Interpelacja w sprawie decyzji o przekazaniu 100 mln dolarów amerykańskich na rzecz Ukrainy

Szanowny Panie Premierze,

w przestrzeni publicznej pojawiła się informacja, iż minister spraw zagranicznych Radosław Sikorski ogłosił decyzję o przekazaniu 100 mln dolarów amerykańskich na rzecz Ukrainy. Kwota ta stanowi równowartość ok. 400 mln zł, czyli wartość odpowiadającą wydatkom dużego wojewódzkiego szpitala w skali roku lub rocznemu budżetowi kilku kluczowych programów społecznych.

Z komunikatów rządowych nie wynika jednak, na jakiej podstawie prawnej taka decyzja została podjęta, ani czy została ona w ogóle sformalizowana w sposób zgodny z obowiązującymi przepisami dotyczącymi finansów publicznych i wydatków budżetu państwa.

Zgodnie z:

Minister spraw zagranicznych nie posiada kompetencji do samodzielnego zobowiązywania państwa polskiego do wypłaty środków finansowych w tak znacznej wysokości, jeżeli nie wynika to wprost z ustawy budżetowej lub uchwały Rady Ministrów. Żaden przepis nie zezwala ministrowi resortowemu na podejmowanie jednostronnych decyzji skutkujących wielomilionowymi wydatkami Skarbu Państwa.

Do chwili złożenia niniejszej interpelacji:

Jeżeli stosownych decyzji nie było, mogło dojść do naruszenia przepisów ustawy o finansach publicznych dotyczących gospodarowania środkami publicznymi. Państwo polskie musi mieć pewność, że pieniądze podatników nie są wydatkowane poza systemem kontroli demokratycznej.

Kwota 100 mln dolarów ma być przekazana, w sytuacji gdy:

Wydatkowanie tak dużej sumy bez wskazania precyzyjnych przesłanek i instrumentów kontroli budzi uzasadniony niepokój opinii publicznej – zarówno w wymiarze prawnym, jak i gospodarczym.

Sprawa obciążająca polskich podatników kwotą równą kilkuset milionom złotych wymaga pełnej, niezwłocznej i szczegółowej informacji publicznej. Wszelkie decyzje dotyczące środków publicznych muszą być podejmowane w sposób zgodny z prawem i pod kontrolą parlamentu.

Na podstawie powyższych okoliczności zwracam się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

1. Na jakiej podstawie prawnej minister spraw zagranicznych ogłosił decyzję o przekazaniu 100 mln dolarów Ukrainie? Proszę o wskazanie: artykułu ustawy, uchwały, rozporządzenia lub innego aktu prawnego.

2. Czy Rada Ministrów podjęła uchwałę w tej sprawie? Jeśli tak – proszę o przesłanie pełnego tekstu uchwały wraz z uzasadnieniem.

3. Z którego paragrafu ustawy budżetowej na rok 2025 pochodzi kwota 100 mln dolarów? Proszę wskazać: dział, rozdział, artykuł oraz plan finansowy odpowiedniej części budżetu.

4. Czy środki te znajdują się w rezerwie celowej budżetu państwa? Jeśli tak – proszę podać numer rezerwy i jej wartość początkową.

5. Czy minister finansów i gospodarki wydał zgodę na przesunięcia budżetowe umożliwiające przekazanie tych środków? Proszę o przedstawienie decyzji podpisanej przez ministra finansów i gospodarki.

6. Czy w związku z przekazaniem środków została przeprowadzona ocena ryzyka finansowego dla budżetu państwa? Jeśli tak – proszę o jej udostępnienie.

7. Czy udzielono gwarancji polskiego rządu lub zobowiązania kredytowego w jakiejkolwiek formie? Jeżeli tak – proszę wskazać podstawę prawną oraz wartość gwarancji.

8. Czy decyzja ministra Sikorskiego była wcześniej konsultowana z Sejmem RP lub Komisją Finansów Publicznych? Proszę wskazać daty, protokoły posiedzeń i przedstawione opinie.

9. Czy środki te zostaną przekazane niezwłocznie, czy są jedynie deklaracją polityczną? Proszę o podanie harmonogramu wypłaty lub procedury podpisania umowy pomocowej.

10. Czy w MSZ lub w innych resortach istnieje ocena ryzyka korupcyjnego dotycząca wydatkowania tych środków w Ukrainie? Proszę przedstawić analizę lub wyjaśnić, dlaczego jej nie sporządzono.

Z wyrazami szacunku

Poseł na Sejm RP