Interpelacja w sprawie likwidacji szkół w małych miejscowościach i wsiach
Data wpływu: 2025-03-13
Co to jest interpelacja? To formalne pytanie posła do organu władzy (np. ministra) w konkretnej sprawie publicznej.
Przeglądaj też tematy interpelacji, profile posłów i druki sejmowe.
Posłanka Bożena Lisowska interpeluje w sprawie likwidacji szkół w małych miejscowościach i wsiach, zwracając uwagę na trudną sytuację demograficzną i finansową samorządów. Pyta o postęp prac legislacyjnych wspierających małe szkoły oraz o możliwość przekształcania ich w centra kulturalno-edukacyjne.
HTML źródłowy dostępny także bez JavaScript
Interpelacja w sprawie likwidacji szkół w małych miejscowościach i wsiach Interpelacja nr 8624 do ministra edukacji w sprawie likwidacji szkół w małych miejscowościach i wsiach Zgłaszający: Bożena Lisowska Data wpływu: 13-03-2025 Szanowna Pani Ministro, w styczniu i lutym 2025 r. w województwie lubelskim do lubelskiego kuratora oświaty wpłynęły kolejne wnioski, które zostały złożone na podstawie art. 89 ustawy Prawo oświatowe. Dotyczyły one likwidacji szkół podstawowych lub ich reorganizacji. Rady gmin wyraziły wolę ich likwidacji w formie tzw. uchwał intencyjnych.
Lubelski kurator oświaty negatywnie zaopiniował wniosek burmistrza miasta Urzędów o reorganizację Szkół Podstawowych w Bobach-Kolonii i Moniakach. Również wniosek o likwidację Szkoły Podstawowej w Marianówce w gminie Wilkołaz został uznany za bezzasadny i został negatywnie zaopiniowany. Głównym problemem poruszanym przez JST jest sytuacja demograficzna w Polsce i związana z nią konieczność sieciowania szkół. Ten stan rzeczy pogłębił się szczególnie w ciągu ostatnich dwóch lat i stał się dużym problemem, który w pierwszej kolejności dotyka systemu edukacji w Polsce.
W obliczu niekorzystnych zmian demograficznych małe samorządy oczekują pomocy, w formie rozwiązań systemowych, których celem mogłoby być przekształcenie szkół w centra kulturalno-edukacyjne, z ofertą skierowaną do małych dzieci oraz seniorów. Sposób funkcjonowania wiejskich szkół podstawowych powinien zostać zmieniony, tak by tereny wiejskie nie zostały pozbawione publicznego systemu oświaty, przy jednoczesnym finansowym wsparciu samorządów, aby proces likwidacji placówek oświatowych nie był konieczny.
Ponadto samorządowcy podkreślają, że niezbędne są zmiany w systemie finansowania oświaty oraz uregulowanie kwestii wzajemnych rozliczeń między poszczególnymi JST za uczniów, którzy pobierają naukę poza miejscem swojego zamieszkania. W związku z powyższym proszę o udzielenie odpowiedzi na poniższe pytania: Na jakim etapie znajduje się proces legislacyjny, o którym informował wiceminister edukacji Henryk Kiepura, dotyczący prac wspierających małe wspólnoty samorządowe w funkcjonowaniu szkół na poziomie podstawowym? Jakie będą podstawowe założenia projektu?
Czy, i w jaki sposób rodzice oraz nauczyciele mogą włączyć się w proces jego konsultacji? Czy Ministerstwo Edukacji Narodowej planuje wprowadzenie przepisów prawnych umożliwiających gminom i powiatom przekształcanie szkół wiejskich w centra aktywizacji społecznej, edukacyjnej i kulturalnej? Czy, i jakie środki finansowe lub programy wsparcia mogą być udostępnione samorządom, które zdecydują się na adaptację budynków szkolnych na cele inne niż wyłącznie edukacyjne? Z poważaniem Bożena Lisowska
Przedstawiony fragment dotyczy sprawozdania Komisji Edukacji i Nauki oraz Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej o uchwale Senatu w sprawie ustawy o zmianie ustawy Prawo oświatowe oraz niektórych innych ustaw. Komisje te rozpatrzyły uchwałę Senatu i wnoszą do Sejmu o przyjęcie poprawek Senatu. Dokument ten jest procesem legislacyjnym dotyczącym zmian w prawie oświatowym i regulacjach dotyczących samorządu terytorialnego w kontekście edukacji. Nie zawiera szczegółów co do treści poprawek, a jedynie informację o rekomendacji ich przyjęcia przez Sejm.
Projekt ustawy wprowadza Wojewódzkie Zespoły Koordynacji do spraw polityki umiejętności (WZK), które mają pełnić funkcje opiniodawczo-doradcze dla zarządów województw w zakresie rozwoju umiejętności mieszkańców i promocji uczenia się przez całe życie. WZK będą monitorować, koordynować i ewaluować działania związane z polityką umiejętności na poziomie regionalnym, a także wydawać rekomendacje dotyczące kształcenia zawodowego i potrzeb rynku pracy. Ustawa określa również skład, zadania, organizację i finansowanie WZK, a także wprowadza zmiany w ustawach o samorządzie województwa, prawie oświatowym, polityce rozwoju oraz rynku pracy.
Projekt ustawy ma na celu powołanie Wojewódzkich Zespołów Koordynacji (WZK) do spraw polityki umiejętności. WZK mają wspierać województwa w realizacji zadań związanych z rozwojem umiejętności mieszkańców i promocją uczenia się przez całe życie, poprzez opiniowanie i rekomendowanie działań w zakresie strategii rozwoju województwa i polityk publicznych. Ustawa określa organizację, zadania, skład i finansowanie WZK, a także wprowadza zmiany w ustawach o samorządzie województwa, prawie oświatowym, zasadach prowadzenia polityki rozwoju oraz o rynku pracy i służbach zatrudnienia. Wprowadzenie ustawy jest wymagane w ramach Krajowego Planu Odbudowy (KPO).
Projekt ustawy dotyczy zmian w ustawie Prawo oświatowe oraz niektórych innych ustawach. Sprawozdanie Komisji Edukacji i Nauki oraz Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej zawiera propozycje poprawek do rządowego projektu ustawy, w tym odrzucenie niektórych jego punktów oraz wprowadzenie zmian redakcyjnych i doprecyzowujących. Poprawki dotyczą m.in. definicji szkoły dwujęzycznej, obwodów szkół podstawowych, likwidacji szkół, łączenia szkół w zespoły, realizacji zadań jednostek samorządu terytorialnego w budynkach szkół oraz finansowania oświaty. Celem proponowanych zmian jest prawdopodobnie doprecyzowanie przepisów oraz uwzględnienie różnych stanowisk w kwestiach związanych z funkcjonowaniem systemu oświaty.
Projekt ustawy nowelizuje ustawę o systemie oświaty oraz ustawę o finansowaniu zadań oświatowych. Sprawozdanie Komisji Edukacji i Nauki wnioskuje o uchwalenie projektu bez poprawek. Wnioski mniejszości zgłoszone przez posła M. Józefaciuka dotyczą wprowadzenia możliwości zróżnicowania opłat za dopuszczenie podręczników przez Ministra Edukacji i Wychowania, a także obniżenia tych opłat o co najmniej 50% dla podręczników przeznaczonych dla uczniów z niepełnosprawnościami, do nauczania języków mniejszości, języka regionalnego i przedmiotów zawodowych.