← Archiwum interpelacji

Interpelacja nr 11300

Interpelacja w sprawie destrukcyjnych zmian na liście lektur szkolnych i procesu wynaradawiania polskich dzieci

Data wpływu: 2025-07-30

Załączniki: 4

Co to jest interpelacja? To formalne pytanie posła do organu władzy (np. ministra) w konkretnej sprawie publicznej.

Przeglądaj też tematy interpelacji, profile posłów i druki sejmowe.

Streszczenie sprawy

Interpelacja dotyczy destrukcyjnych zmian na liście lektur szkolnych, które zdaniem posłów stanowią zamach na polską edukację narodową i prowadzą do wynaradawiania młodzieży. Posłowie pytają o powody usunięcia kluczowych dzieł z kanonu i kwestionują brak konsultacji oraz wpływ zmian na tożsamość narodową uczniów.

Fragment treści interpelacji

HTML źródłowy dostępny także bez JavaScript

Interpelacja w sprawie destrukcyjnych zmian na liście lektur szkolnych i procesu wynaradawiania polskich dzieci Interpelacja nr 11300 do ministra funduszy i polityki regionalnej w sprawie destrukcyjnych zmian na liście lektur szkolnych i procesu wynaradawiania polskich dzieci Zgłaszający: Jarosław Sachajko, Anna Gembicka Data wpływu: 30-07-2025 Szanowny Panie Premierze, z najwyższym niepokojem i troską zwracam się do Pana w sprawie radykalnych zmian na liście lektur szkolnych, które – jak wskazują liczni pedagodzy, rodzice, twórcy kultury i obywatele – stanowią zamach na fundamenty polskiej edukacji narodowej , a w konsekwencji przyczyniają się do procesu wynaradawiania młodzieży , oddzielania jej od korzeni kulturowych i systematycznej degradacji wspólnotowej tożsamości Polaków.

Zgodnie z opublikowanymi 29 lipca 2025 r. informacjami z nowej listy lektur obowiązkowych znikają m.in. następujące pozycje: - „Kamienie na szaniec“ Aleksandra Kamińskiego, - „Syzyfowe prace“ Stefana Żeromskiego, - „Quo vadis“ Henryka Sienkiewicza, - „Wesele“ Stanisława Wyspiańskiego (ograniczone do poziomu rozszerzonego), - „Latarnik“ Henryka Sienkiewicza, - „Pan Tadeusz“ Adama Mickiewicza (ograniczony do fragmentów i tylko w zakresie rozszerzonym). To decyzja, która przerywa ciągłość formacyjną polskiej edukacji , stawiając uczniów wobec programowego chaosu i ideologicznej pustki.

Zdecydowanie podkreślam: naród, który nie zna swojej historii, literatury, dziedzictwa duchowego – przestaje być narodem. „Naród, który traci pamięć, przestaje być Narodem – staje się jedynie zbiorem ludzi czasowo zajmujących dane terytorium“ – Józef Piłsudski. „Naród bez dziejów, bez historii, bez przeszłości, staje się wkrótce narodem bez ziemi, narodem bezdomnym, bez przyszłości. Naród, który nie wierzy w Wielkość i nie chce ludzi wielkich, kończy się.“ – kard. Stefan Wyszyński, Prymas Tysiąclecia. Te przestrogi stają się dziś dramatycznie aktualne.

Czy naprawdę chcemy, by nasza młodzież była pozbawiona wiedzy o tym, kim jesteśmy, skąd pochodzimy, o co walczyli nasi przodkowie? Zwracam uwagę, że z wykształcenia Pan Premier jest historykiem. Tym większe zaskoczenie i oburzenie budzi fakt, że rząd, któremu Pan przewodzi, firmuje najpoważniejszy akt amputacji pamięci historycznej w edukacji od 1989 roku . Czy Premier – jako humanista – nie rozumie, że przez wykreślenie „Kamieni na szaniec“, „Wesela“ czy „Latarnika“ zamyka się drzwi do zrozumienia własnej tożsamości narodowej dla całego pokolenia uczniów?

Czy jako szef rządu zgadza się Pan na to, by państwo polskie przestało przekazywać swoim dzieciom spójny obraz ojczyzny, przodków i wartości, które tę ojczyznę zbudowały ? Usunięcie z programu lektur dzieł takich jak „Kamienie na szaniec “ – gdzie młodzi chłopcy umierają z imieniem Polski na ustach – czy „Syzyfowych prac “, które pokazują opór wobec rusyfikacji, to świadome zacieranie wzorców postawy obywatelskiej, odwagi i miłości do ojczyzny . Nowy kanon pozbawia ucznia języka symboli narodowych , nie daje narzędzi do zrozumienia pojęć takich jak: - niepodległość, - honor, - ofiara, - zdrada, - wspólnota, - dziedzictwo.

Co więcej, nowe lektury w wielu przypadkach nie zawierają już ani elementu klasycznego piękna, ani transcendencji, ani moralnego dylematu , który kształtuje sumienie młodego człowieka. W czasach, gdy Polska musi mierzyć się z globalnym chaosem, wojną informacyjną i zagrożeniami zewnętrznymi, konieczne jest budowanie odporności kulturowej , a nie jej destrukcja. Zmiana listy lektur: osłabia wspólnotę językową i symboliczną , przerywa pokoleniową transmisję wartości , czyni młodzież podatną na ideologie negujące znaczenie narodu, religii i rodziny . Dlatego ta reforma musi być uznana za strategicznie szkodliwą decyzję państwową .

Oczekuję natychmiastowego wycofania tej decyzji oraz przywrócenia klasycznego kanonu, który kształtował przez dekady ludzi wykształconych, świadomych i zakorzenionych w polskości. To obowiązek wobec narodu, historii i przyszłości naszej Ojczyzny – Polski! W związku z powyższym uprzejmie proszę Pana Premiera o odpowiedź na pytania: Kto personalnie odpowiada za przygotowanie nowej listy lektur? Czy była powołana komisja ekspercka? Proszę o pełny skład imienny wraz z notą biograficzną. Czy lista lektur została skonsultowana z nauczycielami języka polskiego, radami pedagogicznymi i instytutami filologicznymi? Proszę o wykaz konsultacji.

Na jakiej podstawie merytorycznej usunięto z kanonu m.in. „Kamienie na szaniec“, „Wesele“, „Syzyfowe prace“? Gdzie można zapoznać się z analizą dydaktyczną, która to rekomenduje? Czy ministerstwo planuje przywrócenie listy lektur opartej o dziedzictwo narodowe i aksjologię chrześcijańsko-klasyczną? Czy zmiany były inspirowane jakimkolwiek zaleceniem instytucji międzynarodowych, fundacji lub podmiotów pozarządowych? Czy nowa lista została poddana ocenie językoznawców, psychologów rozwojowych i specjalist

Inne interpelacje tego autora

Anna Gembicka
2026-03-31
Interpelacja nr 16290: Interpelacja w sprawie bezpieczeństwa ruchu drogowego w związku z poruszaniem się po polskich drogach pojazdów zarejestrowanych za granicą, nieobjętych polskim systemem okresowych badań technicznych

Posłowie wyrażają zaniepokojenie stanem technicznym pojazdów zarejestrowanych za granicą, które nie podlegają polskim badaniom technicznym, co wpływa na bezpieczeństwo ruchu drogowego. Pytają ministra o dane dotyczące wypadków spowodowanych przez cudzoziemców i o planowane działania mające na celu poprawę bezpieczeństwa i równości wobec wszystkich użytkowników dróg.

Zobacz szczegóły →
Anna Gembicka
2026-03-24
Interpelacja nr 16154: Interpelacja w sprawie prac nad tzw. abolicją dla właścicieli ciągników rolniczych marki Belarus

Posłowie pytają o postęp prac nad projektem ustawy UC95, mającej na celu wprowadzenie abolicji dla właścicieli ciągników rolniczych marki Belarus, i wyrażają zaniepokojenie opóźnieniami. Domagają się szczegółowego harmonogramu prac i wyjaśnień dotyczących zgłoszonych uwag.

Zobacz szczegóły →
Anna Gembicka
2026-03-03
Interpelacja nr 15751: Interpelacja w sprawie statusu usług powszechnych w zakresie połączeń głosowych w sieciach stacjonarnych i mobilnych w latach 2010-2025

Interpelacja dotyczy rozbieżności interpretacyjnych między Prawem pocztowym a Prawem telekomunikacyjnym w kwestii usług powszechnych świadczonych przez przedsiębiorstwa telekomunikacyjne niewyznaczone, w szczególności dostępu do Internetu i komunikacji głosowej. Posłowie pytają, czy usługi te, świadczone przez podmioty niewyznaczone, są traktowane jako usługi powszechne i w jakich okolicznościach tak się dzieje.

Zobacz szczegóły →
Anna Gembicka
2026-03-03
Interpelacja nr 15750: Interpelacja w sprawie sytuacji osób z cukrzycą

Posłowie pytają Ministerstwo Zdrowia o analizę efektywności refundacji systemów ciągłego monitorowania glikemii (CGM) oraz o mechanizmy stabilizacji kosztów i uwzględnienie opinii towarzystw naukowych w procesie decyzyjnym. Wyrażają zaniepokojenie brakiem proporcjonalnej redukcji wydatków na paski diagnostyczne po wprowadzeniu CGM i domagają się doprecyzowania planowanych zmian w obszarze refundacji wyrobów medycznych.

Zobacz szczegóły →
Anna Gembicka
2026-03-03
Interpelacja nr 15749: Interpelacja w sprawie wykluczenia cyfrowego

Posłanka Anna Gembicka pyta o skalę wykluczenia cyfrowego w województwie kujawsko-pomorskim w porównaniu do średniej krajowej oraz o działania podejmowane w celu jego minimalizacji. Domaga się szczegółowych danych statystycznych dotyczących dostępu do usług powszechnych w regionie na przestrzeni lat.

Zobacz szczegóły →

Powiązane druki sejmowe

KOMISYJNY
2026-03-12
Druk nr 2309: Sprawozdanie Komisji Edukacji i Nauki oraz Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej o uchwale Senatu w sprawie ustawy o zmianie ustawy - Prawo oświatowe oraz niektórych innych ustaw.

Przedstawiony fragment dotyczy sprawozdania Komisji Edukacji i Nauki oraz Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej o uchwale Senatu w sprawie ustawy o zmianie ustawy Prawo oświatowe oraz niektórych innych ustaw. Komisje te rozpatrzyły uchwałę Senatu i wnoszą do Sejmu o przyjęcie poprawek Senatu. Dokument ten jest procesem legislacyjnym dotyczącym zmian w prawie oświatowym i regulacjach dotyczących samorządu terytorialnego w kontekście edukacji. Nie zawiera szczegółów co do treści poprawek, a jedynie informację o rekomendacji ich przyjęcia przez Sejm.

Zobacz szczegóły →
POSELSKI
2026-02-27
Druk nr 2305: Poselski projekt uchwały w sprawie upamiętnienia 45. rocznicy wydarzeń Kryzysu Bydgoskiego 1981 roku.

Projekt uchwały dotyczy upamiętnienia 45. rocznicy wydarzeń Kryzysu Bydgoskiego 1981 roku. Inicjatywa ma na celu oddanie hołdu historii i przypomnienie o ważnych wydarzeniach z przeszłości. Projekt jest wnoszony przez grupę posłów, którzy upoważniają posła Krystiana Łuczaka do reprezentowania ich w pracach nad uchwałą.

Zobacz szczegóły →
POSELSKI
2026-02-25
Druk nr 2262: Sprawozdanie Komisji Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Środków Przekazu o poselskim projekcie uchwały w sprawie upamiętnienia 100. rocznicy urodzin Andrzeja Wajdy.

Projekt uchwały dotyczy upamiętnienia 100. rocznicy urodzin Andrzeja Wajdy. Komisja Kultury, Dziedzictwa Narodowego i Środków Przekazu rozpatrzyła projekt i wnosi o jego podjęcie przez Sejm. Celem uchwały jest uczczenie pamięci wybitnego polskiego reżysera.

Zobacz szczegóły →
RZADOWY
2026-02-24
Druk nr 2251: Sprawozdanie Komisji Edukacji i Nauki oraz Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej o rządowym projekcie ustawy o Wojewódzkich Zespołach Koordynacji do spraw polityki umiejętności.

Projekt ustawy wprowadza Wojewódzkie Zespoły Koordynacji do spraw polityki umiejętności (WZK), które mają pełnić funkcje opiniodawczo-doradcze dla zarządów województw w zakresie rozwoju umiejętności mieszkańców i promocji uczenia się przez całe życie. WZK będą monitorować, koordynować i ewaluować działania związane z polityką umiejętności na poziomie regionalnym, a także wydawać rekomendacje dotyczące kształcenia zawodowego i potrzeb rynku pracy. Ustawa określa również skład, zadania, organizację i finansowanie WZK, a także wprowadza zmiany w ustawach o samorządzie województwa, prawie oświatowym, polityce rozwoju oraz rynku pracy.

Zobacz szczegóły →
POSELSKI
2026-02-13
Druk nr 2275: Poselski projekt uchwały w sprawie upamiętnienia 100. rocznicy urodzin Tadeusza Konwickiego.

Projekt uchwały ma na celu upamiętnienie 100. rocznicy urodzin Tadeusza Konwickiego. Grupa posłów wnosi o przyjęcie tej uchwały przez Sejm. Do reprezentowania wnioskodawców w pracach nad projektem został upoważniony poseł Krzysztof Mieszkowski. Projekt ten ma charakter symboliczny i kulturalny, koncentrując się na uhonorowaniu ważnej postaci polskiej kultury.

Zobacz szczegóły →