Interpelacja w sprawie Elektrowni Rybnik i dotrzymania zapisów umowy społecznej
Data wpływu: 2025-12-12
Co to jest interpelacja? To formalne pytanie posła do organu władzy (np. ministra) w konkretnej sprawie publicznej.
Przeglądaj też tematy interpelacji, profile posłów i druki sejmowe.
Poseł pyta Ministrów o dotrzymanie zapisów umowy społecznej z 2021 roku, w szczególności gwarancji funkcjonowania Elektrowni Rybnik do 2030 roku i przeprowadzenia analizy możliwości jej dalszego działania. Wyraża zaniepokojenie, czy działania rządu są spójne z umową i czy planowana analiza będzie obiektywna.
HTML źródłowy dostępny także bez JavaScript
Interpelacja w sprawie Elektrowni Rybnik i dotrzymania zapisów umowy społecznej Interpelacja nr 14215 do ministra aktywów państwowych, ministra energii w sprawie Elektrowni Rybnik i dotrzymania zapisów umowy społecznej Zgłaszający: Bolesław Piecha Data wpływu: 12-12-2025 Szanowni Państwo Ministrowie, w dniu 28 maja 2021 r. została zawarta umowa społeczna dotycząca transformacji sektora górnictwa węgla kamiennego oraz wybranych procesów transformacji województwa śląskiego, stanowiąca podstawowy dokument regulujący kierunki i harmonogram przemian w sektorze górniczo-energetycznym w Polsce.
Zgodnie z zapisami umowy społecznej: - dokument ten stanowi podstawę transformacji sektora górnictwa węgla kamiennego w Polsce oraz został przekazany organom Unii Europejskiej celem uzyskania notyfikacji systemu wsparcia (rozdział VII umowy społecznej), - strona rządowa zobowiązała się do realizacji postanowień umowy społecznej niezależnie od daty wydania decyzji Komisji Europejskiej, zgodnie z przyjętym harmonogramem, - umowa społeczna przewiduje stopniowe wygaszanie produkcji węgla kamiennego do końca 2049 r., przy jednoczesnym zapewnieniu bezpieczeństwa energetycznego państwa oraz stabilności społeczno-gospodarczej regionów górniczych.
Szczególne znaczenie dla regionu Rybnika oraz południowo-zachodniej części województwa śląskiego ma punkt 9 rozdziału dotyczącego funkcjonowania sektora energetycznego, w którym jednoznacznie wskazano, że: „Strony ustaliły, że funkcjonowanie Elektrowni Rybnik w oparciu o węgiel kamienny będzie zapewnione do 2030 r. W roku 2027 r. dokonana zostanie analiza możliwości dalszego funkcjonowania elektrowni“. Zapis ten ma charakter konkretny, czasowy i warunkowy, a jego celem jest: - zagwarantowanie stabilności systemu elektroenergetycznego, - ochrona miejsc pracy w regionie, - zapewnienie przewidywalności procesu transformacji energetycznej.
Jednocześnie umowa społeczna wskazuje, że: - transformacja sektora energetycznego ma następować w sposób kontrolowany i rozłożony w czasie, - bezpieczeństwo energetyczne państwa pozostaje jednym z kluczowych priorytetów strony rządowej, - decyzje dotyczące dalszego funkcjonowania kluczowych instalacji energetycznych powinny uwzględniać realne możliwości systemowe, społeczne i gospodarcze.
W przestrzeni publicznej oraz wśród mieszkańców Rybnika i pracowników sektora energetycznego pojawiają się jednak poważne wątpliwości, czy obecne działania i deklaracje rządowe są w pełni spójne z zapisami umowy społecznej, w szczególności w zakresie dalszego funkcjonowania Elektrowni Rybnik po 2030 r., a także czy planowana analiza w 2027 r. rzeczywiście będzie miała charakter otwarty i realnie decyzyjny. Brak jednoznacznego stanowiska w tym zakresie rodzi niepewność społeczną, inwestycyjną oraz gospodarczą w regionie, który w sposób szczególny został objęty procesem transformacji. Pytania: 1.
Czy dotrzymacie Państwo zapisów zgodnych z umową społeczną z dnia 28 maja 2021 r. punkt 9? Zapis brzmi: Strony ustaliły, że funkcjonowanie Elektrowni Rybnik w oparciu o węgiel kamienny będzie zapewnione do 2030 r. 2. Czy dotrzymacie Państwo zapisów o dalszym funkcjonowaniu elektrowni mieszczących się w tym samym punkcie umowy? O brzmieniu: W roku 2029 dokonana zostanie analiza możliwości dalszego funkcjonowania elektrowni. Pragnę nadmienić, że mieszkańcy regionu, samorządowcy wspierający apel do rządu w tej sprawie, a także pracownicy Elektrowni Rybnik oczekują jednoznacznej odpowiedzi tak/nie na powyższe pytania.
Poseł Piecha wyraża zaniepokojenie powtarzającymi się awariami systemów zabezpieczeń na przejazdach kolejowych, szczególnie na przykładzie Rybnika, gdzie pociągi przejechały przez przejazd z podniesionymi rogatkami, co stwarza zagrożenie dla pieszych i kierowców. Pyta ministra o analizę tych awarii, statystyki, plany poprawy bezpieczeństwa oraz nadzór nad przejazdami w pobliżu szkół.
Poseł Piecha interweniuje w sprawie uciążliwości związanych z eksploatacją hałdy pogórniczej w Radlinie, które zagrażają zdrowiu mieszkańców i środowisku. Pyta o zgodność działań spółek z decyzjami środowiskowymi, planowane kroki naprawcze oraz ewentualne rekompensaty dla mieszkańców.
Poseł pyta, czy bloki węglowe Elektrowni Rybnik zostaną zgłoszone do aukcji rynku mocy na lata 2027 i 2028, biorąc pod uwagę umowę społeczną, która przewiduje funkcjonowanie elektrowni do 2030 roku i zgodę KE na rynek mocy do 2028. Poseł oczekuje jednoznacznej odpowiedzi.
Posłowie wyrażają zaniepokojenie planami prywatnego podmiotu dotyczącymi badania złóż molibdenowo-wolframowo-miedziowych i potencjalnej budowy kopalni w powiecie myszkowskim, wskazując na zagrożenie dla Głównego Zbiornika Wód Podziemnych nr 327 i środowiska. Pytają ministerstwo o zgodność inwestycji z regulacjami unijnymi, rozważenie niewydania zgody na odwierty badawcze oraz kolizję z ochroną zasobów przyrodniczych.
Poseł Bolesław Piecha kwestionuje interpretację, zgodnie z którą nauczyciel na urlopie dla poratowania zdrowia nie może pobierać diety radnego, uważając ją za krzywdzącą. Pyta, czy nauczyciel na urlopie zdrowotnym może być radnym i pobierać dietę, oraz w jakim zakresie jest to możliwe.
Przedstawiony dokument to sprawozdanie Komisji do Spraw Energii, Klimatu i Aktywów Państwowych oraz Komisji do Spraw Deregulacji dotyczące uchwały Senatu w sprawie ustawy o zmianie ustawy Prawo energetyczne oraz niektórych innych ustaw. Komisje po rozpatrzeniu uchwały Senatu wnoszą o przyjęcie przez Sejm poprawek zawartych w druku. Sprawozdanie wskazuje również, które poprawki powinny być głosowane łącznie. Celem ustawy jest prawdopodobnie zmiana regulacji w sektorze energetycznym.
Projekt ustawy dotyczy zmian w składach osobowych komisji sejmowych. Na podstawie art. 20 ust. 1 i art. 137 ust. 4 Regulaminu Sejmu, Prezydium Sejmu wnioskuje o odwołanie i powołanie posłów do różnych komisji, takich jak Komisja Administracji i Spraw Wewnętrznych, Komisja do Spraw Energii, Klimatu i Aktywów Państwowych, Komisja Finansów Publicznych, Komisja Zdrowia, Komisja Nadzwyczajna do spraw ochrony zwierząt, Komisja Nadzwyczajna do spraw zmian w kodyfikacjach oraz Komisja do Spraw Służb Specjalnych. Celem tych zmian jest dostosowanie składów komisji do bieżących potrzeb i zapewnienie efektywnej pracy parlamentarnej. Zmiany personalne mają umożliwić lepsze reprezentowanie różnych opcji politycznych w pracach legislacyjnych.
Projekt ustawy dotyczy zmiany ustawy o dotacji przeznaczonej dla niektórych podmiotów. Komisja do Spraw Energii, Klimatu i Aktywów Państwowych po rozpatrzeniu projektu ustawy na posiedzeniu wnosi o jego uchwalenie przez Sejm bez poprawek. Oznacza to, że pierwotna propozycja zmian w zakresie dotacji nie uległa modyfikacji na etapie prac komisyjnych. Celem jest prawdopodobnie doprecyzowanie lub usprawnienie mechanizmów dotacyjnych dla określonych podmiotów.
Projekt ustawy ma na celu zwiększenie limitów finansowania w latach 2026 i 2027 dla kilku podmiotów, w tym Spółki Restrukturyzacji Kopalń S.A. (szczególnie dla Pompowni Bolko), Kopalni Siarki „Machów” S.A. w likwidacji, Kopalni Soli Bochnia Sp. z o.o. i Agencji Rozwoju Przemysłu S.A. Podwyższenie limitów jest uzasadnione wzrostem kosztów energii, wynagrodzeń oraz potrzebą realizacji zaplanowanych prac likwidacyjnych i zabezpieczających, takich jak zmiana systemu odwadniania Pompowni Bolko i zabezpieczenie wyrobisk. Zmiany te mają zapobiec katastrofom ekologicznym i inżynierskim, utracie dziedzictwa kulturowego oraz zagrożeniu bezpieczeństwa mieszkańców. Finansowanie ma pochodzić z budżetu państwa w ramach istniejącego limitu wydatków Ministerstwa Energii.
Projekt ustawy o zmianie ustawy o funkcjonowaniu górnictwa węgla kamiennego ma na celu dostosowanie przepisów do aktualnej sytuacji sektora górniczego, w tym procesów restrukturyzacji i likwidacji kopalń. Wprowadza mechanizmy wsparcia dla przedsiębiorstw górniczych, reguluje kwestie finansowania likwidacji kopalń, zabezpieczania przed zagrożeniami i naprawiania szkód górniczych. Ponadto, ustawa przewiduje zmiany w zakresie uprawnień pracowniczych, w tym urlopów górniczych i odpraw, a także zasady nieodpłatnego przekazywania majątku przedsiębiorstw górniczych. Celem jest również usprawnienie procesów restrukturyzacyjnych i likwidacyjnych oraz zapewnienie ochrony środowiska i bezpieczeństwa.