Wystąpienie w Sejmie · 6 października 2026

Sprawozdanie Komisji Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o rybołówstwie morskim oraz ustawy o organizacji rynku rybnego (druki nr 2999 i 3115)

Mówi: Poseł Dorota Arciszewska-Mielewczyk (PiS) · 66. posiedzenie Sejmu, punkt 4. porządku obrad

Dotyczy: druk nr 2999, druk nr 3115

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Myślę, że niektórzy chyba nie zrozumieli do końca intencji ustawy, ale to nic nie szkodzi, my w rozmowie sobie pewne kwestie wyjaśnimy. Natomiast ja chciałabym podziękować, bo pewne postulaty, które wypłynęły od rybaków, zostały przyjęte w postaci naszych poprawek.

Jeżeli chodzi o nowe zasoby, to chcę powiedzieć, że to też jest osobna kwestia, która nie jest głównym trzonem, kręgosłupem tejże ustawy. Chodziło tylko o to, żeby właśnie rybacy, zwłaszcza ci małoskalowi... To są rodzinne przedsiębiorstwa i tam jest chęć przekazania ich następnemu pokoleniu, ale jeżeli młodzi ludzie widzą problemy, z jakimi borykali się ich ojcowie, a wcześniej dziadkowie, to rezygnują. Rezygnują nie dlatego, że chcą zrezygnować, tylko widzą, że są rzucane kłody pod nogi.

Musimy też widzieć, jakie są propozycje w samym środowisku i ku czemu zmierzają, jeżeli chodzi o rozwiązanie problemów właśnie środków z funduszy, które np. są często, jak to mówią rybacy, wyłudzane z racji tego, że nie było kontroli rzeczywistych wypłynięć, użytkowania i pracy jako rybak. To jest ważny postulat rybacki. Chodzi o to, że w ten sposób wszyscy zyskają, bo funduszy będzie więcej dla tych, którzy de facto uprawiają rybołówstwo i robią to uczciwie.

Natomiast poprzez wszelkiego rodzaju odbieganie od normy i wyłudzanie pieniędzy poprzez stosowanie nieuczciwych praktyk one znikną. I mamy nadzieję, że ta ustawa też temu posłuży, bo nie ma co ukrywać, one po prostu funkcjonują. Tu nie chodzi o to, żeby karać rybaków, tylko żeby nie wprowadzać do ustawy nadmiernych obostrzeń poza prawo Unii Europejskiej, żebyśmy nie byli świętsi od papieża. Poprzez poprawki zwracaliśmy na to uwagę, żeby za rzeczy niezawinione przez rybaków, tak jak np. problemy z łącznością... Chodzi o to, aby nie ograniczać im możliwości wypłynięcia, ale wyjść naprzeciw, pomyśleć, jak ten problem rozwiązać, żeby można było jednak te zgłoszenia poczynić. Tak samo jest z czynnościami czy przepisami dotyczącymi ważenia ryb, składania sprawozdań czy dokumentów związanych z przedstawieniem, ile się złowiło, jak również licencji czy dokumentów przypisanych kapitanowi, choć jak wspomniałam, kapitanowie często się zmieniają na tych statkach, więc one powinny być przypisane do jednostki, żeby ta procedura nie była zbyt długa i nie blokowała w myśl tego, że jest bardzo mało dni połowowych dla rybaków, możliwości wypłynięcia i łowienia ryb, bo to jest przecież ich zarobek i życie.

Więc ta ustawa wychodzi naprzeciw czasem trudnym postulatom. Niektórzy nie chcą artykułować pewnych patologii, które rybacy nazywają po imieniu, ale chodzi o to, żeby właśnie można było uprawiać rybołówstwo i żeby tych funduszy wystarczyło dla tych, którzy prowadzą tego typu kontrole, na które zgadzają się rybacy. Chodzi o to, żeby można było sprawdzić, kto wypływa, kto naprawdę łowi, kto naprawdę funkcjonuje jako rybak, i do tego potrzebne są te zapisy.

Chciałam zwrócić uwagę, że nam zależy na tym, żeby rybactwo małoskalowe się utrzymało, żeby te tradycje, ten dorobek kulturowy - a ja z takiego okręgu pochodzę - był zachowany. Musimy widzieć metody, jakie trzeba zastosować, i widzieć też... I to jest akurat element nie tej ustawy. Ona się wiąże z funduszami, bo pan minister i były europoseł również o to pytali. Jednak rybakom na to zwracam uwagę, choć jest to materia pozaustawowa, poza tą ustawą. Chodzi o to, żeby nie było tak, panie ministrze, że my nadal dostajemy monity, że za złomowanie nie są wypłacane pieniądze, choć osoby się zadeklarowały, a urzędnicy w agencji rozkładają ręce, że nie ma tych pieniędzy, a de facto ci, którzy się zadeklarowali i złożyli odpowiednie dokumenty, powinni je dostać. Dostaję takie monity. Chodzi o to, żeby nie czekali z powodu okresów ochronnych i wyłączenia z połowów po 10 miesięcy na fundusze, które... Jak pan minister powiedział, rybactwo było oczkiem w głowie w Unii Europejskiej, a w Rzeczypospolitej rybacy muszą czekać tyle miesięcy na wypłaty tychże odszkodowań. Więc jak sobie wyobrażamy brak wypłaty przez 10 miesięcy? Rybak musi opłacić wszelkie zobowiązania związane z zatrudnieniem pracowników, swojego ubezpieczenia etc. Jak ma to zrobić, gdy za wyłączenie z możliwości wykonywania swojej pracy nie dostaje funduszy, które mu się po prostu należą, bo złożył wniosek? Nam wszystkim przecież powinno zależeć, żeby to rybactwo małoskolowe funkcjonowało. Powinniśmy o nie dbać, bo to jest nieodzowny element Rzeczypospolitej, jeżeli chodzi o nasze wybrzeże, i chcielibyśmy, żeby właśnie w myśl wypowiedzi wielu parlamentarzystów to rybactwo dalej istniało. A my musimy je po prostu wspierać.

To są dwie kwestie dzisiaj poruszone. Jest kwestia ustawy, która mówi o kontrolach, ale nie po to, żeby gnębić rybaków, tylko po to, żeby wyjść im naprzeciw i rzeczywiście uregulować, wyeliminować pewne patologie. Pochylimy się, mam nadzieję, bo teraz jest drugie czytanie... Jeszcze z panem ministrem będziemy w komisji rozmawiać, żeby również inspekcje, które państwu podlegają, jednak respektowały i szanowały rybaków, i nie były uciążliwe, często odbierane jako złośliwe lub nadmierne, tylko żeby rybak rzeczywiście mógł spokojnie uprawiać rybołówstwo.

I mam nadzieję, że po wprowadzeniu tej ustawy w życie taka rzeczywistość będzie funkcjonować i rybacy będą zadowoleni. Bo to przede wszystkim jest prawo, które powinno być stanowione dla nich, i ich argumenty powinny być wzięte pod uwagę. A czy wszystkie argumenty wzięliśmy, to się też okaże, panie ministrze, drodzy państwo, w komisji, bo może się zdarzyć, że być może coś źle zrozumieliśmy albo że jednak coś trzeba jeszcze poprawić. Mam nadzieję, że ta ostatnia możliwość przy drugim czytaniu zostanie wyczerpana i w komisji wyjaśnimy sobie, czy idziemy w dobrym kierunku. Dziękuję, panie marszałku. (Oklaski)

Źródło: stenogram posiedzenia Sejmu RP (API Sejmu). Wszystkie wystąpienia: Dorota Arciszewska-Mielewczyk