Interpelacja w sprawie potrzeby wzmocnienia ochrony uczniów i społeczności lokalnych w procesach reorganizacji sieci szkół w warunkach niżu demograficznego, presji oszczędnościowej oraz sporów o finansowanie uczniów uczących się poza gminą zamieszkania
Data wpływu: 2026-01-28
Co to jest interpelacja? To formalne pytanie posła do organu władzy (np. ministra) w konkretnej sprawie publicznej.
Przeglądaj też tematy interpelacji, profile posłów i druki sejmowe.
Posłanka Marta Stożek interweniuje w sprawie problemów związanych z reorganizacją sieci szkół, szczególnie w kontekście niżu demograficznego, oszczędności i finansowania uczniów uczących się poza gminą zamieszkania. Pyta o plany MEN dotyczące zmian w przepisach, raportów skutków likwidacji szkół oraz wzmocnienia konsultacji społecznych, by zapewnić ochronę praw uczniów i transparentność działań samorządów.
HTML źródłowy dostępny także bez JavaScript
Interpelacja w sprawie potrzeby wzmocnienia ochrony uczniów i społeczności lokalnych w procesach reorganizacji sieci szkół w warunkach niżu demograficznego, presji oszczędnościowej oraz sporów o finansowanie uczniów uczących się poza gminą zamieszkania Interpelacja nr 14912 do ministra edukacji w sprawie potrzeby wzmocnienia ochrony uczniów i społeczności lokalnych w procesach reorganizacji sieci szkół w warunkach niżu demograficznego, presji oszczędnościowej oraz sporów o finansowanie uczniów uczących się poza gminą zamieszkania Zgłaszający: Marta Stożek Data wpływu: 28-01-2026 Szanowna Pani Ministro, działając na podstawie art.
192 Regulaminu Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej, zwracam się do Pani Minister z interpelacją dotyczącą systemowych uwarunkowań, które powodują, że w wielu gminach w Polsce reorganizacja sieci szkół odbywa się w warunkach silnego konfliktu społecznego oraz sporu o finansowanie. W 2025 r. w wielu miejscowościach dochodziło do protestów rodziców i mieszkańców przeciwko likwidacji szkół i przenoszeniu dzieci do odległych placówek, uzasadnianych zwykle demografią i oszczędnościami.
W tle tych spraw powtarza się również problem finansowania uczniów uczących się poza gminą zamieszkania – zwłaszcza w przypadkach uczniów z orzeczeniami i dodatkowymi potrzebami wsparcia – co bywa przywoływane przez samorządy jako argument za ograniczaniem oferty edukacyjnej albo reorganizacją. Jednym z przykładów takiego sporu jest sprawa Szkoły Podstawowej im. Wł. St.
Reymonta w Kłodzku, jednak niniejsza interpelacja dotyczy przede wszystkim rozwiązań systemowych, tak aby podobne procesy w całym kraju były bardziej transparentne, oparte na standardach ochrony dobra dziecka i realnych konsultacjach, a także aby finansowanie edukacji nie tworzyło bodźców do „wypychania” uczniów i likwidowania szkół.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania o politykę państwa i rozwiązania systemowe: Czy MEN planuje doprecyzować lub zmienić przepisy, tak aby finansowanie uczniów uczęszczających do szkół poza gminą zamieszkania (w szczególności uczniów z niepełnosprawnościami/SPE) było transparentne, przewidywalne i nie stanowiło pretekstu do ograniczania oferty edukacyjnej przez samorządy? Jakie rozwiązania MEN rozważa (np. mechanizmy rozliczeń między JST, dodatkowe komponenty finansowania, wytyczne interpretacyjne)?
Czy MEN rozważa wprowadzenie obowiązkowego, ustandaryzowanego „raportu skutków” przed każdą likwidacją szkoły (m.in. analiza dojazdów i bezpieczeństwa, wpływu na dzieci z SPE, wpływu na więzi społeczne, dostępności infrastruktury i specjalistów, kosztów po stronie rodzin), publikowanego w BIP i podlegającego weryfikacji?
Jak MEN zamierza wzmocnić realny charakter konsultacji społecznych w procesach reorganizacji sieci szkół (tak aby nie ograniczały się do formalnego ogłoszenia zamiaru), w tym: minimalny czas konsultacji, obowiązek przedstawienia wariantów alternatywnych, obowiązek odpowiedzi na pytania rodziców, publiczne spotkanie z udziałem organu prowadzącego i kuratorium? Jak MEN ocenia kierunek zmian legislacyjnych dotyczących procedury likwidacji szkół – w szczególności pod kątem ochrony praw uczniów i rodziców oraz możliwości kontroli legalności działań samorządu?
Jakie zabezpieczenia MEN zamierza wprowadzić lub utrzymać, aby szybkość postępowania nie odbywała się kosztem interesu dzieci? Czy MEN planuje uruchomienie lub rozwinięcie programów wsparcia dla szkół o strategicznym znaczeniu lokalnym (w tym szkół gminnych funkcjonujących na obszarze miast), tak aby samorządy miały realną alternatywę dla likwidacji – np. wsparcie termomodernizacji i kosztów energii, finansowanie specjalistów, mechanizmy „wygładzania” kosztów w okresie spadku demograficznego?
Posłanka pyta o koordynację działań międzyresortowych w celu ograniczenia powstawania nielegalnych składowisk odpadów niebezpiecznych, wyrażając zaniepokojenie brakiem skutecznych mechanizmów. Domaga się informacji o podjętych działaniach koordynacyjnych, planowanych zmianach legislacyjnych i rozwiązaniach ograniczających obciążanie samorządów kosztami likwidacji tych składowisk.
Posłowie wyrażają zaniepokojenie detencją dzieci cudzoziemskich w Polsce, szczególnie po nowelizacji ustawy o cudzoziemcach, co stoi w sprzeczności z orzecznictwem ETPC i standardami ochrony praw dziecka. Zadają pytania o uzasadnienie dla detencji małoletnich bez opieki i działania podjęte w celu zapewnienia im alternatywnej opieki.
Interpelacja dotyczy zaostrzenia praktyki przymusowych powrotów cudzoziemców do państw niebezpiecznych, z naruszeniem zasady non-refoulement, oraz wykonywania deportacji przed zapewnieniem realnej kontroli sądowej. Posłowie pytają o procedury i przypadki deportacji pomimo ryzyka naruszenia praw człowieka i braku skutecznej kontroli sądowej.
Posłanka Marta Stożek interweniuje w sprawie systemowych nadużyć w elektronicznym postępowaniu upominawczym (EPU) prowadzonym przez Sąd Rejonowy Lublin-Zachód, wskazując na naruszanie praw obywateli i niezgodność z prawem UE. Pyta ministra sprawiedliwości o planowane działania naprawcze i kontrolę e-sądu w Lublinie.
Posłanka Marta Stożek interweniuje w sprawie nieprawidłowości w Izbie Komorniczej we Wrocławiu, gdzie Rada ignorowała prawomocne orzeczenia sądowe i bezstronność. Pyta o nieskuteczność nadzoru Ministerstwa Sprawiedliwości w tej sprawie i domaga się podjęcia działań w celu zapobieżenia utrwalaniu się patologicznych praktyk.
Przedstawiony fragment dotyczy sprawozdania Komisji Edukacji i Nauki oraz Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej o uchwale Senatu w sprawie ustawy o zmianie ustawy Prawo oświatowe oraz niektórych innych ustaw. Komisje te rozpatrzyły uchwałę Senatu i wnoszą do Sejmu o przyjęcie poprawek Senatu. Dokument ten jest procesem legislacyjnym dotyczącym zmian w prawie oświatowym i regulacjach dotyczących samorządu terytorialnego w kontekście edukacji. Nie zawiera szczegółów co do treści poprawek, a jedynie informację o rekomendacji ich przyjęcia przez Sejm.
Projekt ustawy wprowadza Wojewódzkie Zespoły Koordynacji do spraw polityki umiejętności (WZK), które mają pełnić funkcje opiniodawczo-doradcze dla zarządów województw w zakresie rozwoju umiejętności mieszkańców i promocji uczenia się przez całe życie. WZK będą monitorować, koordynować i ewaluować działania związane z polityką umiejętności na poziomie regionalnym, a także wydawać rekomendacje dotyczące kształcenia zawodowego i potrzeb rynku pracy. Ustawa określa również skład, zadania, organizację i finansowanie WZK, a także wprowadza zmiany w ustawach o samorządzie województwa, prawie oświatowym, polityce rozwoju oraz rynku pracy.
Projekt ustawy ma na celu powołanie Wojewódzkich Zespołów Koordynacji (WZK) do spraw polityki umiejętności. WZK mają wspierać województwa w realizacji zadań związanych z rozwojem umiejętności mieszkańców i promocją uczenia się przez całe życie, poprzez opiniowanie i rekomendowanie działań w zakresie strategii rozwoju województwa i polityk publicznych. Ustawa określa organizację, zadania, skład i finansowanie WZK, a także wprowadza zmiany w ustawach o samorządzie województwa, prawie oświatowym, zasadach prowadzenia polityki rozwoju oraz o rynku pracy i służbach zatrudnienia. Wprowadzenie ustawy jest wymagane w ramach Krajowego Planu Odbudowy (KPO).
Projekt ustawy nowelizuje ustawę o systemie oświaty oraz ustawę o finansowaniu zadań oświatowych. Sprawozdanie Komisji Edukacji i Nauki wnioskuje o uchwalenie projektu bez poprawek. Wnioski mniejszości zgłoszone przez posła M. Józefaciuka dotyczą wprowadzenia możliwości zróżnicowania opłat za dopuszczenie podręczników przez Ministra Edukacji i Wychowania, a także obniżenia tych opłat o co najmniej 50% dla podręczników przeznaczonych dla uczniów z niepełnosprawnościami, do nauczania języków mniejszości, języka regionalnego i przedmiotów zawodowych.
Projekt uchwały Sejmu ma na celu potępienie aktu publicznego znieważenia symbolu religijnego, do którego doszło w Szkole Podstawowej w Kielnie. Uchwała wyraża stanowczy protest wobec zachowania nauczycielki, która zdjęła krzyż ze ściany i go znieważyła. Sejm podkreśla, że szkoła nie może być miejscem agresji światopoglądowej, a takie zachowania naruszają wolność religii i godność wierzących. Dodatkowo, uchwała wzywa Ministra Edukacji do podjęcia działań dyscyplinarnych i apeluje o poszanowanie wolności religijnej we wszystkich instytucjach publicznych.