Wystąpienie w Sejmie · 22 października 2026

Sprawozdanie Komisji Obrony Narodowej o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o Żandarmerii Wojskowej i wojskowych organach porządkowych oraz niektórych innych ustaw (druki nr 2869 i 3131)

Mówi: Poseł Włodzimierz Skalik (Konfederacja_KP) · 67. posiedzenie Sejmu, punkt 47. porządku obrad

Dotyczy: druk nr 2869, druk nr 3131

Szanowna Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! Przedstawiam zastrzeżenia wobec rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o Żandarmerii Wojskowej i wojskowych organach porządkowych oraz niektórych innych ustaw z druku nr 2869 z punktu widzenia Konfederacji Korony Polskiej.

Konfederacja Korony Polskiej zawsze podkreśla: nieba chcemy przychylić żołnierzom, Wojsku Polskiemu, polskim Siłom Zbrojnym, w tym również Żandarmerii Wojskowej, ale to nie oznacza, że nie dostrzegamy dziwności tego projektu, który rozszerza właściwości Żandarmerii Wojskowej na osoby cywilne zakłócające czynności, noszące mundury bez uprawnień, uczestniczące w zamówieniach publicznych czy współdziałające przy czynach zabronionych. Wzmacnia narzędzia operacyjne, wprowadza rejestrowanie obrazu i dźwięku także w miejscach niepublicznych oraz dostęp do danych podatkowych i rejestrowych. Środki, których zastosowanie wprowadza ta ustawa pod pretekstem poprawy bezpieczeństwa, są niezrozumiałe. Z punktu widzenia wolnościowego narusza zasadę oddzielenia armii od strefy cywilnej. Żandarmeria zyskuje uprawnienia policyjne wobec obywateli, co otwiera drogę do militaryzacji porządku publicznego.

Rozszerzona inwigilacja - kamery nasobne z dźwiękiem, monitoring izb zatrzymań, szerszy zakup kontrolowany i kontrola operacyjna - godzi w prywatność i wolność osobistą. Dostęp do danych podatkowych potęguje ryzyko nadużyć. Przecież są służby, które są do tego przeznaczone. Dlaczego ma tym zajmować się również Żandarmeria Wojskowa? Z naszej perspektywy ustawa ta podważa tradycyjny podział kompetencji między Policją a wojskiem. Silne państwo w obronie ojczyzny nie powinno oznaczać nadmiernej ingerencji w życie prywatne obywateli. Uprawnienia wobec uczestników zamówień publicznych stwarzają ryzyko instrumentalnego użycia służby. Brak silnego nadzoru sądowego i precyzyjnej gwarancji procesowej osłabia zasadę ograniczenia władzy państwowej.

Projekt nie zawiera dostatecznych zabezpieczeń proporcjonalności. Twierdzenie w ocenie skutków regulacji, że nie oddziałuje on na obywateli, jest niewiarygodne. Wojsko nie powinno zastępować Policji w sprawach obywatelskich. Bezpieczeństwo państwa musi iść w parze z ochroną wolności. Ten projekt ustawy, jak wiele innych, które obecnie są forsowane, np. projekt z druku nr 3003 (Dzwonek), przez większość sejmową Donalda Tuska, odsłania zamordystyczną twarz całej formacji, jak i jej lidera. Konfederacja Korony Polskiej nie poprze tego projektu ustawy.

Źródło: stenogram posiedzenia Sejmu RP (API Sejmu). Wszystkie wystąpienia: Włodzimierz Skalik