← Archiwum interpelacji

Interpelacja nr 7136

Interpelacja w sprawie obowiązania się rządu do zapłaty odszkodowań osobom, które twierdzą, że zostały pozbawione prawa do sądu

Data wpływu: 2024-12-23

Załączniki: 7

Co to jest interpelacja? To formalne pytanie posła do organu władzy (np. ministra) w konkretnej sprawie publicznej.

Przeglądaj też tematy interpelacji, profile posłów i druki sejmowe.

Streszczenie sprawy

Poseł Wipler pyta o podstawy prawne i przesłanki, które skłoniły rząd do wypłaty odszkodowań osobom skarżącym się do ETPCz na naruszenie prawa do sądu z powodu orzekania sędziów powołanych przez KRS ukształtowaną w trybie nowej ustawy. Pyta także o koszty poniesione i przyszłe w związku z kolejnymi sprawami oraz o systemowe rozwiązania problemu.

Fragment treści interpelacji

HTML źródłowy dostępny także bez JavaScript

Interpelacja w sprawie obowiązania się rządu do zapłaty odszkodowań osobom, które twierdzą, że zostały pozbawione prawa do sądu Interpelacja nr 7136 do ministra spraw zagranicznych, ministra sprawiedliwości w sprawie obowiązania się rządu do zapłaty odszkodowań osobom, które twierdzą, że zostały pozbawione prawa do sądu Zgłaszający: Przemysław Wipler Data wpływu: 23-12-2024 Szanowny Panie Ministrze, na podstawie art. 192 Regulaminu Sejmu składam za pośrednictwem Marszałka Sejmu interpelację poselską skierowaną do Pana Ministra w sprawie zobowiązania się polskiego rządu do zapłaty kwot po 10 tys.

euro na rzecz osób, które przed Europejskim Trybunałem Praw Człowieka wywodziły, że Polska naruszyła ich prawo do sądu, tj. art. 6 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka, poprzez dopuszczenie do orzekania w ich sprawach sędziów Sądu Najwyższego powołanych do pełnienia urzędu przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej (dalej jako: „Prezydenta RP”) na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa (dalej jako: „KRS”) ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw. W dniu 7 listopada 2024 r.

Europejski Trybunał Praw Człowieka w Strasburgu (dalej jako: „ETPCz”) zakomunikował, że w przypadku 20 skarg złożonych do ETPCz przez osoby, które zarzuciły Polsce pozbawienie ich prawa do sądu z powodu rozstrzygania ich spraw przez sędziów różnych izb Sądu Najwyższego powołanych w wyżej wskazanym trybie, złożone zostały oświadczenia o polubownym załatwieniu sprawy w taki sposób, że skarżący zgodzili się zrzec dalszych roszczeń wobec Polski w zamian za zobowiązanie rządu do zapłaty na rzecz każdego z nich 10 tys. euro na pokrycie wszelkich szkód, a także kosztów i wydatków.

Co więcej, w przypadku dwóch spraw skarżący uznali zaoferowane im 10 tys. euro za kwoty zbyt niskie, jednakże polski rząd i tak uznał w formie jednostronnej deklaracji, że doszło do naruszenia prawa do sądu. W swoich decyzjach z 8 października 2024 r. w sprawach D. i L. przeciwko Polsce oraz I. G. i 19 innych przeciwko Polsce Europejski Trybunał Praw Człowieka jednogłośnie skreślił skargi z listy spraw. Decyzje te są ostateczne, a sprawy dotyczyły postępowań z udziałem skarżących rozstrzyganych przez składy polskiego Sądu Najwyższego, które, jak twierdzili, nie były „niezawisłym i bezstronnym sądem ustanowiony ustawą” (art.

6 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, dalej jako „EKPCz”). W sprawie D.i L. ETPCz przyjął jednostronne deklaracje rządu, w tym przyznanie się do naruszenia art. 6 EKPCz i ofertę odszkodowania, a w pozostałych przypadkach ETPCz zaakceptował ugodę zawartą między stronami, a następnie skreślił wnioski ze swojej listy. Jak wynika z przedstawionych przez ETPCz informacji, strona polska nie tylko zgodziła się, ale wręcz sama zaproponowała wypłacenie „odszkodowań za naruszenie prawa do sądu”.

Polska również wprost sama przyznała, że wydanie orzeczeń przez sędziów Sądu Najwyższego powołanych we wskazanych wyżej okolicznościach stanowi naruszenie art. 6 EKPCz. Jak podaje ETPCz, obecnie na rozpatrzenie oczekuje ok. 700 spraw dotyczących domniemanego naruszenia prawa do „niezawisłego i bezstronnego sądu ustanowionego ustawą” (art. 6 EKPCz) przeciwko Polsce. Biorąc pod uwagę tożsamość okoliczności faktycznych, nie ulega wątpliwości, że sprawy te najprawdopodobniej zakończą się w ten sam sposób, tj. przyznaniem przez Polskę, że doszło do naruszenia prawa do sądu oraz propozycją odszkodowania.

Mając na uwadze powyższe, zwracam się o: 1) udostępnienie i przekazanie wydrukowanych kopii, albo przesłanie na adres e-mailowy biuro@wipler.pl fotokopii, wszelkich dokumentów związanych z opisywaną powyżej sprawą, w tym w szczególności: - skarg złożonych przed ETPCz, w których skarżący wskazywali na naruszenie ich prawa do sądu w związku z orzekaniem przez sędziów powołanych do pełnienia urzędu przez Prezydenta RP na wniosek KRS ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r.

o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw, w których Polska zawarła ugodę, - dokumentów, w których Polska przyznała, że doszło do naruszenia art. 6 EKPCz, - dokumentów, w których Polska zobowiązała się do zapłaty na rzecz skarżących kwot po 10 tys. euro lub innych; 2) wskazanie wraz z uzasadnieniem podstaw prawnych, w oparciu o które Polska przyjęła za zasadne dążenie do polubownego rozwiązania toczących się przed ETPCz spraw związanych z orzekaniem przez sędziów powołanych do orzekania w ww. okolicznościach oraz ustalenie kwoty po 10 tys.

Inne interpelacje tego autora

Przemysław Wipler
2026-04-17
Interpelacja nr 16682: Interpelacja w sprawie sposobu odbioru opakowań z automatów kaucyjnych oraz zgodności tych praktyk z przepisami o gospodarce odpadami

Posłowie pytają, czy odbiór opakowań z automatów kaucyjnych przez zwykłe pojazdy dostawcze jest zgodny z przepisami o gospodarce odpadami, w szczególności z wymogami BDO. Wyrażają obawy o legalność i transparentność funkcjonowania systemu kaucyjnego.

Zobacz szczegóły →
Przemysław Wipler
2026-04-16
Interpelacja nr 16662: Interpelacja w sprawie skutków prawnych i finansowych kwestionowania statusu sędziów

Poseł Wipler wyraża zaniepokojenie problemem kwestionowania statusu sędziów powołanych na wniosek KRS po 2018 roku, co negatywnie wpływa na stabilność obrotu prawnego. Pyta Ministra Sprawiedliwości o monitoring tych przypadków, koszty dla Skarbu Państwa i planowane działania legislacyjne mające na celu uregulowanie tej kwestii.

Zobacz szczegóły →
Przemysław Wipler
2026-04-01
Interpelacja nr 16326: Interpelacja w sprawie funkcjonowania procedury "Niebieskiej Karty" oraz jej stosowania w kontekście konfliktów okołorozwodowych i realizacji kontaktów rodzicielskich

Poseł Wipler wyraża zaniepokojenie doniesieniami o nadużywaniu procedury "Niebieskiej Karty" w konfliktach okołorozwodowych i pyta o dane dotyczące interwencji policji, liczby spraw, powodów umorzeń oraz analiz ministerstwa w tym zakresie. Poseł dopytuje się o statystyki związane z wykorzystaniem procedury "Niebieskiej Karty" w kontekście sporów rodzicielskich.

Zobacz szczegóły →
Przemysław Wipler
2026-03-11
Interpelacja nr 15905: Interpelacja w sprawie funkcjonowania systemu eWUŚ

Poseł Wipler pyta o funkcjonowanie systemu eWUŚ, w szczególności o liczbę świadczeń udzielonych na podstawie oświadczeń pacjentów, weryfikację tych oświadczeń oraz koszty działania systemu. Poseł wyraża obawę co do potencjalnych nadużyć i efektywności systemu w kontekście kosztów i odzyskiwania nienależnych świadczeń.

Zobacz szczegóły →
Przemysław Wipler
2026-03-09
Interpelacja nr 15874: Interpelacja w sprawie decyzji o wprowadzeniu zakazu wjazdu na tereny jednostek wojskowych samochodów wyprodukowanych w Chinach

Poseł kwestionuje decyzję o zakazie wjazdu na teren jednostek wojskowych samochodów wyprodukowanych w Chinach, argumentując, że kryterium kraju produkcji jest niespójne i pomija aspekty techniczne. Pyta o konkretne kryteria zakazu, jego egzekwowanie oraz planowane procedury weryfikacji.

Zobacz szczegóły →

Powiązane druki sejmowe

POSELSKI
2026-02-27
Druk nr 2264-A: Dodatkowe sprawozdanie Komisji Sprawiedliwości i Praw Człowieka o poselskim projekcie uchwały w sprawie przywrócenia konstytucyjnych standardów wyboru członków-sędziów Krajowej Rady Sądownictwa.

Projekt uchwały dotyczy przywrócenia konstytucyjnych standardów wyboru członków-sędziów Krajowej Rady Sądownictwa (KRS). Komisja Sprawiedliwości i Praw Człowieka rozpatrzyła wniosek i poprawki zgłoszone w drugim czytaniu. Proponuje się odrzucenie projektu uchwały, jednak zgłoszono poprawki mające na celu zmianę brzmienia akapitów dotyczących niezależności KRS i sposobu wyboru sędziów do KRS, tak aby byli wybierani przez sędziów, zgodnie z Konstytucją. Poprawki mają na celu podkreślenie, że obecny skład KRS nie jest niezależny od innych władz, ponieważ sędziowie nie zostali wybrani przez sędziów.

Zobacz szczegóły →
KOMISYJNY
2026-02-26
Druk nr 2253: Sprawozdanie Komisji Sprawiedliwości i Praw Człowieka o uchwale Senatu w sprawie ustawy o zmianie ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych oraz niektórych innych ustaw.

Przedstawiony dokument to sprawozdanie Komisji Sprawiedliwości i Praw Człowieka dotyczące uchwały Senatu w sprawie ustawy o zmianie ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych oraz niektórych innych ustaw. Komisja wnosi o przyjęcie poprawki zawartej w punkcie 1. Sprawozdanie informuje o procedowaniu nad zmianami w prawie dotyczącym funkcjonowania sądów powszechnych. Celem procedowanych zmian jest prawdopodobnie modyfikacja lub doprecyzowanie przepisów regulujących ustrój tych sądów.

Zobacz szczegóły →
SENACKI
2026-02-25
Druk nr 2280: Sprawozdanie Komisji Polityki Społecznej i Rodziny o senackim projekcie ustawy o zmianie ustawy o działaczach opozycji antykomunistycznej oraz osobach represjonowanych z powodów politycznych.

Projekt ustawy zmienia definicję osoby represjonowanej z powodów politycznych, zawartą w ustawie o działaczach opozycji antykomunistycznej. Zmiana dotyczy osób poszukiwanych listem gończym, oskarżonych lub skazanych za przestępstwa, albo wielokrotnie skazywanych za wykroczenia, lub wobec których orzeczono środki poprawcze/wychowawcze za działalność na rzecz niepodległości Polski lub praw człowieka. Celem jest doprecyzowanie kryteriów uznawania za osobę represjonowaną w kontekście działań na rzecz odzyskania przez Polskę niepodległości i suwerenności. Ustawa ma na celu zapewnienie, że osoby represjonowane, nawet te, które weszły w konflikt z prawem w związku ze swoją działalnością opozycyjną, mogą być uznawane za osoby represjonowane.

Zobacz szczegóły →
POSELSKI
2026-02-25
Druk nr 2264: Sprawozdanie Komisji Sprawiedliwości i Praw Człowieka o poselskim projekcie uchwały w sprawie przywrócenia konstytucyjnych standardów wyboru członków-sędziów Krajowej Rady Sądownictwa.

Projekt uchwały dotyczy przywrócenia konstytucyjnych standardów wyboru członków-sędziów Krajowej Rady Sądownictwa. Komisja Sprawiedliwości i Praw Człowieka wnosi o podjęcie uchwały przez Sejm. Zgłoszono wniosek mniejszości, który ma na celu doprecyzowanie procedury wyłaniania kandydatów na sędziów KRS, z uwzględnieniem uczciwości, jawności i demokratycznych zasad, w oparciu o stanowisko Prezesów Sądów Apelacyjnych z 16 lutego 2026 r. Wniosek wprowadza szczegółowe zasady głosowania, opiniowania i zliczania głosów.

Zobacz szczegóły →
POSELSKI
2026-02-24
Druk nr 2258: Poselski projekt uchwały w sprawie przywrócenia konstytucyjnych standardów wyboru członków-sędziów Krajowej Rady Sądownictwa.

Projekt uchwały dotyczy przywrócenia konstytucyjnych standardów wyboru członków - sędziów Krajowej Rady Sądownictwa (KRS). Inicjatywa ta ma na celu naprawę procesu wyboru sędziów KRS, aby był on zgodny z Konstytucją RP. Projektodawcy upoważniają grupę posłów do reprezentowania ich w pracach nad tą uchwałą.

Zobacz szczegóły →