Interpelacja w sprawie centralnego rejestru umów

Szanowny Panie Ministrze!

W oparciu o badanie kondycji gospodarstw domowych, które zostało przeprowadzone przez Instytut Rozwoju Gospodarczego SGH w III kwartale 2023 roku, chciałabym zwrócić Pana uwagę na istotność jawności umów sektora finansów publicznych.

Na postawione przez badaczy pytanie: „Czy faktury, umowy zawierane przez jednostki publiczne, ministerstwa, urzędy, samorządy powinny być jawne dla obywateli?” aż 82,2% respondentów odpowiedziało twierdząco. Współcześnie jawność w sposób efektywny można realizować za pomocą rozwiązań informatycznych, łatwych w obsłudze dla przeciętnego obywatela. Takim narzędziem jest z pewnością centralny rejestr umów (CRU). Jego implementacja w Polsce niosłaby ze sobą wiele korzyści zarówno dla administracji publicznej, biznesu, jak i obywateli.

Oto kilka z nich:

Niestety, jawność umów sektora publicznego nie jest obligatoryjna, a data wprowadzenia centralnego rejestru umów była przekładana już kilkakrotnie. Przesuwanie wdrożenia CRU oraz brak transparentności, jak przebiegają prace (specjalnego zespołu powołanego przez ministra finansów dnia 6.10.2023 r.) nad jego implementacją, generują niepotrzebny chaos wśród samorządowców. Nie wiedzą oni, czego się spodziewać, i kwestionują, czy ich urzędy poradzą sobie (pod względem teleinformatycznym) z obsługą rejestru umów, ponieważ mogą być do tego nieprzystosowane.

Mimo to wiele samorządów z własnej inicjatywy zdecydowało się na uruchomienie przejrzystych i łatwych w obsłudze rejestrów umów. Udostępniają one dane w zakresie, jaki uznały za stosowne, wykorzystując do tego dedykowane strony lub Biuletyn Informacji Publicznej. Jak wynika z badania pilotażowego przeprowadzonego przez Instytut Finansów Publicznych, 39 z 66 miast na prawach powiatu prowadzi rejestr umów.

Biorąc pod uwagę powyższe, zwracam się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania: