Interpelacja w sprawie zasad ustalania wysokości dofinansowania w ramach programu "Pracownie Kompas Jutra"

Szanowna Pani Minister,

zwracam się z interpelacją w sprawie zasad podziału środków w ramach rządowego programu „Pracownie Kompas Jutra“, w szczególności przyjętego sposobu określania wysokości wsparcia dla poszczególnych placówek oświatowych.

Z informacji dotyczących programu wynika, że wysokość dofinansowania została określona na jednolitym poziomie 30 000 zł na placówkę, niezależnie od liczby uczniów, liczby oddziałów, wielkości szkoły czy skali zapotrzebowania na wyposażenie pracowni.

Przyjęcie jednolitej kwoty dla wszystkich szkół budzi istotne wątpliwości z punktu widzenia efektywności wydatkowania środków publicznych oraz realizacji deklarowanego przez ministerstwo celu, jakim jest zapewnienie uczniom równych szans edukacyjnych.

Nie sposób bowiem uznać, że potrzeby szkoły liczącej kilkudziesięciu uczniów są tożsame z potrzebami placówki, do której uczęszcza kilkuset lub nawet około tysiąca uczniów. Różnica ta ma szczególne znaczenie w przypadku pracowni wykorzystywanych podczas zajęć praktycznych, technicznych czy przyrodniczych, gdzie wyposażenie musi być dostępne dla kolejnych grup uczniów i oddziałów.

W konsekwencji identyczna kwota nominalnego wsparcia może w rzeczywistości oznaczać zupełnie inny poziom wsparcia przypadającego na jednego ucznia. W przypadku mniejszej szkoły może pozwolić na istotne unowocześnienie pracowni, natomiast w dużej placówce może pokryć jedynie niewielką część niezbędnych wydatków.

Powstaje zatem pytanie, czy zastosowanie jednolitego mechanizmu finansowania rzeczywiście prowadzi do wyrównywania szans edukacyjnych, czy też w niektórych przypadkach powoduje pogłębienie dysproporcji między szkołami o różnej wielkości.

Szczególnego wyjaśnienia wymaga przy tym sama przyczyna przyjęcia jednolitego wskaźnika finansowania. O ile określenie jednej kwoty dla każdej placówki może upraszczać procedurę programu, o tyle takie rozwiązanie powinno być poprzedzone analizą rzeczywistych kosztów wyposażenia pracowni oraz zróżnicowania potrzeb szkół.

W związku z powyższym zwracam się do Pani Minister z następującymi pytaniami:

1. Jakie były przyczyny przyjęcia w programie „Pracownie Kompas Jutra“ jednolitej kwoty dofinansowania w wysokości 30 000 zł na placówkę, niezależnie od liczby uczniów i oddziałów?

2. Na podstawie jakich analiz, danych lub wyliczeń ustalono wysokość tej kwoty? Proszę o wskazanie, czy przed ustaleniem zasad programu przeprowadzono analizę kosztów wyposażenia pracowni w szkołach o różnej liczbie uczniów.

3. Czy Ministerstwo Edukacji Narodowej analizowało wysokość dofinansowania w przeliczeniu na jednego ucznia w zależności od wielkości szkoły? Jeżeli tak, proszę o przedstawienie wyników takiej analizy.

4. Czy przy projektowaniu programu rozważano zastosowanie mechanizmu różnicującego wysokość wsparcia w zależności od liczby uczniów, liczby oddziałów lub innych obiektywnych kryteriów określających skalę potrzeb placówki? Jeżeli tak, jakie rozwiązania były analizowane i z jakich powodów od nich odstąpiono?

5. Czy ministerstwo dostrzega problem, że przyznanie tej samej kwoty placówkom o znacząco różnej liczbie uczniów może prowadzić do istotnych różnic w rzeczywistym poziomie wsparcia przypadającego na ucznia?

6. Czy resort przeprowadził analizę, na ile kwota 30 000 zł pozwala na kompleksowe wyposażenie pracowni w szkołach różnej wielkości, w szczególności w placówkach liczących kilkuset uczniów?

7. Czy ministerstwo rozważa wprowadzenie w kolejnych naborach mechanizmu skalowania wysokości dofinansowania, uwzględniającego liczbę uczniów lub inne mierzalne parametry określające potrzeby szkoły?

8. Czy jest dopuszczane rozwiązanie, w którym większe szkoły mogłyby ubiegać się o więcej niż jedną kwotę bazową, jeżeli uzasadnia to liczba uczniów, liczba oddziałów oraz konieczność utworzenia lub wyposażenia większej liczby pracowni?

9. Czy ministerstwo ma dane pozwalające określić, ile szkół uczestniczących w programie stanowią placówki małe, średnie i duże oraz jak przedstawia się liczba uczniów objętych wsparciem w poszczególnych kategoriach szkół?

10. Czy przedmiotowy mechanizm będzie podlegał ewaluacji po zakończeniu programu, a jeżeli tak – czy jednym z kryteriów oceny będzie adekwatność wysokości dofinansowania do liczby uczniów i rzeczywistych potrzeb poszczególnych placówek?

11. Czy ministerstwo przewiduje możliwość modyfikacji zasad programu w taki sposób, aby środki publiczne były rozdysponowywane z uwzględnieniem zasady proporcjonalności oraz rzeczywistej skali potrzeb edukacyjnych poszczególnych szkół?

Proszę o szczegółowe odniesienie się do przedstawionych kwestii, a w szczególności o wyjaśnienie merytorycznych, finansowych i organizacyjnych przesłanek, które zdecydowały o przyjęciu jednolitego poziomu dofinansowania w wysokości 30 000 zł na każdą placówkę.

Z poważaniem

Paweł Papke Poseł na Sejm RP