Polityka energetyczna: interpelacje poselskie

**Polityka energetyczna w Sejmie: między niepewnością prawno-gospodarczą a presją na transformację**

Głównym wyzwaniem dla polskiej polityki energetycznej w obecnej kadencji jest **zagrożenie destabilizacji sektora górniczo-energetycznego**, zwłaszcza w kontekście opóźnień w procesie zatwierdzania przez Komisję Europejską **umowy społecznej dla górnictwa węgla kamiennego** (notyfikowanej w 2022 r.). Dokumentacja sejmowa, w tym interpelacja posłanki Gabrieli Lenartowicz (nr 19388 z 24.08.2026), wskazuje na **systemowe ryzyko prawne i gospodarcze** dla branży, której przyszłość zależy od harmonogramu decyzji KE oraz zgodności polskiego prawa z wymogami unijnymi. Brak jasności w tym zakresie podważa inwestycje w modernizację kopalń, a także planowane etapy wyjścia z węgla, co może prowadzić do **niespójności strategii energetycznej** między celami klimatycznymi a realiami rynkowymi.

Propozycje zmian, choć nie są jeszcze sformalizowane w projektach ustaw, koncentrują się na **dwóch płaszczyznach**: po pierwsze, na **przyspieszeniu dialogu z KE** w celu usunięcia blokad prawnych (np. spory dotyczące zasad zamykania kopalń czy wsparcia dla pracowników), a po drugie, na **wzmocnieniu mechanizmów stabilizacyjnych** dla sektora, takich jak gwarancje dla inwestorów czy elastyczne modele przejściowe. W dyskusji sejmowej pojawiają się także głosy o konieczności **rewizji strategii energetycznej**, by uwzględnić ryzyko przedłużenia zależności od węgla z powodu opóźnień w rozwoju OZE czy problemów z dostępnością surowców krytycznych (np. lit, kobalt). Posłowie podkreślają, że bez jasnych sygnałów z Brukseli **polityka klimatyczna może stać się ofiarą nieprzewidywalności regulacyjnej**, co zagraża zarówno bezpieczeństwu energetycznemu, jak i wiarygodności Polski jako partnera unijnego.

Obawy poselskie skupiają się przede wszystkim na **trzech aspektach**: (1) **konsekwencjach ekonomicznych** dla regionów górniczych (np. Śląsk, Małopolska), gdzie zatrudnienie i dochody lokalne są ściśle powiązane z sektorem węglowym; (2) **ryzyku prawno-karnych** związanych z ewentualnym niezgodnym z prawem UE przedłużaniem działalności kopalń, co może wiązać się z kosztownymi sankcjami lub blokadami unijnymi; oraz (3) **braku spójności między polityką klimatyczną a praktyką**, gdy opóźnienia w transformacji energetycznej mogą prowadzić do **niespełnienia celów redukcji emisji** do 2030 r. Posłowie domagają się nie tylko konkretnych działań dyplomatycznych, ale także **transparentnego planu awaryjnego** na wypadek przedłużenia się negocjacji z KE, obejmującego m.in. alternatywne źródła finansowania dla górnictwa czy programy reskillingu dla pracowników. W tle tych dyskusji widoczna jest także **konflikt interesów między celami proklimatycznymi a obawami przed socjalnym i gospodarczym chaosem** w regionach zależnych od węgla.