Interpelacja nr 20997
Interpelacja w sprawie zasad ustalania poziomu potrzeby wsparcia przez wojewódzkie zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności oraz trudności w uzyskaniu świadczenia wspierającego przez osoby z zaburzeniami psychicznymi, poznawczymi i niepełnosprawnością intelektualną
Adresat: minister rodziny, pracy i polityki społecznej
Data wpływu: 2026-11-10
W skrócie
Posłanka Iwona Hartwich podnosi problem niedostatecznego wsparcia dla osób z niepełnosprawnościami psychicznymi i intelektualnymi, które nie uzyskują świadczenia wspierającego ze względu na sztywne kryteria punktowe. Zaznacza konieczność reformy metodologii oceny potrzeb wsparcia, aby lepiej uwzględniała rzeczywiste ograniczenia osób z niewidocznymi niepełnosprawnościami.
Opis wygenerowany automatycznie na podstawie danych Sejmu RP · jak powstają opisy AI
Treść interpelacji
Szanowna Pani Minister.
do mojego biura poselskiego zwróciła się osoba z wieloletnią niepełnosprawnością, posiadająca orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności oraz niezdolności do samodzielnej egzystencji, która pomimo poważnych ograniczeń zdrowotnych i konieczności korzystania z pomocy innych osób nie uzyskała w postępowaniach prowadzonych przez wojewódzki zespół do spraw orzekania o niepełnosprawności punktacji umożliwiającej przyznanie świadczenia wspierającego.
Z przedstawionej korespondencji wynika, że osoba ta od dzieciństwa zmaga się z poważnymi zaburzeniami psychicznymi, pozostaje pod opieką specjalistów i doświadcza istotnych ograniczeń w codziennym funkcjonowaniu. Jej stan zdrowia wymaga systematycznego wsparcia ze strony innych osób, a mimo to przeprowadzone oceny nie odzwierciedlają, w jej ocenie, rzeczywistego zakresu potrzebnej pomocy. Sytuacja ta wskazuje na szerszy problem dotyczący sposobu ustalania poziomu potrzeby wsparcia, szczególnie w przypadku osób z niepełnosprawnościami psychicznymi, intelektualnymi oraz schorzeniami przewlekłymi, które nie zawsze wiążą się z widocznymi ograniczeniami ruchowymi. Osoby te mogą zachowywać zdolność do wykonywania niektórych podstawowych czynności, a jednocześnie nie być w stanie samodzielnie organizować codziennego życia, opuszczać miejsca zamieszkania, załatwiać spraw urzędowych, podejmować decyzji czy funkcjonować bez stałej pomocy i nadzoru.
Wątpliwości budzi zatem, czy obowiązująca metodologia oceny w wystarczającym stopniu uwzględnia rzeczywiste konsekwencje niepełnosprawności psychicznej oraz potrzebę pomocy drugiej osoby, również wtedy, gdy ograniczenia te nie mają charakteru fizycznego.
Należy podkreślić, że osoby posiadające znaczny stopień niepełnosprawności, w tym osoby niezdolne do samodzielnej egzystencji, mogą nie uzyskać wymaganych 70 punktów, co skutkuje brakiem prawa do świadczenia wspierającego. Choć orzeczenie o stopniu niepełnosprawności i decyzja o poziomie potrzeby wsparcia wydawane są według odmiennych zasad, rozbieżności te budzą zrozumiałe poczucie niesprawiedliwości wśród osób wymagających codziennej opieki.
W mojej ocenie system wsparcia osób z niepełnosprawnościami powinien przede wszystkim odpowiadać na ich rzeczywiste potrzeby życiowe. Nie może prowadzić do sytuacji, w której osoby z poważnymi, trwałymi ograniczeniami zdrowotnymi pozostają bez odpowiedniego wsparcia finansowego wyłącznie dlatego, że zastosowana metodologia oceny nie odzwierciedla w pełni specyfiki ich niepełnosprawności.
Zwracam się zatem o szczegółowe odniesienie się do przedstawionych problemów oraz wskazanie możliwości wprowadzenia zmian, które zapewnią bardziej sprawiedliwy i adekwatny sposób ustalania poziomu potrzeby wsparcia.
W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:
1. Czy ministerstwo analizuje przypadki osób posiadających znaczny stopień niepełnosprawności oraz orzeczoną niezdolność do samodzielnej egzystencji, które mimo to nie uzyskują wymaganej punktacji uprawniającej do świadczenia wspierającego?
2. Czy obowiązujący system oceny poziomu potrzeby wsparcia w wystarczającym stopniu uwzględnia ograniczenia wynikające z chorób psychicznych, zaburzeń poznawczych oraz innych schorzeń, które nie powodują bezpośrednich ograniczeń ruchowych, ale uniemożliwiają samodzielne funkcjonowanie?
3. Czy ministerstwo planuje przeprowadzenie analizy sposobu pracy składów ustalających poziom potrzeby wsparcia, w szczególności pod kątem uwzględniania dokumentacji medycznej, opinii lekarzy specjalistów oraz rzeczywistych potrzeb osób ocenianych?
4. Czy rozważane jest wprowadzenie zmian w metodologii punktowej, tak aby większe znaczenie przypisywano konieczności stałej opieki, nadzoru, motywowania do wykonywania czynności oraz pomocy w codziennym funkcjonowaniu?
5. Czy ministerstwo dysponuje danymi dotyczącymi liczby osób ze znacznym stopniem niepełnosprawności, którym ustalono poziom potrzeby wsparcia poniżej 70 punktów? Jeżeli tak, proszę o przedstawienie tych danych, również z uwzględnieniem rodzaju niepełnosprawności, o ile takie zestawienia są prowadzone.
6. Czy planowane są dodatkowe szkolenia i mechanizmy kontroli jakości pracy członków wojewódzkich zespołów, szczególnie w zakresie oceny osób z niepełnosprawnościami psychicznymi?
7. Czy ministerstwo rozważa zmianę zasad przyznawania świadczenia wspierającego lub stworzenie dodatkowego mechanizmu zabezpieczenia dla osób, które z uwagi na swój stan zdrowia wymagają stałej pomocy, lecz nie osiągają ustawowego progu punktowego?
Z poważaniem
Iwona Hartwich
Posłanka na Sejm RP
Inne interpelacje: Iwona Hartwich
- Interpelacja w sprawie przywrócenia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego dla opiekunów dorosłych osób z niepełnosprawnościami oraz umożliwienia zmiany opiekuna
10.11.2026 · nr 20999 · minister rodziny, pracy i polityki społecznej
- Interpelacja w sprawie zasad ustalania poziomu potrzeby wsparcia osób niewidomych i niesłyszących przez wojewódzkie zespoły do spraw orzekania o…
10.11.2026 · nr 20998 · minister rodziny, pracy i polityki społecznej
- Interpelacja w sprawie zasad korzystania z ulgi rehabilitacyjnej przez rodziców i opiekunów osób z niepełnosprawnościami w 2027 r.
27.10.2026 · nr 20728 · minister finansów i gospodarki
- Interpelacja w sprawie zniesienia kryterium dochodowego uprawniającego do świadczeń z funduszu alimentacyjnego
27.10.2026 · nr 20727 · minister rodziny, pracy i polityki społecznej
- Interpelacja w sprawie rozszerzenia prawa do dodatkowego wsparcia finansowego dla osób pobierających rentę socjalną, posiadających orzeczenie o całkowitej…
26.10.2026 · nr 20684 · minister rodziny, pracy i polityki społecznej
Czym jest interpelacja? · Najnowsze interpelacje · Tematy interpelacji