Interpelacja w sprawie wsparcia dzieci w pieczy zastępczej oraz zmian w przepisach Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego
Data wpływu: 2026-04-12
Co to jest interpelacja? To formalne pytanie posła do organu władzy (np. ministra) w konkretnej sprawie publicznej.
Przeglądaj też tematy interpelacji, profile posłów i druki sejmowe.
Posłanka pyta o możliwość rozszerzenia wsparcia finansowego dla dzieci w pieczy zastępczej, zwłaszcza w zakresie psychoterapii, z Funduszu Sprawiedliwości oraz o zmiany w przepisach Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego dotyczące kontaktów rodziców z dzieckiem w przypadku podejrzenia przemocy i obowiązku informowania organów pomocy społecznej przez sądy. Posłanka wyraża zaniepokojenie brakiem odpowiedniego wsparcia psychologicznego i potencjalnymi lukami prawnymi w ochronie dzieci przed przemocą.
HTML źródłowy dostępny także bez JavaScript
Interpelacja w sprawie wsparcia dzieci w pieczy zastępczej oraz zmian w przepisach Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego Interpelacja nr 16535 do ministra sprawiedliwości w sprawie wsparcia dzieci w pieczy zastępczej oraz zmian w przepisach Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego Zgłaszający: Sylwia Bielawska, Marek Jan Chmielewski, Robert Jagła Data wpływu: 12-04-2026 Szanowny Panie Ministrze, w trakcie spotkania z pracownikami systemu opieki społecznej, które miało miejsce w Wałbrzychu, w trakcie dyskusji wyłoniło się kilka ważnych problemów w zakresie ewentualnych możliwości rozszerzenia wsparcia dla dzieci przebywających w pieczy zastępczej, a także zgłoszono pilne potrzeby zmian legislacyjnych w zakresie ochrony małoletnich.
I. Finansowanie wsparcia psychologicznego i psychoterapeutycznego Zgodnie z założeniami Funduszu Sprawiedliwości jedną z form pomocy osobom pokrzywdzonym jest pokrywanie kosztów związanych z psychoterapią, pomocą psychiatryczną lub psychologiczną. Mając na uwadze ideę funkcjonowania funduszu, jest zasadne rozważenie możliwości przeznaczenia środków na dzieci umieszczone w pieczy zastępczej, celem sfinansowania usług psychoterapeutycznych, psychologicznych czy psychotraumatologicznych.
Co do zasady w pieczy zastępczej przebywają dzieci, które doświadczyły poważnych form krzywdzenia ze strony rodziców biologicznych, takich jak: zaniedbanie, porzucenie, przemoc fizyczna, psychiczna czy seksualna. Są to dzieci dotknięte traumą, wymagające długofalowego i specjalistycznego wsparcia. W praktyce jednostki samorządu terytorialnego – powiaty i gminy – z uwagi na ograniczone możliwości finansowe często zapewniają jedynie minimum ustawowe (koordynator pieczy, psycholog, asystent rodziny), rezygnując z rozszerzonych form pomocy, takich jak długoterminowa psychoterapia.
Należy podkreślić, że brak odpowiedniego leczenia traumy może prowadzić do powstawania zaburzeń psychicznych, problemów wychowawczych oraz niedostosowania społecznego, co w przyszłości może zwiększać ryzyko wejścia tych osób na drogę przestępczości. W ocenie wnioskodawcy powiaty realizujące zadania w zakresie pieczy zastępczej mogłyby stanowić właściwych beneficjentów środków z Funduszu Sprawiedliwości przeznaczanych na finansowanie usług psychoterapeutycznych, psychiatrycznych i psychologicznych dla dzieci. II.
Kontakty rodziców z dzieckiem w sytuacji podejrzenia przemocy W obowiązującym stanie prawnym brakuje jednoznacznych regulacji, które umożliwiałyby automatyczne ograniczenie lub zakaz kontaktów rodziców biologicznych z dzieckiem w sytuacji, gdy sąd dokonuje zabezpieczenia przez umieszczenie dziecka w pieczy zastępczej, a podstawą postępowania jest podejrzenie stosowania przemocy. W praktyce oznacza to, że nawet w sytuacji, gdy rodzic jest domniemanym sprawcą przemocy wobec dziecka, zachowuje on prawo do kontaktów, ponieważ sąd nie zawsze rozstrzyga tę kwestię na etapie zabezpieczenia.
Taki stan rzeczy może prowadzić do wtórnej wiktymizacji dziecka oraz osłabiać skuteczność podejmowanych działań ochronnych. III. Obowiązek informacyjny sądów wobec organów pomocy społecznej Zgodnie z obowiązującymi przepisami sądy nie mają obowiązku szczegółowego informowania organów pomocy społecznej (w tym ośrodków pomocy społecznej oraz powiatowych centrów pomocy rodzinie) o przyczynach zastosowania zabezpieczenia w postaci umieszczenia dziecka w pieczy zastępczej. Wydawane postanowienia często mają charakter ogólny i ograniczają się do wskazania samego faktu zabezpieczenia.
Brak informacji o przyczynach ingerencji we władzę rodzicielską znacząco utrudnia właściwe zaplanowanie pomocy zarówno dziecku, jak i jego rodzinie biologicznej. Tymczasem zgodnie z ustawą o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej te organa są zobowiązane do pracy zarówno z dzieckiem, jak i rodziną w celu przywrócenia prawidłowych funkcji opiekuńczo-wychowawczych. Realizacja tych zadań bez znajomości przyczyn kryzysu rodzinnego jest poważnie ograniczona.
W związku z powyższym zwracam się z następującymi pytaniami: Czy Ministerstwo Sprawiedliwości rozważa możliwość rozszerzenia katalogu beneficjentów Funduszu Sprawiedliwości o dzieci przebywające w pieczy zastępczej w szczególności w zakresie finansowania psychoterapii, pomocy psychologicznej i psychiatrycznej? Czy są analizowane rozwiązania umożliwiające przekazywanie środków z Funduszu Sprawiedliwości powiatom realizującym zadania w zakresie pieczy zastępczej?
Posłowie interpelują w sprawie braku ustawowej ulgi dla nauczycieli w pociągach dalekobieżnych PKP Intercity, co szczególnie dotyka nauczycieli akademickich dojeżdżających między uczelniami. Kwestionują niespójność systemu ulg i pytają o plany rozszerzenia ulgi na wszystkie kategorie pociągów.
Posłanka interweniuje w sprawie wykluczenia cyfrowych tytułów prasowych z programu "Bliska Kultura", argumentując, że jest to dyskryminacja i naruszenie zasady równego traktowania mediów. Pyta o przesłanki takiego wykluczenia i planowane zmiany w regulaminie, aby objąć wsparciem także prasę internetową.
Posłowie pytają o interpretację przepisów dotyczących formy egzaminów klasyfikacyjnych w edukacji domowej, szczególnie w kontekście różnic w podejściu kuratoriów oświaty. Wyrażają zaniepokojenie potencjalnym zawężeniem możliwości przeprowadzania egzaminów zdalnie.
Posłowie pytają o uzasadnienie planowanej likwidacji kształcenia w zawodzie florysty w szkołach policealnych, argumentując, że zmiana ta ograniczy dostęp do zawodu osobom dorosłym i może negatywnie wpłynąć na branżę florystyczną. Kwestionują brak przekonujących argumentów dla tej decyzji i pytają o analizy, które ją uzasadniają.
Posłanka zwraca uwagę na problem braku ciągłości ważności kart parkingowych dla osób z niepełnosprawnościami podczas oczekiwania na wydanie nowej karty, co utrudnia im codzienne funkcjonowanie. Pyta ministra o analizę problemu, dane dotyczące czasu oczekiwania i ewentualne plany legislacyjne zapewniające ciągłość uprawnień.
Przedmiotem dokumentu jest dodatkowe sprawozdanie Komisji Nadzwyczajnej do spraw zmian w kodyfikacjach dotyczące rządowego projektu ustawy o zmianie Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego oraz niektórych innych ustaw. Sejm skierował projekt ponownie do Komisji w celu rozpatrzenia wniosków i poprawek zgłoszonych w drugim czytaniu. Komisja wnosi o odrzucenie projektu ustawy, jednakże zaproponowano konkretne poprawki do artykułów 5 i 7, które Komisja przyjęła. Dotyczą one m.in. brzmienia informacji o pouczeniu o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń oraz daty wejścia ustawy w życie.
Projekt ustawy wprowadza możliwość uzyskania rozwodu pozasądowego przed kierownikiem urzędu stanu cywilnego dla małżeństw bez wspólnych małoletnich dzieci lub dzieci poczętych, pozostających w związku małżeńskim dłużej niż rok, które złożyły zgodne oświadczenia o rozwiązaniu małżeństwa. Ustawa zmienia Kodeks rodzinny i opiekuńczy, Kodeks postępowania cywilnego, ustawę o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, ustawę o opłacie skarbowej oraz Prawo o aktach stanu cywilnego, aby dostosować przepisy do nowej procedury rozwodowej. Celem jest uproszczenie i przyspieszenie procesu rozwodowego dla par spełniających określone kryteria, odciążając sądy. Ustawa reguluje procedurę, koszty i skutki rozwodu pozasądowego oraz możliwość jego unieważnienia w określonych przypadkach.
Dokument stanowi informację Rady Ministrów o realizacji w roku 2024 ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej z dnia 9 czerwca 2011 r. Został przekazany Marszałkowi Sejmu przez Prezesa Rady Ministrów. Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej został upoważniony do prezentowania stanowiska Rządu w tej sprawie w parlamencie. Dokument ten służy raportowaniu i ocenie efektywności istniejących przepisów dotyczących wsparcia rodziny i pieczy zastępczej. Celem jest monitorowanie i potencjalna modyfikacja polityki w tym obszarze.
Projekt ustawy wprowadza możliwość pozasądowego rozwiązania małżeństwa (rozwodu pozasądowego) przed kierownikiem urzędu stanu cywilnego dla małżonków bez wspólnych małoletnich dzieci, ani wspólnych dzieci poczętych, lecz nienarodzonych, pozostających w związku małżeńskim dłużej niż rok i wykazujących zupełny i trwały rozkład pożycia. Celem jest odciążenie sądów, promowanie pozasądowych metod rozwiązywania sporów, zwiększenie autonomii stron oraz skrócenie czasu trwania procedury rozwodowej w zgodnych przypadkach. Ustawa wprowadza również procedurę unieważnienia takiego rozwodu w określonych okolicznościach. Wprowadza także opłatę za czynności kierownika urzędu stanu cywilnego związane z rozwodem pozasądowym w wysokości 300 zł.
Projekt ustawy wprowadza zmiany w ustawie o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, a także w niektórych innych ustawach. Głównym celem jest poprawa sytuacji finansowej i warunków pracy pracowników warsztatów terapii zajęciowej (WTZ). Proponuje się zwiększenie finansowania WTZ, zagwarantowanie dodatkowego urlopu dla pracowników oraz uznanie ich pracy za wykonywaną w szczególnych warunkach, co uprawniałoby do wcześniejszej emerytury. Dodatkowo, projekt ma na celu dopisanie WTZ do ustawy o pomocy społecznej, aby zapewnić im równe traktowanie z innymi placówkami reintegracyjnymi.