Interpelacja w sprawie bezpieczeństwa dostaw węgla i przygotowania Polski do sezonu grzewczego 2026/2027

Szanowny Panie Premierze,

w ostatnich dniach pojawiły się bardzo poważne informacje dotyczące możliwości wystąpienia niedoborów węgla energetycznego w Polsce w nadchodzącym sezonie grzewczym 2026/2027.

Szczególny niepokój budzą wypowiedzi pana Andrzeja Gajewskiego, do niedawna prezesa spółki Orlen Termika – jednej z kluczowych spółek działających na polskim rynku ciepłowniczym.

Podczas XXX Forum Ciepłowników Polskich w Międzyzdrojach prezes Andrzej Gajewski publicznie ostrzegł, że w przypadku mroźnej zimy może dojść do niedoboru węgla. Wskazywał również, że przy powtórzeniu warunków pogodowych z poprzedniego sezonu poziom zapasów może znaleźć się na bardzo niskim poziomie.

Są to słowa niezwykle poważne, szczególnie że wypowiedział je nie komentator czy polityk opozycji, lecz osoba kierująca jedną z najważniejszych spółek ciepłowniczych w kraju i posiadająca dostęp do wiedzy dotyczącej rynku paliw oraz sytuacji sektora energetycznego.

Następnie, 16 września 2026 r., Andrzej Gajewski przestał pełnić funkcję prezesa spółki Orlen Termika.

W przestrzeni medialnej pojawiły się informacje wiążące tę decyzję z jego publicznymi wypowiedziami dotyczącymi możliwego niedoboru węgla. Okoliczność ta wymaga jednoznacznego wyjaśnienia. Jeżeli osoba odpowiedzialna za jedną z kluczowych spółek ciepłowniczych sygnalizuje ryzyko dotyczące bezpieczeństwa energetycznego państwa, reakcją powinno być przede wszystkim przedstawienie opinii publicznej danych pozwalających zweryfikować skalę tego zagrożenia. Sprawa jest tym bardziej istotna, że zwiększone wykorzystanie węgla w energetyce oraz sytuacja na europejskim rynku gazu mogą wpływać na dostępność surowca dla elektrociepłowni i lokalnych systemów ciepłowniczych.

Bezpieczeństwo energetyczne nie może być przedmiotem domysłów. Polacy, samorządy, przedsiębiorstwa ciepłownicze oraz szpitale, szkoły i inne instytucje publiczne muszą wiedzieć, czy państwo posiada wystarczające zapasy paliwa na cały sezon grzewczy.

W związku z powyższym zwracam się do Pana Premiera z następującymi pytaniami:

1. Ile dokładnie wynoszą obecnie zapasy węgla kamiennego przeznaczonego dla energetyki zawodowej i ciepłownictwa w Polsce – według stanu na 15 września 2026 r.?

2. Na ile dni przeciętnego zużycia wystarczą obecne zapasy przy założeniu normalnej zimy, a na ile przy scenariuszu mroźnej zimy porównywalnej z sezonem 2025/2026?

3. Czy rząd dysponuje analizami lub prognozami wskazującymi na możliwość wystąpienia niedoboru węgla w sezonie grzewczym 2026/2027? Jeżeli tak, kiedy zostały one sporządzone i jakie są najważniejsze wnioski z nich wynikające?

4. Jakie jest prognozowane krajowe wydobycie węgla energetycznego od września 2026 r. do końca marca 2027 r. i jak wielkość ta ma się do prognozowanego zapotrzebowania energetyki oraz ciepłownictwa?

5. Jaki wolumen węgla energetycznego Polska planuje zaimportować w IV kwartale 2026 r. oraz I kwartale 2027 r. i z jakich kierunków mają pochodzić dostawy?

6. Czy rząd posiada scenariusz awaryjny na wypadek długotrwałych mrozów oraz gwałtownego wzrostu zapotrzebowania na węgiel?

7. Czy istnieje ryzyko ograniczenia dostaw węgla do lokalnych przedsiębiorstw ciepłowniczych, szczególnie mniejszych podmiotów działających w miastach powiatowych?

8. Czy do Ministerstwa Energii, Ministerstwa Aktywów Państwowych lub innych instytucji rządowych docierały w 2026 r. ostrzeżenia ze strony przedsiębiorstw energetycznych, ciepłowniczych lub spółek wydobywczych dotyczące możliwości niedoboru węgla? Jeżeli tak – kiedy, od jakich podmiotów i jaka była reakcja rządu?

9. Czy Andrzej Gajewski lub Zarząd Orlen Termika SA przekazywali wcześniej przedstawicielom rządu, Orlen SA lub właściwym ministerstwom informacje dotyczące ryzyka niedoboru węgla w sezonie 2026/2027?

10. Jakie były oficjalne przyczyny zakończenia pełnienia przez Andrzeja Gajewskiego funkcji prezesa spółki Orlen Termika?

11. Czy publiczna wypowiedź pana Andrzeja Gajewskiego dotycząca możliwości wystąpienia niedoboru węgla miała jakikolwiek wpływ na decyzję o zakończeniu pełnienia przez niego funkcji prezesa?

12. Czy przed podjęciem tej decyzji przedstawiciele Orlen SA, Ministerstwa Aktywów Państwowych lub innych organów administracji rządowej kontaktowali się z Andrzejem Gajewskim w związku z jego wypowiedziami dotyczącymi sytuacji na rynku węgla?

13. Czy rząd może jednoznacznie zagwarantować obywatelom, że w sezonie grzewczym 2026/2027 w Polsce nie zabraknie węgla dla elektrociepłowni i przedsiębiorstw ciepłowniczych?

14. Jakie konkretne działania zostały już podjęte w celu zabezpieczenia odpowiednich zapasów węgla na wypadek mroźnej i długotrwałej zimy?

Sprawa dotyczy jednego z podstawowych elementów bezpieczeństwa państwa. Dlatego oczekuję przedstawienia konkretnych danych dotyczących zapasów, wydobycia, importu i prognozowanego zużycia węgla, a nie wyłącznie ogólnych zapewnień o bezpieczeństwie energetycznym kraju.

Opinia publiczna powinna również otrzymać jednoznaczne wyjaśnienie okoliczności zakończenia pełnienia funkcji przez prezesa spółki Orlen Termika, zwłaszcza w kontekście jego wcześniejszych publicznych ostrzeżeń dotyczących dostępności węgla.