Interpelacja w sprawie skutków projektu ustawy o zmianie ustawy o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych
Data wpływu: 2025-07-28
Co to jest interpelacja? To formalne pytanie posła do organu władzy (np. ministra) w konkretnej sprawie publicznej.
Przeglądaj też tematy interpelacji, profile posłów i druki sejmowe.
Poseł Adam Gomoła pyta o zasadność wprowadzenia zakazu sprzedaży jednorazowych e-papierosów i woreczków nikotynowych, zwracając uwagę na straty budżetowe, sprzeczność z obowiązującymi regulacjami akcyzowymi oraz brak spójności z innymi regulacjami dotyczącymi wyrobów nikotynowych. Kwestionuje również brak objęcia zakazem innych produktów nikotynowych, jak gumy nikotynowe.
HTML źródłowy dostępny także bez JavaScript
Interpelacja w sprawie skutków projektu ustawy o zmianie ustawy o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych Interpelacja nr 11219 do ministra zdrowia w sprawie skutków projektu ustawy o zmianie ustawy o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych Zgłaszający: Adam Gomoła Data wpływu: 28-07-2025 Szanowna Pani Minister, projektowane przepisy przewidują wprowadzenie zakazu sprzedaży m.in.
jednorazowych e-papierosów, smakowych woreczków nikotynowych (innych niż tytoniowe) oraz innych wyrobów zawierających nikotynę, które nie są wyrobami tytoniowymi ani produktami leczniczymi lub medycznymi. Proponowane rozwiązania pozostają w sprzeczności z obowiązującymi już regulacjami fiskalnymi. Na mocy ustawy z dnia 18 marca 2025 r. o zmianie ustawy o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2025 r. poz. 340), od 1 lipca 2025 r. obowiązuje akcyza na płyn zawarty w jednorazowych e-papierosach, a także na woreczki nikotynowe. Przedsiębiorcy dostosowali swoją działalność do nowych przepisów, m.in.
uzyskując zezwolenia akcyzowe, wdrażając systemy ewidencyjne i zabezpieczenia podatkowe. Zgodnie z oficjalną oceną skutków regulacji do projektu UD213, proponowany zakaz sprzedaży tych produktów będzie skutkować stratą dla budżetu państwa na poziomie niemal 4 miliardów złotych w ciągu 10 lat. Już w pierwszym roku obowiązywania ustawy (2026) wpływy budżetowe mają się zmniejszyć o ponad 198 milionów złotych, a w kolejnych latach średnio o ponad 370 milionów złotych rocznie. Warto również zauważyć, że ustawa z dnia 21 maja 2025 r. (Dz. U. z 2025 r. poz.
799) wprowadziła szereg ograniczeń w sprzedaży woreczków nikotynowych, takich jak zakaz sprzedaży małoletnim, reklamy, sprzedaży przez Internet oraz limit zawartości nikotyny. Przepisy te zostały notyfikowane Komisji Europejskiej i nie spotkały się z jej sprzeciwem. W świetle powyższego, wprowadzenie całkowitego zakazu sprzedaży tych produktów może być postrzegane jako odejście od wcześniej przyjętego i notyfikowanego kierunku regulacyjnego. Dodatkowo, projekt UD213 nie obejmuje innych wyrobów zawierających nikotynę, które nadal pozostają w sprzedaży bez skutecznych ograniczeń.
Przykładem są smakowe gumy nikotynowe, nie zostały one objęte przepisami ograniczającymi ich dostępność dla osób niepełnoletnich. Tymczasem woreczki nikotynowe, już wcześniej uregulowane, mają zostać całkowicie wycofane z rynku. Taka asymetryczna interwencja może podważać zarówno spójność legislacyjną, jak i skuteczność proponowanych działań zdrowotnych. W związku z powyższym proszę Panią Minister o odpowiedź na następujące pytania: 1.
Jak Ministerstwo Zdrowia uzasadnia decyzję o rezygnacji z ponad 562 mln zł wpływów z akcyzy i VAT w ciągu pierwszych dwóch lat obowiązywania przepisów, wskazanych w OSR do projektu UD213 jako bezpośredni skutek wprowadzenia zakazu sprzedaży jednorazowych e-papierosów i woreczków nikotynowych? Czy w sytuacji, gdy NFZ otrzymał już 21,5 mld zł dodatkowej dotacji budżetowej w pierwszej połowie 2025 roku, ograniczanie dochodów budżetu państwa nie wpłynie negatywnie na możliwości finansowania priorytetowych zadań w ochronie zdrowia? 2.
Jak Ministerstwo Zdrowia uzasadnia prowadzenie równoległych procesów legislacyjnych dotyczących rynku wyrobów nikotynowych, z jednej strony notyfikując w Komisji Europejskiej ustawę z dnia 21 maja 2025 r. o zmianie ustawy o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych (Dz. U. z 2025 r. poz. 799), która przewiduje uregulowanie zasad sprzedaży i obrotu tymi produktami, angażując w ten proces Radę Ministrów, posłów i stronę społeczną, a z drugiej strony, w tym samym czasie, forsując projekt UD213, który wprowadza ich całkowity zakaz? 3.
Czy Ministerstwo Zdrowia w toku prac nad projektem wzięło pod uwagę potencjalne zastrzeżenia dotyczące przewidywanych strat budżetowych oraz skutków gospodarczych zakazu, które mogły zostać zgłoszone przez inne resorty, w tym Ministerstwo Finansów? 4. Czy Ministerstwo Zdrowia posiada analizy potwierdzające skuteczność całkowitego zakazu sprzedaży saszetek nikotynowych i jednorazowych e-papierosów w realizacji celów zdrowotnych, z uwzględnieniem ryzyka wzrostu szarej strefy i powrotu konsumentów do bardziej szkodliwych wyrobów tytoniowych?
Poseł Adam Gomoła, wraz z Wioletą Tomczak, interweniuje w sprawie systemowego odrzucania przez ZUS wniosków o świadczenia z tytułu niezdolności do pracy, szczególnie rent i świadczeń uzupełniających. Pyta o statystyki dotyczące decyzji ZUS, odwołań do sądów i wyników tych odwołań na korzyść ubezpieczonych.
Interpelacja dotyczy systemowego kwestionowania przez ZUS tytułów ubezpieczeniowych po wielu latach i przepadku składek emerytalnych obywateli, co posłowie uznają za niesprawiedliwe i naruszające zasadę zaufania do państwa. Posłowie pytają o analizy skali zjawiska, planowane działania legislacyjne oraz o sprawiedliwość mechanizmu działania ZUS.
Posłowie pytają ministra finansów o stopień przygotowania Krajowego Systemu e-Faktur (KSeF) 2.0, zwracając uwagę na liczne problemy techniczne, organizacyjne, niejasności funkcjonalne oraz brak stabilności dokumentacji i wsparcia zgłaszane przez przedsiębiorców. Interpelacja sugeruje możliwość przesunięcia terminu wejścia w życie KSeF ze względu na te problemy.
Posłowie wyrażają zaniepokojenie brakiem rzetelnej oceny skutków społeczno-gospodarczych projektu ustawy UD213 dotyczącego wyrobów tytoniowych, w tym wpływu na rolnictwo, budżet państwa i rynek pracy, oraz nieuwzględnieniem uwag zgłaszanych w konsultacjach. Pytają, dlaczego projekt kontynuowano mimo tych braków i domagają się całościowej strategii walki z uzależnieniem od nikotyny.
Poseł Adam Gomoła pyta ministra sprawiedliwości o dane, na których rząd opiera swoje stanowisko dotyczące penalizacji marihuany, oraz o planowane zmiany w ustawie o przeciwdziałaniu narkomanii w związku z obietnicami dotyczącymi dekryminalizacji. Poseł kwestionuje zasadność obecnej polityki karania za posiadanie marihuany i domaga się przedstawienia konkretnych danych uzasadniających utrzymywanie takiego stanu prawnego.
Projekt ustawy zmienia ustawę o obrocie z zagranicą towarami, technologiami i usługami o znaczeniu strategicznym dla bezpieczeństwa państwa oraz ustawę o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym. Celem zmian jest prawdopodobnie aktualizacja i doprecyzowanie przepisów regulujących obrót strategicznymi towarami i technologiami, aby lepiej chronić bezpieczeństwo państwa i utrzymać międzynarodowy pokój. Komisja Gospodarki i Rozwoju rekomenduje przyjęcie poprawek Senatu. Szczegóły zmian nie są zawarte w niniejszym fragmencie sprawozdania.
Senat wprowadza poprawki do ustawy o Finansowym Instrumencie Zwiększenia Bezpieczeństwa SAFE (FIZB). Kluczowe zmiany dotyczą wyłączenia spłaty pożyczki SAFE, kredytów, pożyczek i obligacji (wraz z odsetkami i kosztami) z minimalnego limitu wydatków obronnych, co oznacza, że nie będą one pokrywane z budżetu Ministerstwa Obrony Narodowej. Zamiast tego, na ten cel zostanie utworzona rezerwa celowa w budżecie państwa. Ponadto, rozszerzono obowiązek sprawozdawczy Ministra Obrony Narodowej o senackie komisje oraz wprowadzono obowiązek kontroli antykorupcyjnej i kontrwywiadowczej wykorzystania środków z FIZB przez ABW, SKW i CBA.
Projekt ustawy o Finansowym Instrumencie Zwiększenia Bezpieczeństwa SAFE ma na celu wzmocnienie potencjału obronnego Sił Zbrojnych UE w obliczu zagrożenia ze strony Rosji. Proponowane poprawki, odrzucone przez Komisję, obejmują m.in. dodanie preambuły wykluczającej mechanizm warunkowości środków SAFE, zapewnienie dodatkowego charakteru tych środków względem budżetu państwa, zagwarantowanie wysokiego udziału polskiego przemysłu zbrojeniowego w modernizacjach oraz wprowadzenie kontroli parlamentarnej nad wykorzystaniem środków. Istotną zmianą jest również ustanowienie Komitetu Sterującego oraz obowiązek składania sprawozdań Sejmowi przez różne organy. Celem poprawek jest wzmocnienie kontroli nad wydatkowaniem środków i zapewnienie, że służą one interesom polskiego bezpieczeństwa narodowego.
Ustawa o Finansowym Instrumencie Zwiększenia Bezpieczeństwa SAFE ustanawia ramy prawne dla działania tego instrumentu, mającego na celu finansowanie inwestycji w europejskim przemyśle obronnym. Określa zasady kontroli i audytu wykorzystania środków z pożyczki SAFE, udzielanej na podstawie rozporządzenia UE. Tworzy FIZB w Banku Gospodarstwa Krajowego, precyzuje źródła finansowania i przeznaczenie środków, a także zasady współpracy między ministrem obrony, innymi ministrami i BGK. Ustawa wprowadza zmiany w Prawie bankowym, ustawie o finansach publicznych i ustawie o Krajowej Administracji Skarbowej, dostosowując je do funkcjonowania FIZB.
Projekt ustawy o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw ma na celu dostosowanie przepisów do wymogów Krajowego Planu Odbudowy (KPO) oraz wprowadzenie szeregu zmian technicznych i doprecyzowujących w zakresie finansów publicznych. Nowelizacja dotyczy m.in. klasyfikacji dochodów i wydatków publicznych, zasad planowania i wykonywania budżetu, gospodarowania środkami europejskimi, a także kontroli nad wydatkami inwestycyjnymi. Wprowadza się obowiązek sporządzania oceny inwestycji dla projektów finansowanych ze środków publicznych powyżej określonej kwoty, a także zmiany w zakresie rezerw celowych i dotacji. Celem jest zwiększenie efektywności i transparentności w zarządzaniu środkami publicznymi.