Szanowna Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Przystępujemy do drugiego czytania ustawy o zmianie ustawy o refundacji leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych oraz niektórych innych ustaw.
Projekt zawiera 175 zmian i ma na celu wzmocnienie bezpieczeństwa lekowego Polski, wsparcie krajowej produkcji leków oraz zapewnienie pacjentom szerszego dostępu do potrzebnych terapii. Nowe rozwiązania przewidują również uproszczenie procedur refundacyjnych, ograniczenie obciążeń administracyjnych oraz usprawnienie funkcjonowania całego systemu refundacji.
Te cele będą realizowane przez wprowadzenie następujących zmian. Pacjenci wybierający lek produkowany w Polsce dostaną większe dofinansowanie, większą dopłatę - na poziomie 30%. Do tej pory ta dopłata wynosiła 15%. Do porządku prawnego zostanie wprowadzona krajowa lista leków krytycznych. Firmy farmaceutyczne otrzymają więcej zwolnień administracyjnych w przypadku leków produkowanych w Polsce oraz zachęt do transferu technologii produkcji leków w kraju. Wnioski o refundację dla leków produkowanych w Polsce będą procedowane w pierwszej kolejności w stosunku do konkurencyjnych produktów. W przypadku problemów z dostępnością leku minister zdrowia będzie mógł wprowadzić lek w opakowaniu obcojęzycznym, a także objąć go refundacją z korzystną ceną. Te regulacje prowadzą do wzmocnienia bezpieczeństwa lekowego i wsparcia krajowej produkcji leków.
Kolejne zmiany. Minister zdrowia będzie mógł wezwać firmy farmaceutyczne do złożenia wniosku refundacyjnego. Dzięki zachętom do ich składania i uproszczeniu procedur ma nastąpić przyśpieszenie dostępu do nowych terapii, w tym innowacyjnych leków o ugruntowanej skuteczności, terapii skojarzonych i leków złożonych. Ma zostać wprowadzona definicja leku sierocego, czyli leku przeznaczonego dla małej populacji pacjentów. Nowe technologie, w przypadku których wpływ na budżet w 1. roku ich wdrażania będzie mniejszy niż 10 mln, będą przechodziły uproszczoną ścieżkę procedowania. Wprowadzone zostaną rozwiązania umożliwiające wcześniejsze przygotowanie realizacji nowych programów lekowych, tak aby można było rozpocząć udzielanie świadczeń już w momencie podjęcia decyzji refundacyjnej. Te regulacje prowadzą do poprawy dostępności nowych terapii i nowych leków dla naszych pacjentów.
Inne proponowane zmiany prowadzą do uproszczenia procedur dla przedsiębiorców poprzez redukcję wymagań formalnych i dokumentacyjnych dla składanych wniosków i zniesienie obowiązku przedstawiania dowodów, że lek jest dostępny w obrocie w momencie składania wniosku refundacyjnego. Uelestyczniona zostanie procedura obowiązku obniżenia ceny leku po okresie minięcia wyłączności rynkowej. Nastąpi uproszczenie zasad dotyczących dostaw i ewentualnych kar za brak wywiązania się z umowy.
Istotnym elementem tej nowelizacji jest wzmocnienie głosu pacjentów poprzez wprowadzenie możliwości udziału organizacji pacjentkich w posiedzeniach zespołów koordynacyjnych, a także udział tych organizacji w negocjacjach cenowych z firmami farmaceutycznymi.
Wprowadzanych jest kilka rozwiązań cyfrowych pozwalających na usprawnienie procesu refundacji. Jednym z tych rozwiązań jest wprowadzenie obowiązku umieszczania na e-recepcie kodu ICD-10, co pozwoli kontrolować przez Narodowy Fundusz Zdrowia stosowanie leków w danych jednostkach chorobowych. Bardzo ważne i postulowane rozwiązanie, zwłaszcza przez środowisko lekarskie, to wprowadzenie tzw. mechanizmu automatycznej refundacji. Kolejne pakiety zmian mające zwiększyć kontrolę nad wydatkami refundacyjnymi to wprowadzenie maksymalnych wydatków dla nowych terapii, tzw. capów, oraz wprowadzenie katalogów terapii równoważnych wraz z motywatorami finansowymi dla świadczeniodawców w programach lekowych dla równoważnych terapii. Te dwa rozwiązania budzą pewne wątpliwości.
Niewątpliwie obowiązkiem Ministerstwa Zdrowia i Narodowego Funduszu Zdrowia jest dbać o budżet i wyznaczyć pewne ramy, które ograniczą wydatki z tego budżetu. W przypadku katalogów terapii równoważnych też należy jednoznacznie wskazać, że ostateczną decyzję o podjęciu i wyborze danego leku będzie podejmował lekarz. Cała nowelizacja spełnia postawione założenia, zwiększa bezpieczeństwo lekowe Polski i wzmacnia produkcję krajową leków.
Z tego powodu klub Koalicji Obywatelskiej będzie głosował za przyjęciem projektu. Jednocześnie zgłaszam 11 poprawek: 9 z nich to poprawki techniczne, a dwie to poprawki merytoryczne. (Dzwonek) Dziękuję bardzo. (Oklaski)