Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Parlamentarnego Polska 2050 mam zaszczyt przedstawić stanowisko wobec projektu ustawy o ratyfikacji wzmocnionej umowy o partnerstwie i współpracy między Unią Europejską a Republiką Uzbekistanu.
Uzbekistan jest dziś państwem, którego znaczenie wykracza daleko poza granice Azji Centralnej. To największy pod względem liczby ludności kraj regionu, dysponujący dużym potencjałem gospodarczym i młodym społeczeństwem. Coraz większe otwarcie na współpracę z Europą stwarza szansę na rozwinięcie relacji, które mogą przynieść korzyści obu stronom.
Nowa umowa tworzy znacznie bardziej szczegółowe ramy współpracy niż porozumienie z 1996 r. Obejmuje handel, inwestycje, transport, energetykę, ochronę środowiska, edukację i bezpieczeństwo. Przewiduje m.in. ułatwienia w wymianie handlowej, lepszą ochronę własności intelektualnej i bardziej przejrzyste zasady prowadzenia działalności gospodarczej. Warto spojrzeć na tę umowę także z perspektywy polskich przedsiębiorstw. Uzbekistan może być dla nich interesującym kierunkiem rozwoju, a zbliżanie tamtejszych regulacji do europejskich standardów powinno zwiększyć bezpieczeństwo i przewidywalność prowadzenia działalności. To szansa, którą warto wykorzystać.
Nie możemy jednak traktować modernizacji wyłącznie jako procesu gospodarczego. Uzbekistan od kilku lat przeprowadza reformy i otwiera się na współpracę z Zachodem, ale nadal mierzy się z poważnymi ograniczeniami w zakresie wolności obywatelskich, niezależności mediów i pluralizmu politycznego. Dlatego istotne jest, że umowa obejmuje również wsparcie dla reform instytucjonalnych, praworządności i społeczeństwa obywatelskiego. Wskazuje konkretne obszary współpracy, takie jak ochrona praw człowieka, przeciwdziałanie przemocy wobec kobiet i dzieci czy wzmacnianie niezależności organizacji społecznych. Sama ratyfikacja nie może rozwiązać tych problemów, może jednak stworzyć trwałe ramy dialogu i narzędzia, dzięki którym Unia Europejska będzie mogła wspierać dalsze przemiany, a jednocześnie konsekwentnie przypominać o przyjętych zobowiązaniach.
Współpraca z Uzbekistanem to szansa na budowanie silniejszych relacji gospodarczych i politycznych, ale także na wspieranie zmian, które powinny służyć jego obywatelom. Klub Parlamentarny Polska 2050 oczywiście poprze tę ustawę. (Dzwonek) Dziękuję. (Oklaski)