Interpelacja nr 20143

Interpelacja w sprawie zmian w celu poprawy bezpieczeństwa na przejazdach kolejowych

Adresat: minister infrastruktury

Data wpływu: 2026-09-29

Treść interpelacji

Szanowny Panie Ministrze,

w ostatnich latach transport kolejowy staje się coraz bardziej popularny, a przewoźnicy biją rekordy w liczbach przewiezionych pasażerów i pasażerek. Aby utrzymać ten trend, konieczne jest zapewnienie bezpieczeństwa przejazdów kolejowych. Jednak ostatnia tragiczna seria wypadków na przejazdach kolejowych, a w szczególności katastrofa w Sokolnikach, mogą poważnie obniżyć zaufanie do kolei. Niezbędna jest kompleksowa i zdecydowana nowelizacja przepisów.

W środę, 9 września 2026 r. w Sokolnikach Suchych koło Przysuchy, na przejeździe kolejowym kategorii C, doszło do zderzenia pociągu PKP Intercity z betoniarką, w wyniku czego skład zestawiony z lokomotywy i sześciu wagonów wykoleił się. Cztery osoby zostały ciężko ranne, wśród nich jest kierowca ciężarówki i maszynista. Jedna z pasażerek znajdująca się w pierwszym wagonie zmarła. To pierwsze śmiertelne, ale piąte w ciągu dwóch tygodni zderzenie wywołane wjazdem pojazdu na przejazd kolejowy w czasie, gdy świeciło się już czerwone światło. Przerażające nagrania z tych wypadków napawają grozą nie tylko ekspertki i ekspertów kolejowych, ale także pasażerów i pasażerki podróżujących na co dzień koleją.

Choć liczba wypadków na przejazdach kolejowo-drogowych z pojazdami drogowymi stopniowo maleje w ostatnich latach, to wzrost liczby zdarzeń z pojazdami ciężarowymi prowadzonymi przez kierowców zawodowych jest widoczny i odstrasza od wyboru transportu kolejowego.

W reakcji na katastrofę w Sokolnikach i poprzedzającą ją serię podobnych wypadków ministerstwo ogłosiło ekspresowe prace nad zaostrzeniem kar za wjazd na przejazd kolejowy na czerwonym świetle. Obecnie za wjazd na tory, gdy zapory są opuszczone albo w trakcie ich opuszczania lub podnoszenia bądź, gdy za torami nie ma miejsca do kontynuowania jazdy, kierowcom grozi mandat w wysokości 2000 zł (w przypadku recydywy 4000 zł) oraz 15 punktów karnych. Według nowych przepisów ten czyn miałby być karany utratą prawa jazdy na trzy miesiące. Wzrosnąć miałyby też kary za przestępstwa w komunikacji.

To słuszne rozwiązania, jednak eksperci i ekspertki wskazują, że potrzebne są dużo bardziej kompleksowe zmiany. Najważniejsza, której wprowadzenie jest kluczowe dla poprawy bezpieczeństwa, to poprawa skuteczności egzekucji kar za wjazd na przejazd na czerwonym świetle. Karniści i karnistki od dawna wskazują, że to nieuchronność kary, a nie jej wysokość, odstrasza od popełnienia czynu zabronionego. Tymczasem aktualny system jest skomplikowany, archaiczny i niewydolny – umożliwia uniknięcie mandatu przez wskazanie np. fikcyjnego kierującego zza granicy. Ta patologia, dotycząca wielu przestępstw i wykroczeń drogowych, powoduje bezkarność sprawców. System „Red Light“ działający niestety tylko na kilkunastu przejazdach w Polsce jest dowodem na skuteczność automatyzacji egzekucji.

Możliwości kontroli przez Policję są ograniczone – liczba wakatów w całej Polsce wynosi blisko 20 tys. funkcjonariuszy – niemożliwa więc jest fizyczna kontrola ponad 12 tysięcy przejazdów kolejowych w Polsce. Podnoszenie kar bez poprawy ich egzekucji nie przyniesie pożądanych efektów.

W związku z powyższym zwracam się do ministerstwa z następującymi pytaniami:

1. Czy rząd planuje wykonać zalecenie Najwyższej Izby Kontroli, która już 10 lat temu rekomendowała pełną integrację i połączenie bazy CEPiK z bazą SEWiK, aby stworzyć spójny system informacyjny do analizy bezpieczeństwa ruchu drogowego? Kiedy to nastąpi? 2. Jakie zmiany ministerstwo zamierza wprowadzić, aby zwiększyć egzekwowalność kar za łamanie przepisów PoRD? 3. Kiedy ministerstwo planuje przedłożyć do Sejmu gotowy projekt ustawy? 4. Z jakimi organizacjami społecznymi będzie on konsultowany podczas prac rządowych? 5. Czy analogiczne kary do tych za wjazd na czerwonym świetle będą dotyczyły wjazdu bez zatrzymania się przy znaku stop?

Z poważaniem Franciszek Sterczewski

Inne interpelacje: Franciszek Sterczewski

Wszystkie interpelacje

Czym jest interpelacja? · Najnowsze interpelacje · Tematy interpelacji