Wystąpienie w Sejmie · 18 listopada 2026

Sprawozdanie Komisji Infrastruktury oraz Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej o rządowym projekcie ustawy o uregulowaniu praw do niektórych gruntów znajdujących się we władaniu spółdzielni mieszkaniowych (druki nr 3233 i 3283)

Mówi: Poseł Barbara Oliwiecka (Centrum) · 69. posiedzenie Sejmu, punkt 17. porządku obrad

Dotyczy: druk nr 3233, druk nr 3283

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Parlamentarnego Centrum przedstawiam stanowisko wobec projektu ustawy o uregulowaniu praw do niektórych gruntów będących w posiadaniu spółdzielni mieszkaniowych. To ustawa, która ma wreszcie rozwiązać problem ciągnący się od kilkudziesięciu lat. Problem, którego nie stworzyli mieszkańcy, ale to oni ponoszą konsekwencje. Wyobraźmy sobie sytuację, że rodzina od kilkudziesięciu lat mieszka w swoim mieszkaniu, przez lata spłacała kredyt, ponosiła koszty utrzymania budynku, remontu, modernizacji, a mimo to nie może uzyskać odrębnej własności swojego lokalu. Dlaczego? Dlatego że grunt pod blokiem ma nieuregulowany stan prawny. Budynek stoi, mieszkańcy płacą, spółdzielnia nim zarządza, ale formalnie prawa do gruntu nie zostały uporządkowane. Tak jest przez dziesięciolecia. Ta sytuacja jest naprawdę absurdalna, szczególnie że budynki powstawały przecież zawsze za zgodą władz, a mieszkańcy działali w pełnym przekonaniu, że ich sytuacja prawna jest bezpieczna.

Nie możemy oczekiwać od obywateli, żeby ponosili koszty i konsekwencje zaniedbań administracyjnych sprzed kilkudziesięciu lat, dlatego popieramy ten projekt. Po pierwsze, projekt porządkuje stan prawny gruntu. Spółdzielnie mieszkaniowe, które spełniają określone w ustawie warunki, zyskają możliwość uzyskania prawa użytkowania wieczystego gruntów należących do Skarbu Państwa lub samorządów oraz nieodpłatnego przejęcia własności znajdujących się na nich budynków. To realna szansa na rozwiązanie problemów, które przez lata pozostawały nierozstrzygnięte. Chodzi jednak przede wszystkim o odblokowanie mieszkańcom drogi do pełnego korzystania z ich praw, w tym do wyodrębnienia własności lokalu.

Po drugie, wprowadzamy konkretne terminy. Właściwy organ będzie miał 12 miesięcy na rozpatrzenie żądania spółdzielni. To ważne, bo mieszkańcy nie mogą być zakładnikami postępowań, które trwają latami, a czasem całymi dekadami. Państwo musi działać sprawnie, nie może mnożyć przeszkód tam, gdzie powinno pomagać obywatelom. Pytanie do pana ministra, co w sytuacji, kiedy organ nie wywiąże się z tego terminu 12 miesięcy.

Po trzecie, ograniczamy koszty wieloletnich sporów, bo przecież postępowania sądowe kosztują. Projekt przewiduje, że w trakcie postępowania dotyczącego uregulowania praw do określonych gruntów nie będą pobierane należności za bezumowne korzystanie z gruntu ani odsetki. To jest racjonalne rozwiązanie, bo nie można prowadzić jednocześnie postępowania mającego uporządkować sytuację prawną nieruchomości i obciążać spółdzielnię kolejnymi należnościami tylko dlatego, że procedura trwa i trwa.

Wysoka Izbo! Ta ustawa ma drugi bardzo ważny wymiar. Chcemy, aby młodzi ludzie, rodziny i osoby, których nie stać na zakup mieszkania na rynku komercyjnym, mieli rzeczywistą alternatywę. Dobra polityka mieszkaniowa to nie tylko budowa kolejnych mieszkań, ale również to usuwanie barier prawnych i administracyjnych, które od lat utrudniają korzystanie z tych już istniejących mieszkań. To uporządkowanie własności, większa pewność prawa mieszkańców i lepsze wykorzystywanie gruntów publicznych. Nie możemy cofnąć czasu i naprawić wszystkich błędów popełnionych kilkadziesiąt lat temu, ale możemy usunąć ich skutki. Właśnie temu służy ta ustawa. Nasz klub parlamentarny będzie głosował za przyjęciem tej ustawy. Dziękuję.

Źródło: stenogram posiedzenia Sejmu RP (API Sejmu). Wszystkie wystąpienia: Barbara Oliwiecka