Wystąpienie w Sejmie · 25 lutego 2026

Sprawozdanie Komisji Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Środków Przekazu o poselskim projekcie uchwały w sprawie upamiętnienia 100. rocznicy urodzin Andrzeja Wajdy (druki nr 2244 i 2262)

Mówi: Poseł Włodzimierz Tomaszewski (RozwojPlus) · 52. posiedzenie Sejmu, punkt 9. porządku obrad

Dotyczy: druk nr 2244, druk nr 2262

Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Robotnicza i fabrykancka Łódź, która stała się stolicą awangardy sztuki to temat, który opisał w swoich dwóch dziełach z różnych okresów Andrzej Wajda. Pierwszy to oczywiście ˝Ziemia obiecana˝, film powstały w 1975 r., a drugi to ˝Powidoki˝, ostatni film z 2016 r., choć ogólnopolska premiera odbyła się w Łodzi w 2017 r. ˝Powidoki˝ to historia dotycząca Władysława Strzemińskiego, który z Łodzi został wyrzucony przez władze, co ten film opisuje. Ale przeciwnikiem nadania nagrody temu wielkiemu twórcy awangardy, Nagrody Miasta Łodzi, był Wacław Dobrowolski, artysta, malarz, który w 1932 r. kategorycznie się temu sprzeciwiał. Historia jest taka, że w Radomiu, w czasie wojny, Wacław Dobrowolski był nauczycielem rysunku Wajdy. (Dzwonek) Powtarzam tę historię i to powiązanie, ponieważ w tym samym czasie, kiedy była premiera ˝Powidoków˝ w Łodzi w EC1, w wielkim przedsięwzięciu kulturalnym, odbywało się to w miejscu, które było zainicjowane przez reżysera Davida Lyncha. On również został wyrzucony z tego miasta przez obecne władze Łodzi. Tak jak Wajda opisał wyrzucenie z Łodzi Władysława Strzemińskiego w swoim filmie ˝Powidoki˝, tak chciałbym zadać pytanie, już po śmierci Andrzeja Wajdy: Kto nakręci film o wyrzuceniu z Łodzi Davida Lyncha? Dziękuję bardzo. (Oklaski)

Źródło: stenogram posiedzenia Sejmu RP (API Sejmu). Wszystkie wystąpienia: Włodzimierz Tomaszewski