Interpelacja w sprawie spadku sprzedaży detalicznych obligacji skarbowych oraz sposobu finansowania potrzeb pożyczkowych budżetu państwa w 2026 r.

Panie Ministrze,

z danych Ministerstwa Finansów wynika, że w maju 2026 r. sprzedaż oszczędnościowych obligacji skarbowych wyniosła 5,4 mld zł. Był to najniższy miesięczny wynik w 2026 r.; w strukturze sprzedaży dominowały obligacje roczne ROR - 2,243 mld zł, tj. 42% sprzedaży, oraz obligacje czteroletnie COI - 967 mln zł, tj. 18% sprzedaży. Jednocześnie w marcu 2026 r. sprzedaż obligacji oszczędnościowych wyniosła 7,3 mld zł, a w kwietniu 2026 r. 5,6 mld zł. Oznacza to spadek o ok. 1,9 mld zł między marcem, a majem 2026 r.

Obligacje detaliczne są jednym z instrumentów pozyskiwania środków przez Skarb Państwa oraz formą lokowania oszczędności gospodarstw domowych. W ustawie budżetowej na 2026 r. zaplanowano dochody budżetu państwa na poziomie 647,2 mld zł, wydatki na poziomie 918,9 mld zł oraz deficyt nie większy niż 271,7 mld zł.

Minister Finansów, zgodnie z ustawą o finansach publicznych, jest upoważniony do zaciągania zobowiązań finansowych w imieniu Skarbu Państwa, w szczególności przez emisję papierów wartościowych oraz zaciąganie pożyczek i kredytów na rynku krajowym i zagranicznym, w celu finansowania potrzeb pożyczkowych budżetu państwa.

Ministerstwo Finansów w planie finansowania potrzeb pożyczkowych w II kwartale 2026 r. przewidziało m.in. przetargi obligacji skarbowych na rynku krajowym o podaży 50-90 mld zł, możliwe emisje obligacji na rynkach zagranicznych, kredyty z międzynarodowych instytucji finansowych oraz wpływy z pożyczek w ramach RRF.

Spadek sprzedaży obligacji detalicznych może sygnalizować zmianę preferencji oszczędzających, mniejszą atrakcyjność warunków emisji lub zwiększoną konkurencję innych form lokowania środków. W czerwcu 2026 r. Ministerstwo Finansów pozostawiło oprocentowanie obligacji oszczędnościowych bez zmian, wskazując, że oferta pozostaje konkurencyjna; wymaga to jednak zestawienia z faktycznym spadkiem popytu w maju.

Ryzyko dotyczy w szczególności przejrzystości oceny przyczyn spadku popytu, wpływu tego zjawiska na strukturę finansowania potrzeb pożyczkowych państwa, koszt obsługi długu oraz udział finansowania pozyskiwanego od gospodarstw domowych wobec finansowania hurtowego i zagranicznego. Istotne jest również ustalenie, czy rząd dysponuje scenariuszem działań na wypadek utrzymania się niższej sprzedaży obligacji oszczędnościowych w kolejnych miesiącach.

W związku z powyższym zwracam się z następującymi pytaniami:

Jakie były miesięczne wartości sprzedaży obligacji oszczędnościowych w okresie od stycznia 2025 r. do czerwca 2026 r., z podziałem na poszczególne typy obligacji: OTS, ROR, DOR, TOS, COI, EDO, ROS i ROD?

Jaki udział obligacji oszczędnościowych w sprzedaży detalicznej miało finansowanie potrzeb pożyczkowych budżetu państwa w 2025 r. oraz w okresie styczeń-maj 2026 r.?

Czy Ministerstwo Finansów przeprowadziło analizę przyczyn spadku sprzedaży obligacji oszczędnościowych z 7,3 mld zł w marcu 2026 r. do 5,4 mld zł w maju 2026 r.; jeżeli tak, jakie są główne wnioski tej analizy?

Czy według Ministerstwa Finansów spadek sprzedaży wynika przede wszystkim z poziomu oprocentowania, zmian stóp procentowych, oczekiwań inflacyjnych, konkurencji lokat bankowych i funduszy inwestycyjnych, czy też z innych czynników?

Jakie działania podjął rząd lub Ministerstwo Finansów po odnotowaniu spadku sprzedaży obligacji oszczędnościowych, w szczególności w zakresie warunków emisji, komunikacji z nabywcami oraz promocji zamiany zapadających obligacji na nowe serie?

Czy Ministerstwo Finansów rozważa zmianę marż, konstrukcji lub oferty detalicznych obligacji skarbowych, w tym obligacji indeksowanych inflacją, jeżeli niższe zainteresowanie utrzyma się w kolejnych miesiącach 2026 r.?

Czy utrzymanie się sprzedaży obligacji oszczędnościowych na poziomie z maja 2026 r. wymagałoby zwiększenia emisji hurtowych obligacji skarbowych, bonów skarbowych, emisji zagranicznych albo wykorzystania innych źródeł finansowania? Proszę o przedstawienie szacunków kwotowych dla takiego scenariusza.

Jaki byłby wpływ zastąpienia niższej sprzedaży obligacji oszczędnościowych innymi instrumentami finansowania na koszt obsługi długu Skarbu Państwa, ryzyko refinansowania oraz strukturę zadłużenia według rodzaju inwestora i waluty?

W jaki sposób rząd zamierza pozyskać środki na finansowanie potrzeb pożyczkowych budżetu państwa w sytuacji, gdy sprzedaż obligacji oszczędnościowych spadła w ciągu dwóch miesięcy o ok. 2 mld zł? Proszę o wskazanie planowanych instrumentów, terminów i przewidywanych proporcji finansowania krajowego, zagranicznego oraz detalicznego.

Z poważaniem