Sąd Najwyższy · przepisy i komunikaty, stan na 21 listopada 2026 r.
Sąd Najwyższy
5 izb, co najmniej 120 stanowisk sędziowskich
Sąd Najwyższy nadzoruje orzekanie sądów powszechnych i wojskowych (art. 183 Konstytucji), stwierdza ważność wyborów i referendów oraz rozpoznaje kasacje, skargi kasacyjne i skargi nadzwyczajne. Pierwszym Prezesem jest od 27 maja 2026 r. Zbigniew Kapiński.
- Izby
- 5 art. 3 ustawy o Sądzie Najwyższym
- Stanowiska sędziowskie
- 120co najmniej w czterech izbach; liczbę ustala regulamin SN (art. 4)
- Kadencja I Prezesa
- 6lat Zbigniew Kapiński: 27 maja 2026 – 27 maja 2032
- Pensja sędziego SN
- 36 131,84 zł wynagrodzenie zasadnicze brutto w 2026 r., bez dodatków
Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego · art. 183 ust. 3 Konstytucji
Zbigniew Kapiński: powołany 25 maja 2026 r.
Prezydent RP postanowieniem z 25 maja 2026 r. powołał Zbigniewa Kapińskiego z dniem 27 maja 2026 r. na stanowisko Pierwszego Prezesa SN, spośród pięciu kandydatów przedstawionych przez Zgromadzenie Ogólne Sędziów SN. Kadencja trwa sześć lat; ponowne powołanie możliwe tylko raz (art. 12 § 1 ustawy o SN). Pierwszy Prezes SN jest z urzędu członkiem Krajowej Rady Sądownictwa.
Źródło: Komunikat Kancelarii Prezydenta RP z 25 maja 2026 r.; skład KRS na krs.pl.
Ustawa o Sądzie Najwyższym · art. 3 i 23–27a
Pięć izb i ich sprawy
Izba Cywilna
- Prawo cywilne, gospodarcze, własności intelektualnej, rodzinne i opiekuńcze; rejestracja przedsiębiorców i zastawów.art. 23 ustawy o SN
Izba Karna
- Sprawy rozpoznawane na podstawie Kodeksu postępowania karnego, Kodeksu karnego skarbowego i Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia.art. 24 ustawy o SN
Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
- Prawo pracy i ubezpieczeń społecznych.art. 25 ustawy o SN
Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych
- Skargi nadzwyczajne, protesty wyborcze, stwierdzanie ważności wyborów i referendum, odwołania od uchwał KRS i PKW, sprawy z zakresu prawa publicznego (m.in. zamówienia publiczne, ochrona konkurencji).art. 26 ustawy o SN
Izba Odpowiedzialności Zawodowej
- Sprawy dyscyplinarne sędziów SN oraz sędziów, prokuratorów i członków samorządów zawodowych rozpatrywane przez SN.art. 27a ustawy o SN
Status części izb i sędziów
- Status Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych, Izby Odpowiedzialności Zawodowej oraz sędziów powołanych na wniosek KRS ukształtowanej od 2018 r. jest przedmiotem sporu prawnego: dotyczą go orzeczenia TSUE i ETPC, uchwały SN oraz orzeczenia TK. Opisujemy przepisy według tekstu jednolitego ustawy z 2024 r., bez rozstrzygania sporu.stan na 21 listopada 2026 r.
Brzmienie właściwości skrócone. Źródło: Ustawa o Sądzie Najwyższym, tekst jednolity Dz.U. 2024 poz. 622. Imiennego składu izb nie podajemy: oficjalny wykaz sędziów na sn.pl nie jest dostępny do automatycznego pobierania.
Ważność wyborów i referendów
Ważność wyborów stwierdza Sąd Najwyższy
- Sejm i Senat
- art. 101 ważność wyborów i protesty wyborców
- Prezydent RP
- art. 129 ważność wyboru i protesty; przy nieważności nowe wybory
- Referendum
- art. 125 ważność referendum ogólnokrajowego (ust. 4)
- Właściwa izba
- art. 26 Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych (ustawa o SN)
Artykuły Konstytucji RP, poza art. 26 ustawy o SN. Wyniki ostatnich wyborów: prezydenckie 2025, parlamentarne 2023; następne: wybory 2027.
Ustrój z Konstytucji i ustawy o SN
Najczęstsze pytania
- Kto jest Pierwszym Prezesem Sądu Najwyższego?
- Zbigniew Kapiński. Prezydent RP powołał go postanowieniem z 25 maja 2026 r., z dniem 27 maja 2026 r. (komunikat Kancelarii Prezydenta). Pierwszego Prezesa powołuje prezydent na sześcioletnią kadencję spośród kandydatów przedstawionych przez Zgromadzenie Ogólne Sędziów SN (art. 183 ust. 3 Konstytucji).
- Ile izb ma Sąd Najwyższy?
- Pięć: Cywilną, Karną, Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych oraz Odpowiedzialności Zawodowej (art. 3 ustawy o Sądzie Najwyższym).
- Ilu sędziów liczy Sąd Najwyższy?
- Liczbę stanowisk sędziowskich ustala regulamin SN wydawany przez Prezydenta RP; w izbach Cywilnej, Karnej, Pracy i Ubezpieczeń Społecznych oraz Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych nie może być mniejsza niż 120 (art. 4 ustawy o SN).
- Kto stwierdza ważność wyborów?
- Sąd Najwyższy: ważność wyborów do Sejmu i Senatu (art. 101 ust. 1 Konstytucji), wyboru Prezydenta RP (art. 129 ust. 1) i referendum ogólnokrajowego (art. 125 ust. 4). Protesty wyborcze i ważność wyborów należą do Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych (art. 26 ustawy o SN).
- Kto powołuje sędziów Sądu Najwyższego?
- Prezydent RP, na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, na czas nieoznaczony (art. 179 Konstytucji).
- Czym zajmuje się Sąd Najwyższy?
- Sprawuje nadzór nad działalnością sądów powszechnych i wojskowych w zakresie orzekania (art. 183 ust. 1 Konstytucji): rozpoznaje m.in. kasacje i skargi kasacyjne, skargi nadzwyczajne i protesty wyborcze, podejmuje uchwały rozstrzygające zagadnienia prawne.
- Ile zarabia sędzia Sądu Najwyższego?
- Wynagrodzenie zasadnicze sędziego SN w 2026 r. to 36 131,84 zł brutto miesięcznie, w stawce awansowej 41 551,62 zł; do tego dodatek za wysługę lat i dodatki funkcyjne.