Interpelacja w sprawie struktury i efektywności wydatków budżetowych Ministerstwa Edukacji Narodowej oraz możliwości przeznaczenia oszczędności na zwiększenie wynagrodzeń nauczycieli

Szanowna Pani Minister,

na podstawie art. 14 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora, zwracam się z interpelacją dotyczącą struktury, efektywności i transparentności wydatków pozostających w dyspozycji Ministerstwa Edukacji Narodowej, a także możliwości przeznaczenia środków uzyskanych w wyniku optymalizacji wydatków na poprawę sytuacji materialnej nauczycieli.

Nauczyciele stanowią fundament systemu edukacji oraz jeden z najważniejszych filarów rozwoju społecznego i gospodarczego państwa. Jakość ich pracy ma bezpośredni wpływ na poziom wykształcenia kolejnych pokoleń, rozwój kapitału ludzkiego, innowacyjność gospodarki oraz długofalową konkurencyjność Polski.

Zapewnienie nauczycielom godnych i stabilnych warunków zatrudnienia powinno być postrzegane nie wyłącznie jako bieżący koszt funkcjonowania państwa, lecz przede wszystkim jako strategiczna inwestycja w przyszłość Polski. Niedostateczny poziom wynagrodzeń może prowadzić do odpływu wykwalifikowanych pracowników z zawodu, pogłębiania braków kadrowych, obniżenia atrakcyjności studiów przygotowujących do wykonywania zawodu nauczyciela oraz dalszego wzrostu przeciążenia osób pozostających w systemie oświaty.

Jednocześnie obowiązkiem organów administracji publicznej jest racjonalne, celowe i oszczędne gospodarowanie środkami publicznymi. Konieczne jest zatem ustalenie, czy w strukturze wydatków Ministerstwa Edukacji Narodowej, jednostek podległych lub nadzorowanych przez ministra, programów edukacyjnych, kosztów administracyjnych, usług zewnętrznych oraz wydatków promocyjnych istnieją obszary, w których możliwe byłoby ograniczenie kosztów bez pogorszenia dostępności i jakości edukacji.

Szczególnego znaczenia nabiera również przejrzystość wydatkowania środków publicznych. Obywatele, nauczyciele, rodzice oraz przedstawiciele jednostek samorządu terytorialnego powinni mieć możliwość dokonania rzeczywistej oceny, na jakie cele przeznaczane są środki pozostające w dyspozycji resortu oraz jaka część wydatków służy bezpośrednio realizacji zadań edukacyjnych, a jaka jest przeznaczana na administrację, obsługę programów, promocję, ekspertyzy, doradztwo i inne koszty pośrednie.

W związku z powyższym zwracam się do Pani Minister z następującymi pytaniami:

Jeżeli tak, proszę o wskazanie szacowanych kwot w każdym z wymienionych obszarów.

Zwracam się o przedstawienie odpowiedzi w możliwie szczegółowej formie, ze wskazaniem kwot brutto w złotych oraz – tam, gdzie jest to możliwe – również udziału procentowego poszczególnych wydatków w całości budżetu. Proszę także o przekazanie danych źródłowych w postaci tabelarycznej, najlepiej w formacie umożliwiającym ich dalsze przetwarzanie, oraz o dołączenie lub wskazanie miejsca publikacji analiz, raportów, audytów i opracowań przywołanych w odpowiedzi.

Pełna transparentność wydatków publicznych w obszarze edukacji jest niezbędna dla budowania zaufania społecznego i prowadzenia odpowiedzialnej debaty o priorytetach państwa. Ustalenie rzeczywistych możliwości racjonalizacji kosztów powinno natomiast stanowić punkt wyjścia do skierowania możliwie największej części dostępnych środków na zadania bezpośrednio wpływające na jakość kształcenia, w szczególności na poprawę sytuacji materialnej nauczycieli.

Z poważaniem Grzegorz Płaczek Poseł na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej