Interpelacja w sprawie równouprawnienia i dowartościowania ojcostwa w polityce rodzinnej państwa
Data wpływu: 2025-05-22
Co to jest interpelacja? To formalne pytanie posła do organu władzy (np. ministra) w konkretnej sprawie publicznej.
Przeglądaj też tematy interpelacji, profile posłów i druki sejmowe.
Poseł Marcin Józefaciuk zwraca uwagę na brak równouprawnienia ojcostwa w polityce rodzinnej państwa i pyta o działania ministerstwa mające na celu wzmocnienie roli ojca w życiu rodziny. Interpelacja kwestionuje obecne praktyki i domaga się konkretnych kroków w celu wsparcia ojców i zwalczania stereotypów.
HTML źródłowy dostępny także bez JavaScript
Interpelacja w sprawie równouprawnienia i dowartościowania ojcostwa w polityce rodzinnej państwa Interpelacja nr 9948 do ministra rodziny, pracy i polityki społecznej w sprawie równouprawnienia i dowartościowania ojcostwa w polityce rodzinnej państwa Zgłaszający: Marcin Józefaciuk Data wpływu: 22-05-2025 Szanowna Pani Minister, macierzyństwo od lat zajmuje ważne i pozytywne miejsce w polskiej kulturze, polityce i systemie wsparcia społecznego. Jednak ojcostwo – mimo rosnącego zaangażowania wielu mężczyzn w życie dzieci – nadal nie cieszy się równym prestiżem i uznaniem społecznym .
Zaangażowani ojcowie wciąż mierzą się z przeszkodami – od stereotypowego postrzegania w instytucjach, przez brak adekwatnego wsparcia systemowego, aż po utrudnienia w sytuacjach konfliktu rodzicielskiego. W przestrzeni publicznej, a często również w szkołach, przychodniach czy sądach, ojciec bywa traktowany jako rodzic drugiej kategorii , a jego rola bywa deprecjonowana lub marginalizowana. Szczególnie dramatyczne są sytuacje po rozstaniach – nadal zdarza się, że sądy rodzinne automatycznie powierzają pieczę matce, ograniczając kontakt dziecka z ojcem do symbolicznego minimum.
Zjawisko alienacji rodzicielskiej oraz trudności w egzekucji kontaktów i alimentów pozostają problemem społecznym o dużej skali. W dobie dyskusji o równości szans i nowoczesnym modelu rodziny państwo powinno aktywnie wspierać także mężczyzn w roli ojców , a polityki publiczne nie powinny utrwalać uprzedzeń i różnic systemowych. W związku z powyższym proszę Panią Minister o odpowiedź na następujące pytania: Czy ministerstwo rozważa zmianę nazwy „zasiłek macierzyński” na „zasiłek rodzicielski” w celu podkreślenia równości obu płci w opiece nad dzieckiem i odformalizowania podziału ról rodzicielskich?
Czy resort planuje działania na rzecz aktywizacji ojców w korzystaniu z urlopów ojcowskich i rodzicielskich, z uwzględnieniem barier społecznych, finansowych oraz zawodowych (np. samozatrudnienie, działalność gospodarcza)? Czy ministerstwo analizuje przyczyny bardzo niskiego poziomu wykorzystania urlopu ojcowskiego w Polsce – i czy planowane są kampanie edukacyjne pokazujące ojcostwo jako pełnoprawną i ważną rolę społeczną? Czy resort planuje przygotowanie raportu o sytuacji ojców w Polsce obejmującego korzystanie z uprawnień rodzicielskich, sytuację po rozwodach, skalę alienacji rodzicielskiej oraz przeszkody w kontaktach z dziećmi?
Czy ministerstwo współpracuje z Ministerstwem Sprawiedliwości w celu przeanalizowania praktyk orzeczniczych sądów rodzinnych, w tym częstotliwości powierzania opieki wyłącznej ojcom i stopnia realizacji zasady dobra dziecka przy podziale opieki? Czy resort planuje działania mające na celu ujednolicenie praktyk w przychodniach, szkołach i urzędach, tak aby ojcowie byli traktowani na równi z matkami jako pełnoprawni opiekunowie – również w zakresie informacji, podpisów, zgód i obecności?
Czy ministerstwo podejmie działania na rzecz szkolenia pracowników instytucji publicznych (szkoły, OPS, ZUS, przychodnie) w zakresie przeciwdziałania stereotypom dotyczącym ról ojcowskich? Czy resort analizuje sytuację przedsiębiorców i osób prowadzących jednoosobową działalność gospodarczą w kontekście realnych barier w korzystaniu z urlopu ojcowskiego lub rodzicielskiego? Czy możliwe jest rozszerzenie wsparcia dla tej grupy?
Czy ministerstwo planuje działania na rzecz podniesienia wartości zasiłków rodzicielskich do 100% podstawy wymiaru, co mogłoby ograniczyć wpływ nierówności płacowych na decyzje rodzinne w zakresie podziału opieki nad dzieckiem? Czy rozważana jest zmiana ustawowa umożliwiająca równoważne traktowanie przez sądy obojga rodziców w postępowaniach o opiekę nad dziećmi – z zaleceniem dążenia do opieki naprzemiennej tam, gdzie jest to w interesie dziecka? Czy resort analizuje skalę niealimentacji ze strony matek – a nie tylko ojców – oraz podejmuje działania w celu zagwarantowania pełnego egzekwowania zobowiązań alimentacyjnych bez względu na płeć?
Czy ministerstwo planuje kampanię promującą pozytywny wizerunek ojcostwa – w mediach, szkołach, placówkach ochrony zdrowia i instytucjach publicznych – analogiczną do kampanii na rzecz aktywnego macierzyństwa? Czy planowane jest podjęcie współpracy z parlamentarzystami będącymi ojcami oraz organizacjami pozarządowymi w celu promocji dobrych praktyk i osobistych świadectw zaangażowanego ojcostwa? Czy resort planuje objęcie alienacji rodzicielskiej osobną kategorią w dokumentach strategicznych dotyczących polityki rodzinnej lub przeciwdziałania przemocy psychicznej w relacjach rodzicielskich?
Poseł Marcin Józefaciuk pyta ministra kultury o standardy ochrony małoletnich w programach rozrywkowych, szczególnie po emisji emocjonalnej reakcji dziecka w programie "Mam Talent!". Wyraża zaniepokojenie adekwatnością regulacji i brakiem jasnych standardów dotyczących udziału dzieci w programach o wysokiej presji.
Poseł Marcin Józefaciuk pyta ministra spraw wewnętrznych i administracji o adekwatność reakcji państwa w kontekście użycia broni palnej w Ostrowi Mazowieckiej, gdzie podczas ucieczki ze szpitala zginął konwojowany mężczyzna. Interpelacja ma na celu ocenę obowiązujących procedur i przepisów dotyczących użycia broni, a także ewentualną potrzebę zmian systemowych.
Poseł Marcin Józefaciuk wyraża wątpliwości co do efektywności, przejrzystości i wpływu programu "Kompas Młodego Obywatela" na system oświaty, kwestionując wybór podmiotów zewnętrznych jako głównych beneficjentów zamiast bezpośredniego wsparcia szkół. Pyta o wskaźniki efektywności, kryteria wyboru projektów oraz równość dostępu do programu dla różnych regionów Polski.
Interpelacja dotyczy zmian w dostępie do opieki zdrowotnej dla obywateli Ukrainy ze statusem UKR, które doprowadziły do utraty możliwości korzystania ze świadczeń finansowanych przez NFZ dla osób, które nie mogą podjąć pracy z powodu ciężkiej choroby. Poseł pyta o analizę sytuacji pacjentów z chorobami przewlekłymi i rozważane rozwiązania systemowe, które zapewnią im dostęp do opieki zdrowotnej.
Przedmiotem dokumentu jest dodatkowe sprawozdanie Komisji Nadzwyczajnej do spraw zmian w kodyfikacjach dotyczące rządowego projektu ustawy o zmianie Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego oraz niektórych innych ustaw. Sejm skierował projekt ponownie do Komisji w celu rozpatrzenia wniosków i poprawek zgłoszonych w drugim czytaniu. Komisja wnosi o odrzucenie projektu ustawy, jednakże zaproponowano konkretne poprawki do artykułów 5 i 7, które Komisja przyjęła. Dotyczą one m.in. brzmienia informacji o pouczeniu o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń oraz daty wejścia ustawy w życie.
Autopoprawka dotyczy zmiany w składzie osobowym Komisji Nadzwyczajnej Sejmu, która ma zajmować się projektami ustaw dotyczącymi statusu osoby najbliższej w związku i umowy o wspólnym pożyciu. Konkretnie, autopoprawka zastępuje kandydaturę Elżbiety Burkiewicz z Centrum kandydaturą Barbary Oliwieckiej również z Centrum. Zmiana wynika z korekty zgłoszenia kandydata przez Przewodniczącego Klubu Parlamentarnego Centrum. Celem jest zapewnienie właściwego składu komisji zajmującej się omawianą tematyką.
Projekt dotyczy powołania Komisji Nadzwyczajnej w Sejmie RP. Komisja ta ma za zadanie rozpatrzenie projektów ustaw dotyczących statusu osoby najbliższej w związku oraz umowy o wspólnym pożyciu. Wniosek o powołanie komisji został przedstawiony przez Prezydium Sejmu po zasięgnięciu opinii Konwentu Seniorów, zgodnie z Regulaminem Sejmu. Dokument zawiera listę posłów wybranych do składu osobowego tej komisji, z podziałem na przynależność partyjną.
Uchwała Senatu wprowadza poprawkę do ustawy o zmianie ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych, mającą na celu zrównanie uprawnień osób po egzaminie komorniczym lub powołanych na komornika z osobami po innych egzaminach prawniczych (adwokaci, radcy prawni, notariusze) w zakresie zatrudnienia jako starszy asystent sędziego i zwolnienia z odbywania stażu asystenckiego. Senat argumentuje, że osoby te posiadają kwalifikacje adekwatne do pełnienia funkcji starszego asystenta sędziego ze względu na program aplikacji komorniczej obejmujący szeroki zakres prawa. Poprawka ma na celu zapewnienie równych szans i uwzględnienie doświadczenia zdobytego w zawodzie komornika.
Dokument stanowi informację Rady Ministrów o realizacji w roku 2024 ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej z dnia 9 czerwca 2011 r. Został przekazany Marszałkowi Sejmu przez Prezesa Rady Ministrów. Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej został upoważniony do prezentowania stanowiska Rządu w tej sprawie w parlamencie. Dokument ten służy raportowaniu i ocenie efektywności istniejących przepisów dotyczących wsparcia rodziny i pieczy zastępczej. Celem jest monitorowanie i potencjalna modyfikacja polityki w tym obszarze.