Interpelacja nr 20138

Interpelacja w sprawie sposobu postępowania organów gminy z wnioskami o ustalenie warunków zabudowy złożonymi w okresie od dnia 1 września 2026 r. do dnia wejścia w życie planu ogólnego gminy

Adresat: minister finansów i gospodarki

Data wpływu: 2026-09-28

Treść interpelacji

Szanowny Panie Ministrze,

w ramach wykonywania obowiązków posła na Sejm RP zostałem zapoznany przez władze gminy Zgierz z problemem związanym z brakiem uregulowań prawnych dotyczących sposobu postępowania organów gminy z wnioskami o ustalenie warunków zabudowy złożonymi w okresie od dnia 1 września 2026 r. do dnia wejścia w życie planu ogólnego gminy.

Jak podają wymienieni, zgodnie z pismem Ministerstwa Rozwoju i Technologii, znak: DPR-II.720.180.2026 z dnia 21 lipca 2026 r., dotyczącym procedur rozpatrywania wniosków w sprawie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz procedur sporządzania planów miejscowych po dniu utraty mocy studium wskazane jest, iż w gminach, w których do 1 września 2026 r. nie wejdzie w życie plan ogólny, wydanie decyzji o warunkach zabudowy będzie możliwe wyłącznie w przypadku wniosków złożonych przed tą datą. Powstała zatem wątpliwość prawna i interpretacyjna dotycząca statusu procesowego wniosków złożonych od dnia 1 września 2026 r., a przed dniem wejścia w życie planu ogólnego gminy.

Przepisy nie ustanawiają wprost zakazu składania takich wniosków ani jednoznacznej podstawy prawnej do odmowy wszczęcia postępowania, a jednocześnie organ nie ma możliwości wydania decyzji o warunkach zabudowy do czasu wejścia w życie planu ogólnego gminy. Wątpliwość budzi również możliwość zawieszenia takiego postępowania. Przepis art. 62 ustawy z dnia z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym przewiduje możliwość zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia warunków zabudowy w związku z procedurą sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Przepis ten nie przewiduje analogicznego rozwiązania w przypadku sporządzania planu ogólnego gminy.

Samo prowadzenie procedury sporządzenia planu ogólnego jednocześnie budzi wątpliwość co do możliwości uznania jej za zagadnienie wstępne zgodnie z art. 97 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, które mogłoby skutkować zawieszeniem postępowania.

Wątpliwość budzi także możliwość zastosowania art. 61a § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z tym przepisem, gdy żądanie wszczęcia postępowania zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.

Powstaje zatem pytanie, czy brak obowiązującego planu ogólnego gminy, przy jednoczesnym ustawowym zastrzeżeniu, że wydanie decyzji o warunkach zabudowy na wniosek złożony od dnia 1 września 2026 r. jest możliwe dopiero po wejściu w życie planu ogólnego, może zostać uznany za „inną uzasadnioną przyczynę” uniemożliwiającą wszczęcie postępowania, o której stanowi art. 61a § 1 K.p.a. Jeżeli zastosowanie art. 61a § 1 K.p.a. nie byłoby prawidłowe, oznaczałoby to konieczność wszczęcia postępowania pomimo istniejącej w chwili jego wszczęcia ustawowej przeszkody uniemożliwiającej wydanie decyzji.

W konsekwencji może dojść do sytuacji, w której organ:

• jest zobowiązany do przyjęcia wniosku, • nie ma jednoznacznej podstawy prawnej do odmowy wszczęcia postępowania, • nie ma jednoznacznej podstawy prawnej do zawieszenia postępowania z uwagi na trwające prace nad planem ogólnym, • nie może wydać decyzji o warunkach zabudowy do czasu wejścia w życie planu ogólnego.

Opisany problem, będący luką legislacyjną, ma szczególne znaczenie w kontekście ustawowego terminu na wydanie decyzji o warunkach zabudowy oraz możliwości nałożenia kary pieniężnej za jego przekroczenie. Jeżeli bowiem postępowanie zostanie wszczęte, a jednocześnie nie będzie istniała podstawa prawna do jego zawieszenia, powstaje wątpliwość, czy okres oczekiwania na wejście w życie planu ogólnego będzie wliczany do terminu wydania decyzji. Organ może znaleźć się w sytuacji, w której mimo podejmowania czynności bez zbędnej zwłoki nie będzie posiadał prawnej możliwości zakończenia postępowania z uwagi na brak obowiązującego planu ogólnego.

Wskazane wątpliwości mają istotne znaczenie dla praktyki działania organu administracji oraz niosą konkretne skutki prawne zarówno dla organu, jak i dla strony zainteresowanej.

Problem dotyczy nie tylko gminy Zgierz, lecz ma znaczenie dla większości gmin w Polsce, w których plan ogólny nie został uchwalony.

W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

1. Czy wniosek o ustalenie warunków zabudowy złożony od dnia 1 września 2026 r. w gminie, w której nie został uchwalony plan ogólny, powoduje wszczęcie postępowania administracyjnego?

2. Czy brak planu ogólnego może zostać uznany za „inną uzasadnioną przyczynę”, o której mowa w art. 61a § 1 K.p.a., uniemożliwiającą wszczęcie postępowania, a tym samym organ powinien wydać postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania na podstawie ww. przepisu w związku z art. 59 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych ustaw?

3. Jeżeli odmowa wszczęcia postępowania nie jest właściwym rozwiązaniem, czy organ jest zobowiązany wszcząć i prowadzić postępowanie pomimo ustawowego braku możliwości wydania decyzji do czasu wejścia w życie planu ogólnego?

4. Czy w przypadku wszczęcia takiego postępowania istnieje podstawa prawna do jego zawieszenia do czasu wejścia w życie planu ogólnego gminy? Jeżeli tak, prosimy o wskazanie konkretnej podstawy prawnej dla takiego działania.

5. Jeżeli brak jest podstaw zarówno do odmowy wszczęcia, jak i do zawieszenia postępowania, jaki tryb postępowania powinien zastosować organ w okresie od dnia złożenia wniosku do dnia wejścia w życie planu ogólnego?

6. Czy okres od dnia złożenia wniosku do dnia wejścia w życie planu ogólnego powinien być wyłączony z terminu branego pod uwagę przy ustalaniu przekroczenia terminu wydania decyzji o warunkach zabudowy? Jeżeli tak, to proszę o wskazanie podstawy prawnej takiego wyłączenia.

7. Czy za okres, w którym wydanie decyzji było prawnie niemożliwe z uwagi na brak obowiązującego planu ogólnego, może zostać nałożona na gminę kara pieniężna za przekroczenie terminu wydania decyzji o warunkach zabudowy?

Proszę o udzielenie odpowiedzi na powyższe pytania w możliwie najkrótszym terminie, zgodnie z zasadami dotyczącymi interpelacji i zapytań poselskich.

Z wyrazami szacunku

Krzysztof Habura

Inne interpelacje: Krzysztof Habura

Wszystkie interpelacje

Czym jest interpelacja? · Najnowsze interpelacje · Tematy interpelacji