cywilnych, nie zostaną w przyszłości wykorzystane do jakichkolwiek działań będących na granicy prawa lub poza nim, ograniczających podstawowe prawa obywatelskie. Żandarmeria musi zawsze stać bezwzględnie na straży prawa, a nie na straży interesów aktualnych grup politycznych sprawujących władzę. Dziękuję bardzo. (Oklaski)

Źródło: stenogram posiedzenia Sejmu RP (API Sejmu). Wszystkie wystąpienia: Andrzej Tomasz Zapałowski