Wystąpienie w Sejmie · 22 października 2026

Sprawozdanie Komisji Administracji i Spraw Wewnętrznych o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o Straży Granicznej oraz niektórych innych ustaw (druki nr 3146 i 3196)

Mówi: Poseł Marcin Skonieczka (Centrum) · 67. posiedzenie Sejmu, punkt 26. porządku obrad

Dotyczy: druk nr 3146, druk nr 3196

Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt przedstawić stanowisko Klubu Parlamentarnego Centrum wobec rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o Straży Granicznej oraz niektórych innych ustaw.

Bezpieczeństwo polskich granic to jeden z fundamentów bezpieczeństwa naszego państwa. Aby skutecznie chronić granice, potrzebujemy silnej Straży Granicznej, sprawnych procedur i dobrej współpracy z naszymi europejskimi partnerami. Temu właśnie służy omawiany projekt ustawy. Dotyczy on przede wszystkim współpracy polskiej Straży Granicznej z agencją Frontex, czyli Europejską Agencją Straży Granicznej i Przybrzeżnej, której siedziba znajduje się w Warszawie. Frontex powstał ponad 20 lat temu i od tego czasu stał się jedną z największych agencji Unii Europejskiej. Jego rola stale rośnie, szczególnie w obliczu wyzwań związanych z nielegalną migracją i ochroną granic zewnętrznych.

Co zmienia proponowana ustawa? Przede wszystkim usuwa bariery prawne i organizacyjne, które utrudniają codzienną współpracę Straży Granicznej z Fronteksem. Projekt jasno określa, że komendant główny Straży Granicznej będzie krajowym punktem kontaktowym we współpracy z agencją. Ułatwi to wymianę informacji, koordynację działań oraz korzystanie z europejskiego wsparcia. Uproszczone zostaną również zasady delegowania polskich funkcjonariuszy do wspólnych operacji zagranicznych. Ustawa porządkuje także praktyczne kwestie związane z działalnością Fronteksu w Polsce, takie jak rejestracja pojazdów służbowych czy transport broni przez uprawniony personel agencji. Są to w dużej mierze zmiany techniczne, ale potrzebne, aby współpraca przebiegała sprawnie.

Szczególnie ważne są przepisy dotyczące powrotów cudzoziemców, którzy nie mają prawa przebywania w Polsce. Projekt ułatwia organizowanie takich operacji przy wsparciu Fronteksu. Jak wskazał minister Maciej Duszczyk, agencja może nie tylko pomagać przy prowadzeniu powrotów, ale również finansować te działania ze swojego budżetu. Oznacza to mniejsze obciążenie dla polskich środków publicznych przy zachowaniu skuteczności prowadzonych operacji. Warto przy tym podkreślić jedną bardzo ważną kwestię. Ta ustawa nie przekazuje Fronteksowi kontroli nad polskimi granicami. Odpowiedzialność za ochronę granic i prowadzenie polityki migracyjnej nadal pozostaje po stronie polskiego państwa.

Plany operacyjne działań Fronteksu na terytorium Polski wymagają zatwierdzenia we współpracy ze Strażą Graniczną. Agencja nie może więc samodzielnie decydować o prowadzeniu operacji na naszym terytorium. To istotne rozwiązanie, ponieważ współpraca europejska powinna wzmacniać bezpieczeństwo Polski, a nie ograniczać kompetencje naszych służb.

Wysoka Izbo! Współczesne wyzwania związane z bezpieczeństwem granic wymagają współpracy ponad granicami państwa. Polska powinna korzystać z doświadczeń, ze sprzętu i środków finansowych Fronteksu, a jednocześnie zachować pełną odpowiedzialność za działania prowadzone na swoim terytorium. Omawiany projekt przyczynia się do realizacji obu tych celów.

Klub Parlamentarny Centrum będzie głosował za przyjęciem tego projektu ustawy. Dziękuję bardzo. (Oklaski)

Źródło: stenogram posiedzenia Sejmu RP (API Sejmu). Wszystkie wystąpienia: Marcin Skonieczka