Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Procedujemy nad projektem zmiany regulaminu Sejmu, który wprowadza nowe zasady tworzenia i funkcjonowania zespołów poselskich i parlamentarnych. Choć na pierwszy rzut oka wydaje się, że mówimy o uporządkowaniu kwestii organizacyjnych, to w rzeczywistości dotykamy bardzo wrażliwego obszaru: swobody działania posłów i pluralizmu w parlamencie.
Ten projekt daje Prezydium Sejmu bardzo szerokie kompetencje do wyrażania zgody zarówno na powołanie zespołu, jak i na jego rozwiązanie. W tym kontekście chciałabym zadać kilka zasadniczych pytań.
Po pierwsze: Jakie są realne gwarancje, że decyzje Prezydium Sejmu nie będą miały charakteru arbitralnego? Przepisy posługują się bardzo ogólnymi pojęciami, takimi jak ˝godność i powaga Sejmu˝ czy ˝zgodność z konstytucją˝. Według jakich kryteriów będzie to oceniane?
Po drugie: Czy projektodawcy dostrzegają ryzyko, że takie nieostre przesłanki mogą być wykorzystywane do blokowania powstawania zespołów niewygodnych politycznie? A może właśnie o takie działanie chodzi?
Po trzecie: Czy przewidziany w projekcie środek odwoławczy, czyli wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy przez to samo Prezydium Sejmu, można uznać za realną i skuteczną kontrolę decyzji? Czy nie jest to w praktyce mechanizm iluzoryczny?
Po cwarte: Czy analizowano wpływ tych przepisów na wolność zrzeszania się posłów i wykonywanie mandatu w sposób nieskrępowany politycznie?
Sejm powinien być miejscem debaty, różnorodności i ścierania się poglądów, a nie przestrzenią, w której administracyjne decyzje mogą ograniczać działalność posłów. Dlatego te przepisy wymagają bardzo poważnej refleksji.