Interpelacja w sprawie nieskutecznego egzekwowania obowiązku tworzenia straży ochrony kolei przez spółki przewozowe oraz konsekwencji tego stanu rzeczy dla bezpieczeństwa publicznego
Data wpływu: 2025-10-02
Co to jest interpelacja? To formalne pytanie posła do organu władzy (np. ministra) w konkretnej sprawie publicznej.
Przeglądaj też tematy interpelacji, profile posłów i druki sejmowe.
Posłanki pytają o nieskuteczne egzekwowanie obowiązku tworzenia straży ochrony kolei przez spółki przewozowe, co zagraża bezpieczeństwu publicznemu. Interpelacja dotyczy planowanych działań legislacyjnych, koncepcji przekształcenia SOK w jednolitą formację państwową oraz reakcji ministerstwa na nieprawidłowości wskazane przez NIK.
HTML źródłowy dostępny także bez JavaScript
Interpelacja w sprawie nieskutecznego egzekwowania obowiązku tworzenia straży ochrony kolei przez spółki przewozowe oraz konsekwencji tego stanu rzeczy dla bezpieczeństwa publicznego Interpelacja nr 12650 do ministra infrastruktury, ministra spraw wewnętrznych i administracji w sprawie nieskutecznego egzekwowania obowiązku tworzenia straży ochrony kolei przez spółki przewozowe oraz konsekwencji tego stanu rzeczy dla bezpieczeństwa publicznego Zgłaszający: Marta Stożek, Małgorzata Tracz Data wpływu: 02-10-2025 Szanowny Panie Ministrze, zgodnie z art. 61 ustawy z dnia 28 marca 2003 r.
o transporcie kolejowym, zarządcy infrastruktury kolejowej mają obowiązek powołać własną straż ochrony kolei. Obowiązek ten został dotąd spełniony wyłącznie przez dwa podmioty – PKP PLK SA (Straż Ochrony Kolei) oraz PKP SKM w Trójmieście (Straż Ochrony Kolei SKM). Pozostałe największe spółki przewozowe, które łącznie odpowiadają za ponad 40% krajowego ruchu pasażerskiego, nie utworzyły takich formacji. W efekcie odpowiedzialność za bezpieczeństwo na kolei spoczywa na niedoinwestowanej SOK, służbach publicznych (głównie Policji), a także podmiotach prywatnych – agencjach ochrony. Zgodnie z raportem NIK z 2024 r.
wiele spółek przewozowych nie opracowało podstawowych procedur bezpieczeństwa, np. na wypadek napadów, kradzieży czy włamań do pociągów i infrastruktury. Równocześnie w 2024 r. SOK zrealizowała 54 tys. patroli w pociągach pasażerskich, co jest nieprzesadnie wielką liczbą, wziąwszy pod uwagę, że w 2023 roku na krajowe tory wyjechało prawie 2 miliony składów, które obsłużyły 370 mln pasażerów. Średnia wykrywalność przestępstw przez SOK wyniosła 15%, wobec blisko 50% w przypadku Policji (porównanie dotyczy podobnego katalogu przestępstw przeciwko mieniu i zdrowiu).
Niewątpliwie wpływ na ten stan rzeczy ma umiejscowienie SOK w kontekście indywidualnych podmiotów działających na zasadzie spółek handlowych. Zasada maksymalizacji zysków, przy jednoczesnej minimalizacji kosztów musi w oczywisty sposób wpływać na niedoinwestowanie formacji, a w wielu przypadkach powodować po prostu jej niepowstanie. W efekcie powstaje przestrzeń, w której liczne sytuacje zagrożenia na kolei obsługiwane są przez inne niż SOK służby, które zresztą same funkcjonują, jak Policja, w sytuacji znaczących niedoborów kadrowych.
Uzasadnienie potrzeby reakcji: Brak egzekwowania obowiązku tworzenia straży kolejowych przez przewoźników rodzi poważne obawy w kontekście bezpieczeństwa publicznego. Skala przewozów oraz status kolei jako infrastruktury krytycznej wymagają spójnej, centralnie zarządzanej i efektywnie działającej formacji ochrony, która jest w pełni zintegrowana z państwowymi systemami zarządzania kryzysowego. 1. Czy ministerstwo planuje podjęcie prac legislacyjnych nad nowelizacją ustawy o transporcie kolejowym w celu uszczelnienia obowiązku tworzenia straży ochrony kolei oraz określenia sankcji za jego nieprzestrzeganie? 2.
Jakie jest stanowisko ministerstwa wobec koncepcji przekształcenia straży ochrony kolei w jednolitą, państwową formację ochrony kolei, działającą na wzór Policji lub Straży Granicznej, podległą ministerstwu właściwemu do spraw wewnętrznych? 3. Ile razy w latach 2023–2024 Policja interweniowała w pociągach pasażerskich oraz na dworcach kolejowych? 4. Ile zgłoszeń dotyczących przestępstw i wykroczeń na kolei wpłynęło w tym samym okresie na numery alarmowe 112 oraz 997, zwłaszcza tych, które dotyczyły pasażerów? 5.
Jakie są roczne koszty ponoszone przez spółki przewozowe na rzecz prywatnych firm ochroniarskich świadczących usługi na dworcach i w taborze kolejowym? 6. W jaki sposób ministerstwo reaguje na nieprawidłowości wykazane przez NIK w zakresie zarządzania bezpieczeństwem przez przewoźników? 7. Czy państwo polskie posiada mechanizmy zapewniania spójnych standardów kompetencji oraz koordynacji działań między formacjami publicznymi (SOK, Policja, Straż Graniczna, wojsko) i podmiotami prywatnymi, w szczególności w kontekście zagrożeń militarnych i terrorystycznych? Z poważaniem Marta Stożek Posłanka na Sejm RP
Posłanka Marta Stożek pyta o monitorowanie dostępności i realizacji świadczeń związanych z zakończeniem ciąży od 1 stycznia 2023 roku, w tym o liczbę wykonanych świadczeń, odmów oraz o dane dotyczące przyczyn odmów i czasu oczekiwania. Wyraża zaniepokojenie brakiem kompleksowych danych pozwalających na ocenę realnej dostępności świadczeń i skuteczności nadzoru państwa nad podmiotami zobowiązanymi do ich wykonywania.
Posłanka Marta Stożek interweniuje w sprawie niskich cen skupu ziemniaków i warzyw, które nie pokrywają kosztów produkcji, szczególnie na Dolnym Śląsku. Pyta o działania ministerstwa mające na celu poprawę pozycji negocjacyjnej rolników i ograniczenie marnowania żywności.
Posłanka pyta o koordynację działań międzyresortowych w celu ograniczenia powstawania nielegalnych składowisk odpadów niebezpiecznych, wyrażając zaniepokojenie brakiem skutecznych mechanizmów. Domaga się informacji o podjętych działaniach koordynacyjnych, planowanych zmianach legislacyjnych i rozwiązaniach ograniczających obciążanie samorządów kosztami likwidacji tych składowisk.
Posłowie wyrażają zaniepokojenie detencją dzieci cudzoziemskich w Polsce, szczególnie po nowelizacji ustawy o cudzoziemcach, co stoi w sprzeczności z orzecznictwem ETPC i standardami ochrony praw dziecka. Zadają pytania o uzasadnienie dla detencji małoletnich bez opieki i działania podjęte w celu zapewnienia im alternatywnej opieki.
Interpelacja dotyczy zaostrzenia praktyki przymusowych powrotów cudzoziemców do państw niebezpiecznych, z naruszeniem zasady non-refoulement, oraz wykonywania deportacji przed zapewnieniem realnej kontroli sądowej. Posłowie pytają o procedury i przypadki deportacji pomimo ryzyka naruszenia praw człowieka i braku skutecznej kontroli sądowej.
Projekt uchwały dotyczy działań mających na celu zapewnienie, że Trybunał Konstytucyjny spełnia wymogi sądu ustanowionego na mocy prawa, niezawisłego i bezstronnego. Komisja Sprawiedliwości i Praw Człowieka, po ponownym rozpatrzeniu wniosku, wnosi o odrzucenie projektu uchwały. Inicjatywa ustawodawcza związana jest z postulatami niezależności i bezstronności Trybunału Konstytucyjnego. Proponowane odrzucenie sugeruje brak zgody na interwencję w obecny stan prawny lub sposób funkcjonowania TK.
Projekt ustawy zmienia ustawę o ochronie zwierząt, wprowadzając wyjątki od zakazu płoszenia i odstraszania niektórych zwierząt drapieżnych i żubrów, które weszły na teren zabudowań mieszkalnych lub gospodarskich, umożliwiając użycie broni jako zabezpieczenia. Dodatkowo, precyzuje terminologię związaną z amunicją niepenetracyjną i modyfikuje przepisy dotyczące zwierząt, które mogą być odstraszane. Celem zmian jest ochrona mieszkańców i zwierząt domowych przed atakami dzikich zwierząt oraz doprecyzowanie przepisów dotyczących interwencji w sytuacjach zagrożenia. Ustawa ma również na celu ochronę osób działających zgodnie z zezwoleniem, które przypadkowo zranią lub zabiją zwierzę chronione podczas wykonywania czynności odstraszania lub odłowu.
Druk sejmowy nr 2334 dotyczy zgłoszenia kandydatury Pana Artura Kotowskiego na stanowisko sędziego Trybunału Konstytucyjnego. Pan Kotowski jest profesorem nauk prawnych, specjalistą w dziedzinie prawa publicznego i teorii prawa, z bogatym dorobkiem naukowym i doświadczeniem w praktyce prawniczej. Wnioskodawcy, grupa posłów Klubu Parlamentarnego Prawo i Sprawiedliwość, argumentują, że jego wykształcenie, wiedza i doświadczenie czynią go bardzo dobrym kandydatem na to stanowisko. Kandydaturę popiera szereg posłów z Klubu Parlamentarnego Prawo i Sprawiedliwość.
Projekt dotyczy zawiadomienia Prezesa Rady Ministrów o zamiarze przedłożenia Prezydentowi RP do ratyfikacji, bez zgody wyrażonej w ustawie, Umowy między Polską a Szwecją o wzajemnej ochronie informacji niejawnych. Komisja Spraw Zagranicznych po rozpatrzeniu zawiadomienia wnosi o przyjęcie go przez Sejm bez zastrzeżeń. Celem jest umożliwienie wzajemnej ochrony informacji niejawnych między oboma krajami na mocy umowy międzynarodowej.
Sprawozdanie Komisji do Spraw Deregulacji dotyczy rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (druk nr 2291). Komisja po pierwszym czytaniu i rozpatrzeniu projektu na posiedzeniu wnioskuje o uchwalenie projektu ustawy przez Sejm bez poprawek. Projekt ten ma na celu deregulację w obszarze szkolnictwa wyższego i nauki, jednak szczegółowe zmiany nie są w tym sprawozdaniu wymienione.