Interpelacja w sprawie udziału Rzeczypospolitej Polskiej w finansowaniu programu europejskiej konstelacji satelitarnej IRIS

Szanowny Panie Premierze,

w dniu 21 lipca 2026 r. minister spraw wewnętrznych i administracji podpisał z Komisją Europejską umowę dotyczącą udziału Polski w finansowaniu programu europejskiej bezpiecznej łączności satelitarnej IRIS². Zgodnie z przekazanymi informacjami Polska przeznaczy na ten cel 656 mln euro (ok. 2,8 mld zł) ze środków Krajowego Planu Odbudowy. Środki mają zostać przeznaczone na budowę sześciu satelitów MEO, sześciu satelitów LEO oraz polskiej stacji naziemnej Gateway.

Jednocześnie wykonawcą części satelitarnej programu jest konsorcjum SpaceRISE, a dotychczas nie przedstawiono informacji o gwarantowanym udziale polskich przedsiębiorstw w realizacji tego przedsięwzięcia. Nie przedstawiono również informacji, jakie konkretne korzyści uzyska Polska w zamian za jeden z najwyższych wkładów finansowych do programu.

W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:

1. Jaki jest udział finansowy poszczególnych państw członkowskich Unii Europejskiej w programie IRIS² oraz które miejsce pod względem wysokości wkładu zajmuje Polska?

2. Jakie konkretne prawa majątkowe, organizacyjne lub decyzyjne uzyska Polska w zamian za wniesienie wkładu w wysokości 656 mln euro?

3. Czy wniesienie wkładu finansowego zapewni Polsce korzystniejsze warunki korzystania z systemu IRIS², w szczególności niższe opłaty, priorytet dostępu lub gwarantowaną przepustowość w stosunku do państw, które nie finansowały programu?

4. Jaka wartość zamówień w ramach programu została zagwarantowana polskim przedsiębiorstwom oraz które podmioty zostały wskazane jako wykonawcy lub podwykonawcy?

5. Czy zawarta umowa przewiduje obowiązkowy minimalny udział polskiego przemysłu oraz transfer technologii do polskich przedsiębiorstw? Jeżeli tak – na jakich zasadach?

6. Czy przed podjęciem decyzji przeprowadzono analizę kosztów i korzyści (cost-benefit analysis) oraz analizę wpływu projektu na rozwój polskiego sektora kosmicznego? Jeżeli tak, proszę o przedstawienie jej najważniejszych wniosków.

7. Z jakich powodów zdecydowano o przeznaczeniu środków Krajowego Planu Odbudowy na finansowanie programu IRIS² zamiast na rozwój krajowych zdolności przemysłu kosmicznego lub innych inwestycji strategicznych?

8. Kto będzie właścicielem oraz operatorem stacji naziemnej Gateway budowanej w Warszawie i jakie prawa do jej wykorzystania będzie posiadała Rzeczpospolita Polska?

9. Czy rząd RP przewiduje udział Polski w kolejnych etapach finansowania programu IRIS² lub ponoszenie dodatkowych kosztów po zakończeniu obecnego etapu inwestycji?

10. Jakie mierzalne korzyści gospodarcze, przemysłowe i strategiczne rząd RP zakłada osiągnąć dzięki zaangażowaniu środków publicznych w wysokości 656 mln euro oraz w jakim horyzoncie czasowym mają one zostać osiągnięte?