Interpelacja w sprawie zapewnienia dostępności usług opiekuńczych dla seniorów

Szanowna Pani Minister!

W lipcu 2026 r. Najwyższa Izba Kontroli opublikowała wyniki kontroli dotyczącej organizacji opieki nad osobami starszymi w gminach wiejskich i miejsko-wiejskich. Ustalenia kontroli wskazują na szereg problemów systemowych, które w obliczu postępującego procesu starzenia się społeczeństwa wymagają pilnych działań na poziomie krajowym.

Jak wynika z raportu, udział osób starszych w populacji Polski wzrósł z około 17% w 2005 r. do ponad 26% w 2024 r., a prognozy wskazują, że do 2060 r. seniorzy będą stanowili ponad 38% mieszkańców kraju. Jednocześnie większość osób starszych deklaruje chęć jak najdłuższego pozostawania we własnym miejscu zamieszkania, co wymaga odpowiednio rozwiniętego systemu usług opiekuńczych świadczonych lokalnie.

Kontrola NIK wykazała jednak, że większość skontrolowanych gmin nie prowadzi systemowego rozpoznawania potrzeb seniorów, nie identyfikuje osób zagrożonych samotnością i wykluczeniem społecznym oraz reaguje dopiero po zgłoszeniu potrzeby przez samych zainteresowanych, ich rodziny lub inne instytucje. Ponadto jedynie 9 spośród 19 skontrolowanych gmin posiadało odrębne programy skierowane do seniorów.

Szczególnie niepokojące są dane dotyczące dostępności usług opiekuńczych. Z informacji przekazanych przez wojewodów wynika, że w ponad 12% gmin wiejskich i miejsko-wiejskich seniorzy nie mieli dostępu do podstawowych usług opiekuńczych świadczonych w miejscu zamieszkania, a w 185 gminach nie oferowano żadnej z form wsparcia przewidzianych w ustawie o pomocy społecznej.

Raport zwraca również uwagę na opóźnienia w przekazywaniu środków finansowych na realizację programów rządowych, takich jak „Opieka 75+”, „Korpus Wsparcia Seniorów” czy „Senior+”. Powodowało to przerwy w świadczeniu usług, utrudniało zatrudnianie specjalistów oraz ograniczało możliwość planowania działań przez samorządy.

Mając na uwadze powyższe uprzejmie proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

Z wyrazami szacunku

Posłanka Katarzyna Osos