Interpelacja w sprawie zapewnienia rzetelności i dostępności egzaminów klasyfikacyjnych dla uczniów spełniających obowiązek szkolny lub obowiązek nauki poza szkołą

Szanowna Pani Minister,

w maju 2026 r. Ministerstwo Edukacji Narodowej skierowało do konsultacji publicznych i uzgodnień projekt rozporządzenia zmieniającego rozporządzenie w sprawie oceniania, klasyfikowania i promowania uczniów i słuchaczy w szkołach publicznych, ujęty w wykazie prac legislacyjnych pod numerem 117.

Projektowany § 17a przewiduje, że egzaminy klasyfikacyjne, egzaminy poprawkowe oraz sprawdziany wiadomości i umiejętności mają być przeprowadzane wyłącznie w szkole, do której uczeń został zapisany, w bezpośredniej obecności komisji i bez możliwości wykorzystania środków komunikacji elektronicznej.

Nie ulega wątpliwości, że egzaminy klasyfikacyjne powinny w sposób rzetelny sprawdzać rzeczywistą wiedzę i umiejętności ucznia. W przypadku egzaminów przeprowadzanych zdalnie konieczne jest przeciwdziałanie korzystaniu z pomocy osób trzecich, niedozwolonych materiałów, dodatkowych urządzeń, wyszukiwarek internetowych oraz narzędzi wykorzystujących sztuczną inteligencję. Państwo powinno zapewnić porównywalność warunków egzaminowania oraz wiarygodność ocen zamieszczanych na świadectwach.

Jednocześnie całkowite wyłączenie możliwości przeprowadzania egzaminów zdalnych może szczególnie dotknąć uczniów z niepełnosprawnościami, chorobami przewlekłymi, zaburzeniami lękowymi i innymi problemami zdrowia psychicznego, jak również uczniów zamieszkujących w miejscach wykluczonych komunikacyjnie. W przypadku części z nich egzamin zdalny może nie być kwestią wygody, lecz warunkiem rzeczywistego dostępu do edukacji.

Zagadnienie to było także przedmiotem wymiany korespondencji z Ministerstwem Cyfryzacji (pismo z 23 lipca 2026 r., znak BM.WDS.050.2.2026, wraz z opinią Centrum Rozwoju Kompetencji Cyfrowych). Z dokumentu wynika, że Ministerstwo Cyfryzacji nie zgłosiło uwag do projektu w toku uzgodnień międzyresortowych. Jednocześnie Centrum Rozwoju Kompetencji Cyfrowych uznało za zasadne ponowne przeanalizowanie proporcjonalności całkowitego wyłączenia egzaminów zdalnych.

W opinii wskazano możliwe zabezpieczenia techniczne i organizacyjne, w tym wieloetapową weryfikację tożsamości ucznia, stały monitoring obrazu i dźwięku, kontrolę stanowiska egzaminacyjnego, udostępnianie ekranu, rejestrowanie przebiegu egzaminu i zdarzeń teleinformatycznych, elektroniczny protokół oraz możliwość kontroli ex post przez kuratorium oświaty. Zwrócono również uwagę na konieczność zapewnienia bezpieczeństwa danych osobowych oraz dostępności systemu dla osób z niepełnosprawnościami.

W związku z powyższym zwracam się do Pani Minister z następującymi pytaniami:

Proszę o przedstawienie żądanych danych liczbowych w podziale na poszczególne lata szkolne, a w miarę możliwości również w formie edytowalnych tabel. W przypadku braku danych proszę o jednoznaczne wskazanie, których informacji MEN nie gromadzi, oraz wyjaśnienie, na jakiej podstawie dokonano wówczas oceny skutków projektowanej regulacji.

Z poważaniem