Szanowna Pani Marszałek! Panie Posłanki! Panowie Posłowie! Bardzo dziękuję za dyskusję. Rzadko się zdarza, żeby podczas sejmowej dyskusji na temat ustawy, która jest fundamentalnie ważna nie tylko dla miłośników nowych technologii, wszystkiego co nowoczesne, ale też dla polskiego systemu prawnego, dlatego że to jest implementacja jednego z unijnych rozporządzeń, czyli stanowienie prawa wspólnotowego, stanowienie prawa, które w tym absolutnie genialnym organizmie gospodarczo-politycznym będzie działać w taki sam sposób od Białegostoku po Lizbonę... Rzadko się zdarza, żeby podczas takiej dyskusji nie padały w ogóle argumenty polityczne. A dzisiaj to się wydarzyło i tym bardziej jestem wdzięczny za to, że ten poziom dyskusji był stricte merytoryczny.
Bardzo jestem również wdzięczny za poparcie, szczególnie środowiskom opozycyjnym. Chodzi o Prawo i Sprawiedliwość, jak rozumiem Rozwój Plus. Te deklaracje o poparciu dla Data Art, dla naszej ustawy o sprawiedliwym dostępie do danych są dla mnie niezwykle cenne.
U podstaw tej europejskiej regulacji tkwią trzy zjawiska. Po pierwsze, szalony rozwój tzw. Internetu rzeczy, technologii ubieralnych, które gromadzą dane zawsze, wszędzie, na każdym kroku, często poza naszą wiedzą, na szczęście nigdy nie poza naszą zgodą. Do inteligentnych zegarków, opasek już się przyzwyczailiśmy. Już wiemy, że samochody to komputery na kółkach, że te samochody są stale podłączone do Internetu. No ale takie wynalazki jak inteligentna kuweta dla zwierzęcia albo demonstrowane tutaj podczas debaty okulary pana posła Sachajki, to też są technologie ubieralne. Unia Europejska dostrzegła potrzebę zapewnienia dostępu do danych, które są właśnie gromadzone przez te urządzenia. Jeżeli chodzi o odkurzacz, który dba o porządek w naszym domu, automatyczny odkurzacz, który jeździ i rejestruje układ pomieszczeń, to komu on powinien te dane przekazywać? Czy to jest normalne, że z takich danych korzystają producenci odkurzaczy? Czy my też powinniśmy mieć do nich dostęp? W jaki sposób, w jakiej aplikacji, na ile ten dostęp powinien być szczegółowy? To pierwsze zjawisko.
Drugie zjawisko, wspomniane przez dwoje z państwa, zdaje się przez panią posłankę Smarduch i pana posła Skonieczkę, to te słynne ciągniki rolnicze. To rzeczywiście gigantyczna sprawa, która w zasadzie w większości toczyła się w Stanach Zjednoczonych, dotycząca ciągników rolniczych firmy John Deere, ale kilka odprysków tej sprawy sięgnęło również po Unię Europejską. To te ciągniki, które wykorzystywane przez rolników gromadziły dane, a jednocześnie rolnicy nie mieli żadnego prawa, żeby te dane wykorzystać dla polepszenia swojej produkcji.
I wreszcie trzecia kwestia, tzw. hyperscalerów, czyli dostawców rozwiązań chmurowych, zasygnalizowana przez pana posła Józefaciuka. M.in. ta sprawa została przez niego zasygnalizowana. Czy i ile powinniśmy płacić, zmieniając jedno środowisko chmurowe na drugie i czy w ogóle powinniśmy za to płacić? Data Act doprowadzi do sytuacji, w której zmiana rozwiązania chmurowego będzie tak prosta, jak dzisiaj zmiana operatora telefonii komórkowej. Z jednej firmy do drugiej przenosimy się z własnym numerem, nie płacąc za to, a często otrzymując bonusy za to, że decydujemy się na innego dostawcę rozwiązań.
Unia Europejska odpowiedziała na to poprzez uchwalenie Data Act. Data Act jest rozporządzeniem, czyli działa bezpośrednio, aczkolwiek wymaga wprowadzenia kilku rozwiązań. W Polsce te rozwiązania budujemy właśnie w Urzędzie Komunikacji Elektronicznej, co nie jest niczym nienormalnym. W Unii Europejskiej regulatorzy Internetu również budują kompetencje związane z wdrażaniem takich regulacji. W naszej ustawie UKE jest tzw. organem właściwym. Chodzi tutaj o budowanie odpowiedzialności za egzekwowanie przepisów ustawy. UKE jest koordynatorem danych i organem certyfikującym organy rozstrzygania sporów, natomiast Ministerstwo Cyfryzacji jest wskazywane jako podmiot krajowy zobowiązany do wypełniania obowiązków informacyjnych wobec Komisji Europejskiej.
Jeśli chodzi o pytania szczegółowe, które państwo zadali, to bardzo za nie dziękuję. Tym bardziej będziemy odpowiadać na nie na piśmie, natomiast kilka z nich wymaga pewnych krótkich odpowiedzi.
Pani posłanka Jachira mówiła o odpowiedzialności agentów AI. To nie to rozporządzenie. To rozporządzenie, które nazywa się AI Act, wdrożone do polskiego systemu prawnego, podpisane przez pana prezydenta. Zresztą ja mam wielką nadzieję, że ta ustawa również zostanie szybko podpisana przez pana prezydenta. Ona jest po prostu jedną z fundamentalnych regulacji. W AI Act są wskazane tzw. zasady odpowiedzialności dotyczące sztucznej inteligencji, zasady odpowiedzialności algorytmów.
Dlaczego wyłączamy siłę wyższą, te przepisy z Kodeksu postępowania administracyjnego, które mówią o kwestii siły wyższej? Dlatego, że jednocześnie dajemy Urzędowi Komunikacji Elektronicznej możliwość odstąpienia od wymierzenia kary, czyli de facto nie wyłączamy tych przepisów, ale przenosimy decyzję na Urząd Komunikacji Elektronicznej i dajemy mu takie uprawnienie, że nie ma minimalnej wysokości kary, więc może dostosować tę karę do sytuacji, jak również może w ogóle odstąpić od wymierzenia kary.
Czy nasze kary są wysokie? W moim odczuciu nie. W Holandii jest 10% rocznego obrotu, 1,03 mln euro. W Danii nie ma maksymalnego limitu. W Finlandii w przypadku osób fizycznych jest to 2% albo 4% łącznej kwoty podlegającej opodatkowaniu według ostatniej decyzji podatkowej. Niemcy mają od 50 tys. do 5 mln euro. Na tym tle nasze kary oczywiście nie są symboliczne. One mają za zadanie zabezpieczać funkcjonowanie całego systemu, ale na pewno nie są najwyższe.
Tak jak powiedziałem, na pozostałe pytania odpowiemy pisemnie. To jest jeden z wielkich momentów. Implementacja unijnych uregulowań związanych z nowymi technologiami powoduje, że jesteśmy o krok dalej w odniesieniu do całego świata. Cały ten wielki organizm może się rządzić tymi samymi przepisami, prawo nadąża za technologiami. Pan poseł Skonieczka wspomniał o DSA. Prawdopodobnie miał na myśli inny akt - nie DSA, ale DGA, czyli Data Governance Act, ustawę o zarządzaniu danymi, nad którą debatowaliśmy tutaj kilka tygodni temu. Data Act, ustawa o sprawiedliwym dostępie do danych, domyka ten system, nad którym pracujemy w Ministerstwie Cyfryzacji. Jest perłą w koronie tych unijnych regulacji, które przez ostatnie 3 lata z dużymi sukcesami w polskim prawie wdrażamy. Raz jeszcze dziękuję za dyskusję.