Wystąpienie w Sejmie · 24 września 2025

Sprawozdanie Komisji Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Środków Przekazu o poselskim projekcie uchwały w sprawie ustanowienia roku 2026 Rokiem Sergiusza Piaseckiego (druki nr 1219 i 1258)

Mówi: Poseł Elżbieta Gapińska (tekst niewygłoszony) (KO) · 41. posiedzenie Sejmu, punkt 18. porządku obrad

Dotyczy: druk nr 1219, druk nr 1258

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Życiorys Sergiusza Piaseckiego to gotowy scenariusz na film, bo Piasecki miał ciekawe, nietuzinkowe życie, skomplikowany charakter i był niezwykle zdolny. Polszczyzną literacką nauczył się posługiwać w życiu dorosłym, kiedy odbywał karę więzienia za napad z bronią. Jako samouk nauczył się doskonale, bo stał się jednym z najwybitniejszych twórców literatury polskiej XX w.

Był żołnierzem, walczył w wojnie polsko-bolszewickiej w obronie Warszawy i podczas II wojny światowej. W 1922 r. został agentem polskiego wywiadu, działając z wielką brawurą i odwagą. Popadł wtedy w uzależnienie i podejmował nielegalne działania, za co trafił do więzienia. W efekcie został wydalony ze służby. W 1926 r. brał udział w napadach rabunkowych i został aresztowany i skazany na karę śmierci, a po interwencji wojska - na 15 lat więzienia.

Podczas odbywania kary przeszedł przemianę duchową i zaczął pisać powieści tłumaczone na wiele języków. Najbardziej znana to ˝Kochanek Wielkiej Niedźwiedzicy˝. Z powodu popularności książki ludzie kultury wystąpili do prezydenta Mościckiego o ułaskawienie. W 1937 r. prezydent podpisał ułaskawienie pisarza.

Piasecki od początku II wojny światowej walczył w obronie ojczyzny w AK na terenie Wileńszczyzny. Został odznaczony Brązowym Krzyżem Zasługi z Mieczami. Po wojnie wyjechał za granicę, ponieważ był bezkompromisowym wrogiem komunizmu. Żył skromnie w Wielkiej Brytanii, zmarł w 1964 r.

Klub Koalicji Obywatelskiej popiera projekt uchwały.

Źródło: stenogram posiedzenia Sejmu RP (API Sejmu). Wszystkie wystąpienia: Elżbieta Gapińska