Wystąpienie w Sejmie · 29 maja 2026

Informacja o działalności Rzecznika Praw Obywatelskich oraz o stanie przestrzegania wolności i praw człowieka i obywatela w roku 2025 wraz ze sprawozdaniem Komisji Sprawiedliwości i Praw Człowieka (druki nr 2472 i 2534)

Mówi: Poseł Tomasz Kostuś (tekst niewygłoszony) (KO) · 58. posiedzenie Sejmu, punkt 32. porządku obrad

Dotyczy: druk nr 2472, druk nr 2534

Pytania

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Panie Rzeczniku! W debacie o prawach obywatelskich często koncentrujemy się na wielkich kwestiach ustrojowych. Tymczasem dla wielu obywateli najważniejszym testem państwa jest codzienny kontakt z jego instytucjami. To relacja z urzędem skarbowym, z ZUS-em, z administracją publiczną - sytuacje, w których obywatel staje naprzeciw dobrze wyposażonej instytucji dysponującej aparatem prawnym, organizacyjnym i finansowym. Dlatego w mojej ocenie szczególnie ważne są te wnioski rzecznika praw obywatelskich, które dotyczą prawa do rzetelnej procedury, przejrzystości działań administracji, szybkości postępowań oraz rzeczywistej możliwości obrony swoich praw przez obywatela.

Państwo musi być skuteczne, ale jednocześnie przewidywalne i przyjazne dla obywatela. Nie może budować swojej siły na przewadze proceduralnej nad osobą, która często nie dysponuje ani specjalistyczną wiedzą, ani profesjonalną obsługą prawną. Obecny rząd wydaje się tego świadom. Świadczą o tym podejmowane działania deregulacyjne oraz zmiany w prawie podatkowym i procedurach administracyjnych, których celem jest uproszczenie relacji obywatela z państwem i wzmocnienie jego gwarancji procesowych.

Chciałbym w tym kontekście skierować dwa pytania do Ministerstwa Finansów.

Po pierwsze, jakie działania podejmuje resort, aby wzmacniać gwarancje procesowe podatników i ograniczać sytuacje, w których obywatel pozostaje w sporze z administracją skarbową na wyraźnie słabszej pozycji?

Po drugie, czy ministerstwo analizuje rozwiązania, które pozwoliłyby na szybsze i bardziej polubowne rozwiązywanie sporów pomiędzy obywatelami a organami podatkowymi oraz innymi instytucjami państwa, w tym Zakładem Ubezpieczeń Społecznych?

Źródło: stenogram posiedzenia Sejmu RP (API Sejmu). Wszystkie wystąpienia: Tomasz Kostuś