Interpelacja w sprawie planowanych zmian dotyczących organizacji egzaminów klasyfikacyjnych uczniów spełniających obowiązek szkolny poza szkołą (edukacja domowa)

Szanowna Pani Minister,

w związku z projektowanymi zmianami rozporządzenia Ministra Edukacji dotyczącymi przeprowadzania egzaminów klasyfikacyjnych uczniów spełniających obowiązek szkolny poza szkołą, przewidującymi obowiązek ich organizowania wyłącznie w formie stacjonarnej, zwracam się z prośbą o przedstawienie wyjaśnień dotyczących zasadności oraz skutków planowanych regulacji.

Edukacja domowa jest przewidzianą w polskim systemie oświaty formą realizacji obowiązku szkolnego, z której korzystają tysiące rodzin. W ostatnich latach część szkół prowadzących edukację domową wypracowała rozwiązania umożliwiające przeprowadzanie egzaminów klasyfikacyjnych z wykorzystaniem metod i technik porozumiewania się na odległość. Rozwiązania te pozwalały zachować wysoki poziom organizacji egzaminów, jednocześnie zwiększając ich dostępność dla uczniów i rodzin znajdujących się w szczególnej sytuacji życiowej.

Dla wielu uczniów edukacja domowa stanowi odpowiedź na problemy zdrowotne, trudności adaptacyjne, doświadczenia kryzysów psychicznych, zaburzenia lękowe, niepełnosprawność lub inne szczególne potrzeby edukacyjne. Obowiązek stacjonarnego przystępowania do wszystkich egzaminów klasyfikacyjnych może w praktyce ograniczyć dostępność tej formy edukacji oraz zwiększyć obciążenia organizacyjne i finansowe rodzin, zwłaszcza wielodzietnych oraz mieszkających w znacznej odległości od szkół prowadzących edukację domową.

Planowane zmiany mogą również wpłynąć na sytuację zawodową nauczycieli. Egzaminy przeprowadzane zdalnie umożliwiły części nauczycieli z niepełnosprawnościami oraz przewlekłymi ograniczeniami zdrowotnymi kontynuowanie aktywności zawodowej i wykorzystanie posiadanych kwalifikacji. Ograniczenie tej możliwości może prowadzić do niezamierzonego wykluczenia zawodowego osób, których udział w pracy szkoły był możliwy właśnie dzięki wykorzystaniu nowoczesnych technologii.

Wątpliwości budzi również spójność projektowanych rozwiązań z kierunkiem polityki państwa w zakresie cyfryzacji edukacji. Z jednej strony podejmowane są działania na rzecz rozwoju kompetencji cyfrowych uczniów i nauczycieli oraz finansowane są nowoczesne pracownie sztucznej inteligencji, z drugiej natomiast ograniczana jest możliwość wykorzystywania technologii zdalnych w procesie egzaminowania uczniów edukacji domowej, mimo że rozwiązanie to funkcjonowało w części szkół przez kilka lat.

W związku z powyższym zwracam się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

Z poważaniem